Symplokowate (Symplocaceae) – monotypowa rodzina roślin z rzędu wrzosowców. Obejmuje rodzaj symplokos (Symplocos) z ok. 200, 320 do 400 gatunkami. Są to krzewy i drzewa występujące w strefie tropikalnej i subtropikalnej Azji, Australii, Oceanii i obu Ameryk. Występują w większości w wilgotnych, górskich lasach tropikalnych. Liście gatunków południowoamerykańskich stosowane bywają do parzenia yerba mate. Z kory niektórych gatunków uzyskuje się żółty barwnik używany w technice batiku oraz służący także jako nośnik innych barwników, przyśpieszający proces barwienia. Kora ma też działanie ściągające. Rośliny z tej rodziny kumulują w swoich tkankach glin.

Rozmieszczenie geograficzne Dwa gatunki zrzucające liście – S. tinctoria i S. paniculata występują w strefie ciepłego klimatu umiarkowanego odpowiednio w południowo-wschodniej części Stanów Zjednoczonych oraz we wschodniej Azji. Pozostałe gatunki spotykane są w strefie tropikalnej i subtropikalnej na rozległych obszarach południowo-wschodniej Azji i dalej na wschód poprzez wyspy Oceanii, północno-wschodnią Australię po Amerykę Środkową i północną część Ameryki Południowej. Duże bogactwo gatunkowe występuje w Chinach, gdzie stwierdzono ponad 40 przedstawicieli tego rodzaju. Ze względu na największe zróżnicowanie w Azji, prawdopodobnie stąd rodzaj ten pochodzi. Brak naturalnie występujących przedstawicieli we florze Afryki i Europy (na tym drugim kontynencie znani są jednak kopalni przedstawiciele tej rodziny z kenozoiku).

W Polsce rzadko uprawiany jest w kolekcjach symplokos wiechowaty (S. paniculata) (stare okazy rosną m.in. w arboretum w Glinnej).

Morfologia thumb|Symplocos cochinchinensis thumb|Symplocos matudae thumb|Owoce Symplocos paniculata thumb|Symplocos pergracilis thumb|Symplocos sawafutagi thumb|Symplocos tinctoria Pokrój Krzewy i drzewa w ogromnej większości zimozielone. Wzrost wegetatywny kontynuowany jest z pąków kątowych, a nie szczytowych. Pędy są nagie lub za młodu omszone. Jeśli występują, włoski są jednokomórkowe. Liście Wyrastają skrętolegle lub dwurzędowo. Pojedyncze, ogonkowe, bez przylistków. Blaszka ząbkowana, czasem z gruczołkami na brzegu lub całobrzega. Wierzchołek liścia zwykle zaostrzony, użyłkowanie wyraźnie widoczne. Liście zwykle mają słodki smak. Kwiaty Pachnące, zebrane w kwiatostany mające postać kłosów, gron, wiech, czasem główkowate lub kwiaty pojedyncze. Kwiaty są promieniste, obupłciowe i zwykle 5-krotne. Działek kielicha jest 5 (rzadko 3) i są one trwałe – pozostają na owocu. Płatków korony jest także zwykle 5, rzadko 3 do 11. Barwę mają zazwyczaj białą, rzadziej żółtą, bardzo rzadko czerwoną, różową lub lawendową. Zrośnięte są tylko u nasady w podrodzaju Hopea lub do połowy długości płatków (podrodzaj Symplocos). Zalążnia jest dolna lub wpół dolna i powstaje z 2–5 owocolistków, z których każdy tworzy własną komorę zawierającą 2–4 zalążki. Na zalążni znajduje się miodnik. Szyjka słupka pojedyncza, nitkowata, zwieńczona drobnym, główkowatym znamieniem lub podzielonym na 2–5 łatek. Pręciki są liczne, rzadziej są tylko 4–5, zrośnięte w różnym stopniu ze sobą i przyrośnięte u nasady płatków. Pylniki są kulistawe. Owoce Zwykle niebieskie, rzadko białe, pomarańczowe do brązowych pestkowce z nasionami zawierającymi obfite bielmo.

Systematyka Pozycja systematyczna rodziny według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016) Rodzina Symplocaceae jest siostrzaną dla grupy obejmującej rodziny styrakowatych Styracaceae i zimnicowatych Diapensiaceae. Należy do rzędu wrzosowców, wchodzącego w skład kladu astrowych (asterids) w obrębie dwuliściennych właściwych (eudicots).

Podział rodziny Rodzaj Symplocos N. J. Jacquin, Enum. Pl. Carib. 5, 24. Aug-Sep 1760 (gatunek typowy: S. martinicensis N.J. Jacquin)

Wykaz gatunków

Przypisy

Kategoria:Wrzosowce