thumb|Czyngis-chan thumb|Imperium Mongolskie za panowania Mongkego Kalendarium historii Mongolii
Czasy najdawniejsze IV w. p.n.e. – na terenach współczesnej Mongolii powstało silne państwo Xiongnu, którego mieszkańcy przez wielu naukowców uważani są za przodków Hunów. XI w. – władzę nad stepami przejął protomongolski szczep Kitanów. 1125 – Kitanów podbił tunguski szczep Dżurdżenów, którego sprzymierzeńcem byli Tatarzy.
Imperium Mongolskie 1206 – Temudżyn został obrany chanem wszystkich Mongołów (Czyngis-chanem). Siły mongolskie podbiły północne Chiny i całą Azję Centralną sprowadzając do swojej stepowej stolicy Karakorum przebogate łupy. Następcy Temudżyna zagarnęli Ruś, dzisiejsze: Afganistan, Iran i Irak, resztę Chin oraz Tybet, tworząc tym samym jedno z największych państw w historii świata – imperium mongolskie. 1227 – wprowadzenie w imperium papierowego pieniądza, śmierć Temudżyna. 1229 – Ugedej wybrany Wielkim Chanem. 1246 – 1248 – panowanie Gujuka. 1250 – pierwszy kurułtaj, na którym obrano władcą Mongkego. 1259 – śmierć Mongkego, Wielkim Chanem Kubilaj. 1261 – podział imperium mongolskiego. 1368 – Mongołowie tracą władzę w Chinach.
Nowożytność thumb|Bogda Chan 1626-1636 – Mongolię Wewnętrzną opanowali Mandżurowie. druga połowa XVII wieku – Mandżurowie podbijają Mongolię Zewnętrzną. Uzyskała ona status federacji plemion pod protektoratem chińskim. początek XX wieku – Chiny zaczęły zacieśniać swoją kontrolę nad Mongolią Zewnętrzną i rozpoczęły jej kolonizację. 1911 – gdy w Chinach wybuchła antycesarska rewolucja. Korzystając z zamętu Mongolia Zewnętrzna ogłosiła przy wsparciu Rosji niepodległość. Utworzono teokratyczny rząd na czele z Bogda Chanem. 1915 – po rosyjsko-chińskich negocjacjach Mongolia Zewnętrzna została w 1915 na mocy traktatu kiachtańskiego uznana za część Chin, jednak rząd chiński zgodził się na jej autonomię. 1919 – do Mongolii wkraczają wojska chińskie i obalają Bogda Chana.
Mongolska Republika Ludowa 1921 – armia antybolszewickich Rosjan pod wodzą von Ungern-Sternberga wraz z nielicznymi oddziałami książąt mongolskich zdobyła stolicę kraju Urgę (obecnie Ułan Bator) i opanowała większość kraju. W lipcu 1921 Armia Czerwona wspomagając rewolucję mongolską zajęła Mongolię Zewnętrzną rozbijając wojska Ungerna i chińskie. Ustanowiony został rząd komunistyczny, jednak zachowano ustrój teokratyczny i władzę Bogda Chana. 1921-22 – odsunięcie od władzy najbardziej radykalnej części rewolucjonistów. 1924 – po śmierci Bogda Chana, proklamowano utworzenie Mongolskiej Republiki Ludowej. Umocnienie wpływów radzieckich na sytuację wewnętrzną. połowa lat 20. – władzę w państwie obejmują zwolennicy NEP. początek lat 30. – przyśpieszenie radykalnych reform gospodarczych w tym kolektywizacji. 1932 – nieudany bunt wojskowych, ograniczenie reform i odsunięcie od władzy większości ich inicjatorów. Premierem zostaje skonfliktowany ze Związkiem Radzieckim Peldżidijn Genden. 1934 – nasilenie sporu Gendena i ZSRR. Premier próbował wykorzystać napięcia na linii ZSRR-Japonia na korzyść Mongolii i uwolnienia się spod dominacji radzieckiej. thumb|260px|Damdin Suche Bator i Chorlogijn Czojbalsan 1936 – rząd radziecki doprowadził do aresztowania Gendena pod zarzutem szpiegostwa na rzecz Japonii. Władzę objął Chorlogijn Czojbalsan. Początek czystek dokonywanych przez NKWD na które bardzo niewielki wpływ mieli sami Mongołowie. 1939 – Mongolię zaatakowały z terytorium Mandżurii wojska japońskie. W ciągu kilku miesięcy połączone siły radziecko-mongolskie pod dowództwem Gieorgija Żukowa pokonały Japończyków. 1941 – po inwazji III Rzeszy na ZSRR Mongolia poparła radziecki wysiłek wojenny. W ramach pomocy wysłano do ZSRR pomoc w postaci surowców, zaopatrzenia, żywności czy odzieży wojskowej. II wojna światowa – w trakcie wojny miało miejsce zastąpienie alfabetu mongolskiego cyrylicą oraz ostateczna kolektywizacja rolnictwa. 1945 – Mongolia wypowiedziała wojnę Japonii i przyłączyła się do radzieckiego ataku na wojska japońskie w północnych Chinach (operacja kwantuńska). W trakcie kampanii rząd liczył na zjednoczenie wszystkich Mongołów w ramach republiki ludowej. Koniec wojny nie doprowadził jednak do zjednoczenia mongolskich ziem ze względu na zbyt silną pozycję Chin. połowa lat 40. – rozłam Czojbalsan-Stalin. Konflikt spowodowany był brakiem wsparcia Stalina dla zjednoczeniowych i panmongolskich pomysłów Czojbalsana. 1952 – władzę obejmuje Jumdżaagijn Cedenbal. Cedenbal potępił niedawne rządy Czojbalsana oraz zakończył okres samoizolacji Mongolii. 1962 – Mongolia przystępuje do RWPG. 1984 – władzę obejmuje Dżambyn Batmönch.
Czasy współczesne thumb|Prezydent Cachiagijn Elbegdordż i mongolskie wojska pokojowe w Sudanie 1990 – demokratyzacja państwa. Mongolia stała się republiką parlamentarną i przywrócono wolność religijną oraz własność prywatną. 1992 – wprowadzono nową konstytucję a ostatnie wojska rosyjskie opuściły kraj. 2003 – mongolskie wojska biorą udział w inwazji na Irak. W późniejszych latach wezmą udział w operacjach w Afganistanie, Kosowie, Sudanie i innych krajach. 2008 – stan wyjątkowy, wprowadzony w wyniku zamieszek, które wybuchły wskutek nieprawidłowości w organizacji wyborów parlamentarnych. 10 marca 2020 – ogłoszono pierwszy przypadek COVID-19 w Mongolii.
Przypisy Baabar, B., History of Mongolia, 1999, , OCLC 515691746. s. 348 Baabar, B., History of Mongolia, 1999, , OCLC 515691746. s. 322 Baabar (1999). History of Mongolia. Cambridge: Monsudar Publishing. s. 231. . Becker, Jasper (1992). Lost Country, Mongolia Revealed. London: Hodder and Stoughton. s. 123. .
Ginsburgs,, G (1961). "Mongolia's "Socialist" Constitution". Pacific Affairs Kenneth Christie, Robert Cribb, Robert B. Cribb (2002). Historical Injustice and Democratic Transition in Eastern Asia and Northern Europe: Ghosts at the Table of Democracy. Psychology Press. s. 162. .
Mongolia Kategoria:Historia Mongolii