thumb|Województwo kieleckie w latach 1946–1950 thumb|Granice województwa kieleckiego w latach 1950–1975 Województwo kieleckie – jedno z województw istniejących w Polsce w latach 1944–1975.

Historia Po II wojnie światowej województwo kieleckie zostało powołane dekretem PKWN z dnia 21 sierpnia 1944. W 1946 województwo kieleckie miało 1 717 303 mieszkańców. Zajmowało obszar 18 053 km². Na jego terenie znajdowało się 26 miast. W skład województwa wchodziło 13 powiatów: Częstochowa miasto, częstochowski, iłżecki, jędrzejowski, kielecki, kozienicki, opatowski, pińczowski, Radom miasto, radomski, sandomierski, stopnicki i włoszczowski.

6 lipca 1950 dokonano korekty podziału kraju na województwa. Z województwa odłączono powiat częstochowski (wszedł w skład woj. katowickiego). Województwo powiększono o tereny powiatów opoczyńskiego i koneckiego (z województwa łódzkiego). Po tych zmianach powierzchnia województwa liczyła 19 476 km² (6,2% powierzchni kraju). Zachodnia i północna granica województwa znajdowała się na rzece Pilicy. Granicę południowo-wschodnią i wschodnią stanowiła Wisła. Było 8 miast i 25 powiatów do 1962, a później było ich 24.

Porównując skład województwa kieleckiego w latach 1954-1973 (daty skrajne reformy gromadzko-gminnej), od województwa kieleckiego odłączono: (a) sołectwa Biała Błotna, Dzibice, Sokolniki i Zagórze, włączajac je do woj. katowickiego, (b) sołectwa Antoniówka Świerżowska, Kraski Dolne i Pasternik, włączajac je do woj. warszawskiego, (c) sołectwa Chodków Nowy, Chodków Stary, Kępa Nagnajewska, Piaseczno i Przewłoka, włączajac je do woj. rzeszowskiego, (d) sołectwa Bronowice, Brześce, Dobrosławów, Góra Puławska, Góra Puławska-Kolonia, Janowice, Janowiec, Janów, Jaroszyn, Kajetanów, Klikawa, Kochanów, Kowala, Leokadiów, Łęka, Nasiłów, Oblasy, Opatkowice, Piskorów, Polesie, Polesie Wojszyńskie, Smogorzów, Tomaszów i Trzcianki, włączajac je do woj. lubelskiego. Odwrotnie, do województwa kieleckiego włączono: (a) sołectwa Kępa Gostecka i Kępa Solecka z woj. lubelskiego, (b) miasto Koniecpol i sołectwa Gościencin, Stary Koniecpol, Luborcza, Łabędź, Łysiny, Okołowice, Radoszewnica, Silpia Duża i Stanisławice z woj. łódzkiego, oraz (c) sołectwa Adamów, Biejkowska Wola, Biejków, Bronisławów, Broniszew, Daltrozów, Domaniewice, Falęcice, Falęcice-Parcela, Falęcice-Wola, Góry, Jastrzębia Stara, Karolin, Lekarcice, Lekarcice Nowe, Lekarcice Stare, Lisów, Mała Wieś, Olkowice, Olszamy, Osuchów, Pacew, Pelinów, Piekarty, Piotrów, Pnie, Promna, Promna-Kolonia, Przybyszew, Rykały, Stanisławów, Strupiechów i Wola Branecka z woj. warszawskiego.

4 maja 1970 województwo kieleckie zostało odznaczone Orderem Krzyża Grunwaldu I klasy w 25 rocznicę zwycięstwa nad faszyzmem.

Główne miasta: Radom, Kielce, Ostrowiec Świętokrzyski, Starachowice, Skarżysko-Kamienna, Sandomierz, Końskie, Opoczno Powiaty: białobrzeski, buski, chmielnicki (do 1962), iłżecki, jędrzejowski, kazimierski, Kielce m., kielecki, konecki, kozienicki, lipski, opatowski, opoczyński, Ostrowiec Świętokrzyski m., pińczowski, przysuski, Radom m., radomski, sandomierski, Skarżysko-Kamienna m., Starachowice m., staszowski, szydłowiecki, włoszczowski, zwoleński

+ Powierzchnia i ludność według powiatówStan z dn. 31 lipca 1959Wincenty Kawalec, Kielecczyzna. Rozwój gospodarczy regionu, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1962.PowiatyPowierzchnia w km²Ludność w tys.%ludnościw miastachWojewództwo kieleckie19 4761 85926,4białobrzeski6543810,6buski941919,0chmielnicki618419,6iłżecki1 010844,5jędrzejowski1 25210012,2kazimierski5456312,8Kielce miasto4188100,0kielecki1 8241676,5konecki1 44210715,9kozienicki1 0967722,8lipski810514,4opatowski1 4801307,3opoczyński1 4281029,6Ostrowiec Świętokrzyski miasto4838100,0pińczowski5474511,5przysuski642426,7Radom miasto65130100,0radomski1 040856,4sandomierski6827916,6Skarżysko-Kamienna miasto4335100,0Starachowice miasto1935100,0staszowski784599,7szydłowiecki4934312,0włoszczowski1 3968716,7zwoleński5764213,0

Ludność RokLiczba mieszkańcówogółemmiejska (%)wiejska (%)14 II 1946 (spis sumaryczny)1 717 303363 997 (21,2%)1 353 306 (78,8%)3 XII 1950 (spis powszechny)1 633 188299 416 (18,33%)1 333 772 (81,67%)31 XII 19561786 tys.432 tys. (24,2%)1354 tys. (75,8%)19591859,4 tys.b.d. (26%)b.d. (74%)6 XII 1960 (spis powszechny)1 815 667495 659 (27,3%)1 320 008 (72,7%)19621868,2 tys.b.d. (27,9%)b.d. (72,1%)31 XII 19631883 tys.533 tys. (28,3%)1350 tys. (71,7%)31 XII 19651899,1 tys.b.d.b.d.19671909,7 tys.b.d.b.d.31 XII 19681902 tys.591 tys. (31,1%)1311 tys. (68,9 tys.)8 XII 1970 (spis powszechny)1 890 509615 871 (32,58%)1 274 638 (67,42%)31 XII 19711895,1 tys.628,7 tys. (33,2%)1266,4 tys. (66,8%)31 XII 19721905,6 tys.646,7 tys. (33,9%)1258,9 tys. (66,1%)31 XII 19731902 tys.660 tys. (34,7%)1242 tys. (65,3%)31 XII 19741913 tys.674 tys. (35,2%)1239 tys. (64,8%)

Podział administracyjny (1973) Źródła: PowiatPowierzchnia (km²)Liczba ludności 31 XII 1972MiastaGminySiedzibaogółem (tys.)na km²ogółemw tym posiadające wspólną radę narodową z gminamibiałobrzeski67334,752226Białobrzegibuski1245102,5822112Busko-Zdrójiłżecki9477983108Starachowicejędrzejowski123490,373109Jędrzejówkazimierski54156,2104328Kazimierza WielkaKielce (miejski)55135,824771nd.nd.Kielcekielecki1955179,1922117konecki1431103,8733211Końskiekozienicki108476,771208Kozienicelipski83045,555117Lipskoopatowski1377109,3792112Opatówopoczyński140795,6681011OpocznoOstrowiec Świętokrzyski (miejski)4652,911431nd.nd.Ostrowiec Świętokrzyskipińczowski5774375106Pińczówprzysuski67540,961117PrzysuchaRadom (miejski)66164,625111nd.nd.Radomradomski103286,584119sandomierski76888,1115219SandomierzSkarżysko-Kamienna (miejski)4240,59731nd.nd.Skarżysko-KamiennaStarachowice (miejski)1944,423131nd.nd.Starachowicestaszowski97966,668109Staszówszydłowiecki55649,589107Szydłowiecwłoszczowski140081,658319Włoszczowazwoleński57438,567105Zwoleń

Zobacz też Wojewodowie w Polsce (1944–1950)

Przypisy

kieleckie