Onoszki (, , hist. również Anoszki) – agromiasteczko na Białorusi, w rejonie nieświeskim obwodu mińskiego, około 14 km na zachód od Nieświeża.

Historia Po II rozbiorze Polski w 1793 roku Onoszki, wcześniej należące do województwa nowogródzkiego Rzeczypospolitej, znalazły się na terenie powiatu nowogródzkiego (ujezdu), który wchodził kolejno w skład guberni: słonimskiej, litewskiej, grodzieńskiej i mińskiej Imperium Rosyjskiego. Po ustabilizowaniu się granicy polsko-radzieckiej w 1921 roku Onoszki wróciły do Polski, znalazły się w gminie Snów w powiecie nieświeskimPrzynależność powiatowa zmieniała się. Miejscowość leżała w powiatach słuckim (do 1919), baranowickim (1919 - 1920) i nieświeskim (1920 - 1945) województwa nowogródzkiego, od 1945 roku – w ZSRR, od 1991 roku – na terenie Republiki Białorusi.

W drugiej połowie XIX wieku była to okolica bezleśna, we wsi było 19 osad. W 1921 miejscowość liczyła 357 mieszkańców, zamieszkałych w 57 budynkach, w tym 341 Białorusinów, 15 Polaków i 1 osobę innej narodowościInnej niż polska, białoruska, niemiecka i żydowska. Wśród osób innych narodowości zamieszkujących gminę Snów było 35 Rosjan, 4 Litwinów, 3 Ukraińców, 1 Łotysz i 1 Rusin. Skorowidz nie wyszczególnia narodowości osób z grupy inne z podziałem na miejscowości. 353 mieszkańców było wyznania prawosławnego i 4 rzymskokatolickiego.

W południowej części agromiasteczka na początku XXI wieku wzniesiono z białej cegły prawosławną cerkiew pw. św. Anny, która służy miejscowej parafii. 800 m na północny wschód od centrum agromiasteczka znajduje się kurhan zwany Piorunową Górą (obecnie ), w którym odkryto artefakty pochodzące z epoki żelaza.

W 2009 roku w Onoszkach mieszkało 806 osób.

Majątek Narucewicze mały|lewo|Dwór Czapskich w Narucewiczach w dwudziestoleciu międzywojennym Półtora kilometra na południe od centrum Onoszek stał przez około 100 lat dwór Czapskich, siedziba majątku Narucewicze. W okresie międzywojennym na południe of folwarku Narucewicze wybudowano (nieistniejące obecnie) osiedle dla osadników wojskowych o tej samej nazwie.

Majątek Narucewicze znany był od 1745 roku, w drugiej połowie XVIII wieku należał do Obuchowiczów. Na początku XIX wieku przypadł Karolowi Czapskiemu (1777–1836). mężowi Fabianny Obuchowiczówny (1794–1876) i pozostał własnością rodziny Czapskich do 1939 roku. Kolejnym po Karolu właścicielem był syn jego i Fabianny, Adam Erazm (1819–1874), a następnym – jego syn, Adam Ignacy (1849–1914). Ostatnim właścicielem Narucewicz był syn Adama Ignacego, Franciszek Edward Czapski (1885–1939).

Najprawdopodobniej w pierwszej połowie XIX wieku wybudowano tu siedzibę właścicieli. Był to długi, parterowy, murowany dwór utrzymany w stylu neogotyckim, z ośmioboczną neogotycką wieżą zegarową z prawej strony z balkonikami skierowanymi na cztery strony świata, z kutymi, żelaznymi balustradkami. Dom był przykryty gładkim czterospadowym dachem. Wejście zdobiła zębata attyka.

Dom był otoczony parkiem krajobrazowym, w którym rosły, w niewielkiej odległości od domu, wielkie dęby. Tuż obok folwarku był cmentarzyk z kaplicą grobową. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego odnotowuje istnienie głazu narzutowego w pobliżu.

Siedziba Czapskich nie przetrwała II wojny światowej. Pozostały stajnia i budynek gospodarczy. Fragment pozostałości parku jest dziś historyczno-kulturalnym zabytkiem Białorusi o numerze ewidencyjnym 613Г000496.

Majątek w Narucewiczach został opisany w 2. tomie Dziejów rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej Romana Aftanazego.

Uwagi

Przypisy

Kategoria:Agromiasteczka w obwodzie mińskim Kategoria:Wsie w rejonie nieświeskim‎