Szlaki turystyczne w polskich Tatrach thumb|300px|Mapa szlaków turystycznych polskich Tatr Tatry to najwyższe góry w Polsce. W całości znajdują się one na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego, co oznacza, że wolno się po nich poruszać wyłącznie znakowanymi szlakami. Szlaków tych jest bardzo wiele, co pozwala na dotarcie na liczne szczyty, przełęcze i w inne miejsca.

Najwyższym punktem w Tatrach, na który można się dostać znakowanym szlakiem turystycznym są Rysy (położony na Słowacji główny wierzchołek ma 2501 m, wierzchołek graniczny 2499 m), tylko minimalnie niższy jest Krywań (2495 m).

Za najtrudniejszy szlak turystyczny w Tatrach uważa się zazwyczaj Orlą Perć, ale nie można wykluczyć, że nieznacznie trudniejszy jest mało znany słowacki szlak granią Rohaczy. Kolejne szlaki zaliczane do bardzo trudnych prowadzą na Mięguszowiecką Przełęcz pod Chłopkiem, przez Czerwoną Ławkę, Żlebem Kulczyńskiego, przez Kozią Przełęcz, na Jagnięcy Szczyt, granią od Świnicy do Zawratu, a liczne inne trasy są tylko nieznacznie łatwiejsze. W przeszłości istniały w Tatrach jeszcze trudniejsze szlaki (obecnie zamknięte), na przykład wyznakowany przez Michała Kirkora szlak północną ścianą Giewontu.

Wybrane szlaki w polskich Tatrach Szlaki czerwone Szlak czerwony: Wyżnia Miętusia Kira – Ciemniak – Krzesanica – Małołączniak – Kopa Kondracka – Przełęcz pod Kopą Kondracką – Kasprowy Wierch – Beskid – Liliowe – Świnicka Przełęcz – Świnica – Zawrat – Kozia Przełęcz – Kozi Wierch – Przełączka nad Buczynową Dolinką – Zadni Granat – Pośredni Granat – Skrajny Granat – Krzyżne. Odcinek szlaku od jego początku do Świnickiej Przełęczy jest stosunkowo łatwy do pokonania, od Świnickiej Przełęczy do Zawratu raczej trudny, zabezpieczony łańcuchami i klamrami. Fragment tego szlaku od Zawratu do Krzyżnego nosi nazwę Orlej Perci i jest prawdopodobnie najtrudniejszym znakowanym szlakiem turystycznym w Polsce, również zawiera łańcuchy i klamry, a także dwie z czterech drabinek w polskich Tatrach. Czas pokonania całości tej trasy to 16 godzin i 50 minut w opisywanym kierunku oraz 15 godzin i 45 minut w kierunku przeciwnym (czyni ją to najdłuższą trasą w polskich Tatrach), przy czym należy pamiętać, że odcinek od Zawratu do Koziego Wierchu jest jednokierunkowy. Z powodu takiej długości trasa jest niemal zawsze pokonywana w kilku częściach, na co pozwalają liczne szlaki łącznikowe. Najdłuższe odcinki bez możliwości zejścia znajdują się pomiędzy Wyżnią Miętusią Kirą a Ciemniakiem, pomiędzy Świnicką Przełęczą a Zawratem oraz pomiędzy Skrajnym Granatem a Krzyżnem. Najwyższy punkt trasy: Świnica (2301 m). Szlak czerwony: Toporowa Cyrhla (wejście do Tatrzańskiego Parku Narodowego) – Psia Trawka – Rówień Waksmundzka – Polana pod Wołoszynem – Wodogrzmoty Mickiewicza – Morskie Oko (schronisko) – Czarny Staw pod Rysami – Bula pod Rysami – Rysy. Odcinek szlaku od jego początku do Buli pod Rysami jest stosunkowo łatwy do przejścia, a od Buli pod Rysami do Rysów dość trudny, zabezpieczony bardzo długim ciągiem łańcuchów. Jest on także bardzo wymagający kondycyjnie. Czas pokonania całości tej trasy to 9 godzin i 30 minut w opisywanym kierunku oraz 8 godzin i 10 minut w kierunku przeciwnym, co oznacza, że jest ona trzecia co do długości w polskich Tatrach. Jest ona zwykle pokonywana na odcinku od Wodogrzmotów Mickiewicza do Rysów i z powrotem, co jest spowodowane mniejszą atrakcyjnością szlaku na wcześniejszym odcinku i krótkim, łatwym szlakiem dojściowym do Wodogrzmotów Mickiewicza z Palenicy Białczańskiej. Warto pamiętać, że praktycznie nie ma możliwości skrócenia tej trasy: jeżeli wejdzie się w ten sposób na Rysy, to jedyną alternatywą dla pokonania szlaku jeszcze raz w przeciwną stronę jest zejście z tego szczytu na Słowację (również szlakiem czerwonym). Trasa zawiera tak samo znakowany wariant dodatkowy, pozwalający na obejście Morskiego Oka z drugiej strony (czas przejścia o pięć minut dłuższy). Najwyższy punkt trasy: Rysy (po polskiej stronie 2499 m, po słowackiej stronie 2501 m). Szlak czerwony: Wołowiec – Zwornik pod Jarząbczym Wierchem – Kończysty Wierch – Starorobociański Wierch – Siwy Zwornik – Błyszcz – Pyszniańska Przełęcz. Szlak zawiera jedynie niewielkie (rzadko umiarkowane) trudności techniczne, głównie na odcinku pomiędzy Wołowcem a Kończystym Wierchem. Jest jednak bardzo wymagający kondycyjnie z uwagi na znaczną odległość od zamieszkanych okolic i jedynie trzy miejsca, w których można z niego zejść na stronę polską (Wołowiec, Kończysty Wierch, Siwy Zwornik). W niektórych miejscach pokonanie go bardzo utrudnia niezwykle kruche podłoże. Czas pokonania całości tej trasy to 5 godzin i 10 minut w opisywanym kierunku oraz 5 godzin i 15 minut w kierunku przeciwnym. Szlak ten ma swoje przedłużenie na Słowacji (w kierunku od Wołowca) w postaci również czerwono znakowanej trasy Granią Rohaczy, będącej jednym z najtrudniejszych udostępnionych dla turystów przejść tatrzańskich. Najwyższy punkt trasy: po stronie polskiej Starorobociański Wierch (2176 m), po stronie słowackiej Banówka (2178 m). Szlak czerwony: Polana Chochołowska (schronisko) – Jarząbcze Szałasiska – Trzydniowiański Wierch – Polana Trzydniówka. Szlak nie wymaga umiejętności wspinaczkowych, ale jego odcinek od Trzydniowiańskiego Wierchu do Polany Trzydniówki jest bardzo zarośnięty kosodrzewiną, co czyni przejście niezwykle wymagającym kondycyjnie i drastycznie zwiększa ryzyko kontuzji. Czas przejścia całości tej trasy to 4 godziny i 15 minut w opisywanym kierunku oraz 4 godziny i 5 minut w kierunku przeciwnym, tworzy ona niemal zamkniętą pętlę, gdyż krańcowe polany dzieli mniej niż pół godziny drogi. Odcinek szlaku do Jarząbczych Szałasisk nosi nazwę „szlaku papieskiego”, ponieważ 23 czerwca 1983 roku odbył nim wycieczkę papież Jan Paweł II, fragment ten jest dodatkowo oznakowany biało-żółtymi kwadratami. Najwyższy punkt trasy: Trzydniowiański Wierch (1758 m). Szlak czerwony: Buńdówki (wejście do Tatrzańskiego Parku Narodowego) – Dolina Strążyska – Polana Strążyska – Przełęcz w Grzybowcu – Wyżnia Kondracka Przełęcz (Herbaciana Przełęcz). Szlak jest niemal pozbawiony trudności technicznych (jedynym miejscem wymagającym użycia rąk jest żebro skalne zwane Szczerbinką w Grzybowcu), ale na długim odcinku biegnie bezpośrednio nad ponadstumetrową zerwą Doliny Małej Łąki. Jest też dość wymagający kondycyjnie (strome podejście). Idąc nim, można najszybciej dotrzeć na Giewont. Czas przejścia całości tej trasy to 3 godziny w opisywanym kierunku oraz 2 godziny i 20 minut w kierunku przeciwnym. Szlak jest zamykany na zimę na odcinku od Przełęczy w Grzybowcu do Wyżniej Kondrackiej Przełęczy z uwagi na ogromne zagrożenie lawinowe. Najwyższy punkt trasy: Wyżnia Kondracka Przełęcz (1765 m). Szlak czerwony: Nędzówka (wejście do Tatrzańskiego Parku Narodowego) – Staników Żleb – Wyżnie Stanikowe Siodło – Miętusi Przysłop. Szlak jest pozbawiony trudności. Osoby wchodzące do Tatrzańskiego Parku Narodowego tą trasą są zwolnione od opłat za wstęp (jest to jeden z trzech takich szlaków, ale jako jedyny łączy się na końcu z innymi szlakami, pozwalając na wejście w głąb Tatrzańskiego Parku Narodowego). Czas pokonania całości tej trasy to godzina i 30 minut w opisywanym kierunku oraz godzina i 10 minut w kierunku przeciwnym. Oprócz początku i końca nie łączy się ona z innymi szlakami. Najwyższy punkt trasy: Wyżnie Stanikowe Siodło (1271 m).

Szlaki niebieskie Szlak niebieski: Morskie Oko (schronisko) – Świstówka Roztocka – Dolina Pięciu Stawów Polskich (schronisko) – Tablica Stanisława Bronikowskiego w Dolinie Pięciu Stawów Polskich – Zawrat – Czarny Staw Gąsienicowy – Hala Gąsienicowa (schronisko) – Przełęcz między Kopami – Skupniów Upłaz – Kuźnice (wejście do Tatrzańskiego Parku Narodowego) – Polana Kalatówki – Kondratowa Polana (schronisko) – Kondracka Przełęcz – Giewont. Ogromna część szlaku jest raczej łatwa do pokonania, ale odcinek pomiędzy Zawratem a Czarnym Stawem Gąsienicowym jest bardzo trudny, zabezpieczony łańcuchami i klamrami, wymaga umiejętności pionowej wspinaczki, pewne trudności zawiera też odcinek pomiędzy Kondracką Przełęczą a Giewontem, przy końcowym podejściu na szczyt zamontowano kilka łańcuchów. Czas pokonania całości tej trasy to 10 godzin i 30 minut w opisywanym kierunku oraz 10 godzin i 15 minut w kierunku przeciwnym (druga co do długości trasa w polskich Tatrach), dlatego też jest ona niemal zawsze pokonywana w dwóch lub trzech częściach, na co pozwalają liczne szlaki łącznikowe. Na odcinku od Kuźnic do Polany Kalatówki szlak jest przejezdny dla rowerów. Znaczny jego fragment był we wczesnych latach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej określany mianem Szlaku Lenina, ponieważ ten radziecki przywódca według niektórych źródeł go przeszedł. Trasa zawiera tak samo znakowany wariant dodatkowy, przebiegający inną drogą przez Polanę Kalatówki (czas przejścia o dziesięć minut dłuższy, schronisko). Szlak jest zamykany na zimę na odcinku od Morskiego Oka do Doliny Pięciu Stawów Polskich z uwagi na ogromne zagrożenie lawinowe. Szlak jest jednokierunkowy w kopule szczytowej Giewontu z powodu nadmiernego zatłoczenia: tworzy zamkniętą pętlę, przez którą przechodzi się przeciwnie do kierunku ruchu wskazówek zegara. Najwyższy punkt trasy: Zawrat (2159 m). Szlak niebieski: Gronik (wejście do Tatrzańskiego Parku Narodowego) – Miętusi Przysłop – Kobylarzowy Żleb – Małołączniak. Szlak na długim odcinku prowadzi stromym i kruchym żlebem, co czyni przejście kłopotliwym, nie jest jednak konieczna wspinaczka; najtrudniejszym miejscem jest niewielki próg skalny, zabezpieczony trzema łańcuchami. Czas przejścia całości tej trasy to 4 godziny w opisywanym kierunku i 3 godziny w kierunku przeciwnym. Trzeba pamiętać, że na odcinku od Miętusiego Przysłopu do Małołączniaka nie jest ona połączona z żadnym innym szlakiem. Najwyższy punkt trasy: Małołączniak (2096 m). Szlak niebieski: Palenica Białczańska (wejście do Tatrzańskiego Parku Narodowego) – Rusinowa Polana – Kaplica Matki Boskiej Jaworzyńskiej na Wiktorówkach – Dolina Filipka – Zazadnia (wejście do Tatrzańskiego Parku Narodowego). Szlak ma charakter spacerowy, prowadzi w większości przez gęsty las. Czas pokonania całości tej trasy to godzina i 45 minut w opisywanym kierunku oraz godzina i 55 minut w kierunku przeciwnym. Najwyższy punkt trasy: Rusinowa Polana (1210 m). Szlak niebieski: Grześ – Długi Upłaz – Rakoń – przełęcz Zawracie – Wołowiec. Szlak nie zawiera poważnych trudności, przebiega łagodną północną granią Wołowca, wymaga jednak pewnej kondycji. Na końcowym odcinku pewne problemy może sprawić bardzo kruche podłoże. Czas pokonania całości tej trasy to godzina i 45 minut w opisywanym kierunku oraz godzina i 30 minut w kierunku przeciwnym. Najwyższy punkt trasy: Wołowiec (2064 m). Szlak niebieski: Brama Kraszewskiego – Hala Stoły. Na szlaku nie ma trudności. Czas pokonania całości tej trasy to godzina i 20 minut w opisywanym kierunku oraz godzina w kierunku przeciwnym. Nie łączy się ona z innymi szlakami, po wejściu na Halę Stoły jedyną możliwością zejścia jest powrót tą samą drogą. Podczas orkanu „Ksawery” w grudniu 2013 roku szlak został uszkodzony, co spowodowało zamknięcie go do odwołania; odwołanie nastąpiło w listopadzie 2015 roku. Najwyższy punkt trasy: Hala Stoły (1417 m).

Szlaki czarne