Parafia Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Brasławiu (, Parafija Naradżennia Najswiaciejszaj Dziewy Maryi u Brasławie) – parafia rzymskokatolicka w Brasławiu. Należy do Dekanatu Brasławskiego diecezji witebskiej. Została utworzona w 1422 roku.
Historia Pierwszy kościół katolicki w Brasławiu wybudował w 1423 roku wojewoda wileński Monwid. Była to drewniana świątynia pod wezwaniem Matki Bożej, znajdująca się na górze zamkowej. Po pożarze około 1490 roku, nowy kościół wybudował w 1504 roku król Aleksander. W 1500 roku potwierdził przywileje nadane kościołowi parafialnemu Najświętszej Maryi Panny. W 1661 roku kościół i całe miasteczko zostało spalone przez wojska moskiewskie. W 1669 roku parafia znajdowała się w dekanacie brasławskim diecezji wileńskiej. W 1676 roku podczas wizytacji bp Mikołaja Słupskiego kościół nie był w pełni odbudowany. W 1744 roku parafia posiadała filie w Belmontach i Opsie. W 1777 roku przy kościele istniała szkoła parafialna.
W 1781 roku parafia liczyła 2640 wiernych.
11 maja 1794 roku Rosjanie podpalili miasto w wyniku czego spłonął również kościół. Nabożeństwa przeniesiono do unickiej cerkwi, a później przystosowano do tego osobny drewniany budynek.
W 1798 roku parafia liczyła 11135 wiernych. Posiadała filie w Opsie, Belmontach, Plusach oraz kaplicę w Pochoszczy.
Obecny kościół wzniesiony został w latach 1824–1826, a gruntownie przebudowany i powiększony w latach 1894–1897. W latach 1849–1924 parafia należała do diecezji żmudzkiej. W 1863 roku za pomoc w Powstaniu styczniowym zostaje skazany na zesłanie ks. Rajuniec. W 1876 roku wybudowano nową plebanię, parafię wizytował bp. Aleksander Bereśniewicz. W 1878 roku parafia liczyła 14717 wiernych. W 1880 parafia znajdowała się w dekanacie nowo-aleksandrowskim diecezji żmudzkiej i liczyła 14738 wiernych. W 1893 parafię wizytował bp. Mieczysław Pallulon.
W czerwcu 1906 kościół został konsekrowany przez bp. Gaspara Cyrtowta, sufragana żmudzkiego. W 1915 roku parafię wizytował bp. Franciszek Karewicz.
W latach 1925–1989 parafia należała do archidiecezji wileńskiej. W 1927 roku parafię wizytował abp Romuald Jałbrzykowski.
W 1928 roku parafia liczyła około 6917 wiernych, w 1938 - 5846 wiernych, a w 1939 - ponad 7 tysięcy.
W 1941 roku rozpoczęła się okupacja niemiecka tych terenów. W Brasławiu Niemcy utworzyli getto dla Żydów. W czerwcu 1942 roku rozpoczęli ich całkowite wyniszczanie. W mieście działy się straszne sceny. 25 czerwca 1942 roku grupa Żydów próbowała się schronić na plebanii i szukała ratunku u proboszcza ks. dziekana Mieczysława Akrejcia. Wtedy też rozegrał się tragiczny koniec tego kapłana. Jedni mówią, że ks. Akrejć na ganku plebanii otoczony uciekającymi Żydami i przejęty ich tragedią dostał zawału serca i na miejscu zmarł. Inni natomiast przekazują, że tam księdza dosięgła kula z niemieckiego automatu i ugodziła śmiertelnie w serce. Niemcy zabronili jednak o tym mówić i rozgłaszali wersję o zawale serca. Mieszkańcy Brasławia przekazują, iż ks. Akrejć jeszcze w ostatnich chwilach swego życia pokazywał drogę ucieczki i schronienia Żydom. Z pewnością służył im swoją pomocą już wcześniej. Ksiądz Akrejć został pochowany obok brasławskiego kościoła.
Po II wojnie światowej kościół został zamknięty i zamieniony na skład zboża. Determinacja mieszkańców doprowadziła do ponownego otwarcia świątyni w 1952 roku. Parafia nie mogła jednak funkcjonować bez przeszkód, prześladowania ze strony władz komunistycznych trwały do roku 1989. Nie posiadała stałego kapłana, dojeżdżali do niej księża z sąsiednich parafii. W 1992 r. posługę w parafii rozpoczęli salwatorianie.
W latach 1989–1999 parafia leżała w diecezji mińskiej, a następnie archidiecezji mińsko-mohylewskiej. W 1991 roku parafię wizytował abp Kazimierz Świątek.
W 1999 biskup nowo powstałej diecezji witebskiej Władysław Blin nadał status Maryjnego Sanktuarium Matki Bożej Królowej Jezior. 9 kwietnia 2006 roku sanktuarium nawiedził nuncjusz apostolski na Białorusi abp Martin Vidović.
Obszar parafii W 2004 roku parafia obejmowała swoim obszarem miejscowości: Brasław, Nadbrzeże, Bużany, Jemilianiszki, Zajeleńce, Mejszule, Dąbki, Wiaski, Ratkuny, Rozewo, Subociszki, Gierczany, Bratnia Góra, Kiszkieliszki, Wieze, Uszeniszki, Wielikiance, Kruki, Zybki, Żwirbli, Bielany, Miekiany, Marianpol, Krasnosielce, Puzyry, Kalenkiszki, Jelno, Zaraczcze, Usiany, Zazony, Strusto, Muraż, Antonowce, Plebańce, Pietuszki, Litewszczyzna, Szawury, Rubież, Żwiryni, Łapki.
Wydzielone parafie Z parafii wydzielono parafie: Parafia św. Jana Chrzciciela w Opsie Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Achremowcach Parafia Trójcy Przenajświętszej w Plusach Parafia św. Teresy od Dzieciątka Jezus w Urbanach mały|Ołtarz polowy przy kościele parafialnym mały|Groby trzech księży proboszczów przy kościele: F. Birutowicza, Cz. Wilczyńskiego i M. Akrejcia Proboszczowie parafii od 1790 roku imię i nazwisko daty urzędowania Ks. Piotr Toczyłowski 1790 Ks. Ignacy Nowicki 1818–1834 Ks. Piotr Dowgiłłowicz 1849 – 1868 Ks. Józef Noniewicz 1869–1880 Ks. Piotr Dowgiłłowicz 1894 Ks. Franciszek Birutowicz 1897 – 1920Ks. Piotr Brukwicki1922Ks. Józef Sawicki1928–1931 Ks. Mieczysław Akrejć 1933–1942 O. Franciszek Świątek CSsR1952 - 1958 Ks. Antoni Szubzda 1955–1958 Ks. Jan Zawistowski 1959–1967 Ks. Czesław Wilczyński 1967 – 1986 Ks. Henryk Okołotowicz 1986–1988 Ks. Franciszek Kisiel 1988–1993 Ks. Stefan Prekurat SDS 1994 – 1997 Ks. Leszek Witwicki SDS 1997–2008? Ks. Stanisław Mrzygłód SDS
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Brasławiu na stronie internetowej radzima.org Brasław na stronie internetowej wodzirej.pl Łaskami słynący obraz Najświętszej Maryi Panny Królowej Jezior w Brasławiu na Białorusi, strona internetowa Salwatorianie
Kategoria:Parafie pod wezwaniem Narodzenia Najświętszej Maryi Panny Kategoria:Parafie diecezji witebskiej Parafia, Narodzenia Kategoria:Parafie salwatoriańskie