Stefan Mustafa Abramowicz ps. Munia (ur. 20 stycznia 1915 w Klecku, zm. 9 kwietnia 2018 w Manchesterze) – polski ułan pochodzenia tatarskiego z 1 szwadronu tatarskiego 13 pułku Ułanów Wileńskich, żołnierz 2 Korpusu Polskiego gen. Władysława Andersa, uczestnik bitwy o Monte Cassino, porucznik Wojska Polskiego w stanie spoczynku.

Życiorys Młodość Urodził się 20 stycznia 1915Dokumenty podają błędną datę jego urodzin 20 lutego 1916. w Klecku niedaleko Nieświeża, w rodzinie polskich Tatarów – właściciela garbarni Ibrahima Abramowicza i zajmującej się ogrodnictwem Fursii Aleksandrowicz. Miał pięcioro rodzeństwa. W prywatnej szkole uczył się czytania Koranu w języku arabskim. W 1925 poszedł do szkoły powszechnej w Klecku. Aby pomoc rodzicom w pracy na gospodarce, naukę musiał zakończył w wieku 15 lat.

Służba wojskowa i okres II wojny światowej 15 września 1937 został powołany do czynnej służby wojskowej na okres dwóch lat, którą odbywał w 1 szwadronie tatarskim 13 pułku Ułanów Wileńskich Wojska Polskiego w Nowej Wilejce. W trakcie polskiej wojny obronnej we wrześniu 1939 oddelegowano go do wysyłania pociągami z koszar pułku i uzupełniania jednostek czynnego wojska przybyłymi rezerwistami kierowanymi na front zachodni. Razem ze swoim szwadronem brał udział w walkach z Niemcami na Mazowszu i Lubelszczyźnie.

27 września 1939 został aresztowany i osadzony w obozie jenieckim dla szeregowców w Kozielsku. Po dwumiesięcznym brutalnym śledztwie został w listopadzie 1939 skierowany do prac przy naprawie dróg i remoncie lotnisk w rejonie Lwowa i Przemyśla, a później jako pracownik przymusowy wysłany do kopalni Rudy Żelaza w Krzywym Rogu. Po wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej został w lipcu 1941 ewakuowany w kolumnie marszowej do obozu jenieckiego w Starobielsku. Następnie na mocy układu Sikorski-Majski został zwolniony z obozu i wstąpił do Polskich Sił Zbrojnych formowanych w ZSRR. W kwietniu 1942 wraz z armią dostał się, poprzez port w Krasnowodzku, do Iranu. Przez Irak i Palestynę dotarł do Egiptu.

Został elektrykiem pojazdów mechanicznych szwadronowej czołówki naprawczej. Od kwietnia 1944 służył jako czołgista w 1 pułku Ułanów Krechowieckich 2 Warszawskiej Brygady Pancernej 2 Korpusu, który włączono do 8 Armii Wojsk Sprzymierzonych, dowodzonej przez gen. Olivera Leese. Brał udział w kampanii włoskiej, walcząc m.in. w bitwie o Monte Cassino. W czerwcu 1944, ranny w czołgu podczas boju pod Ankoną, trafił do szpitala polowego. W lutym 1945 z nową załogą brał udział w wyzwoleniu Loreto oraz Bolonii.

Po wojnie Po demobilizacji Polskich Sił Zbrojnych, będąc w stopniu starszego ułana, przypłynął z polskimi żołnierzami okrętem „Mauretania” do Liverpoolu w Anglii. Służbę wojskową zakończył w 1947. Ze względu na zajęcie Wileńszczyzny przez Związek Radziecki pozostał na emigracji w Wielkiej Brytanii. W 1971 odwiedził pierwszy raz po wojnie swoje rodzinne strony. W 1984 rząd Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie nadał mu stopień plutonowego w korpusie podoficerów kawalerii.

W październiku 2000 został awansowany na stopień podporucznika, a w lipcu 2016 na stopień porucznika i odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Życie prywatne Po zakończeniu wojny osiadł na stałe w Manchesterze. W grudniu 1949 ożenił się z polską Tatarką Haliną Milkamanowiczówną (1926–1999) ze Słonimia na Kresach. Miał z nią dwie córki: Mary i Janet.

Odznaczenia

Krzyż Oficerski Order Odrodzenia Polski (2016) Medal Wojska Krzyż Kampanii Wrześniowej Krzyż Pamiątkowy Monte Cassino Gwiazda za Wojnę 1939–1945 Medal Wojny 1939–1945 Gwiazda Italii Medal Obrony

Publikacje Wędrówka życiowa, Autobiografia (Polska Fundacja Kulturalna, Londyn 2004) Droga mojego życia (Muzułmański Związek Religijny RP Najwyższe Kolegium Muzułmańskie, 2016; )

Przypisy

Kategoria:Jeńcy polscy obozu NKWD w Kozielsku (1939–1940) Kategoria:Jeńcy polscy obozu NKWD w Starobielsku (1939–1940) Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (kampania wrześniowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Polacy pochodzenia tatarskiego Kategoria:Polscy stulatkowie Kategoria:Urodzeni w 1915 Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego na emigracji w Wielkiej Brytanii po II wojnie światowej Kategoria:Podporucznicy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Uczestnicy II wojny światowej Kategoria:Zmarli w 2018 Kategoria:Odznaczeni Medalem Wojska Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 r. Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Pamiątkowym Monte Cassino Kategoria:Polacy odznaczeni Gwiazdą za Wojnę 1939–45 Kategoria:Polacy odznaczeni Gwiazdą Italii Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Wojny 1939–1945 Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Obrony Kategoria:Uczestnicy bitwy o Monte Cassino 1944 Kategoria:Żołnierze 13 Pułku Ułanów Wileńskich