Stefan Lech Sokołowski (ur. 25 maja 1904 w Warszawie, zm. 23–24 kwietnia 1940 w Katyniu) – polski doktor nauk matematycznych, Orlę Lwowskie, podporucznik artylerii rezerwy Wojska Polskiego, taternik, ofiara zbrodni katyńskiejAnna Maria Aurelia Sokołowska iPSB [dostęp z dnia: 2016-07-24].
Życiorys Syn inżyniera kolejowego i wynalazcy Witolda Sokołowskiego (1871–1944) oraz literatki Anny Marii z domu Skarbek (1878–1972)Stefan Lech Sokołowski h. Gozdawa w Wielkiej Genealogii Minakowskiej [dostęp z dnia: 2025-08-23]Anna Maria Aurelia Skarbek w Wielkiej Genealogii Minakowskiej [dostęp z dnia: 2025-08-23]Witold Sokołowski h. Gozdawa w Wielkiej Genealogii Minakowskiej [dostęp z dnia: 2025-08-23]Anna Maria Aurelia Sokołowska iPSB [dostęp z dnia: 2016-07-23]. W 1912 wraz z matką i rodzeństwem przeprowadził się do MyślenicGrażyna Lipińska - życiorys str. 1 PDF [dostęp z dnia: 2016-07-23]. Mając niecałe piętnaście lat, w 1919 walczył w obronie polskości Lwowa. Następnie studiował matematykę na Uniwersytecie Warszawskim. W okresie międzywojennym pracował w Centrum Badań Balistycznych w Zielonce, który był częścią Instytutu Technicznego Uzbrojenia w Warszawie. Był konstruktorem urządzeń do strzelania artyleryjskiego z dział przeciwlotniczych. Zdobył stopień doktora nauk matematycznych. W 1933 ukończył Szkołę Podchorążych Rezerwy Artylerii we Włodzimierzu. 1 stycznia 1935 otrzymał awans na podporucznika.
W 1939 przydzielony do kadry OK I. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939, w nieznanych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej i został osadzony w obozie jenieckim w Kozielsku, skąd w marcu 1940 wysłał ostatnią wiadomością do swojej matki. 22 kwietnia 1940 przekazano go do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego – lista wywózkowa 040/1 z 20 kwietnia 1940. Został zamordowany między 23 a 24 kwietnia 1940 w Katyniu przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano w bezimiennych mogiłach zbiorowych, gdzie od 28 lipca 2000 mieści się oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne. Wiosną 1943 jego ciało zostało zidentyfikowane podczas ekshumacji nadzorowanych przez Niemców pod numerem 2609 – dosłownie opisany jako Sokolowski Stefan (raport dzienny z 22 maja 1943). Przy jego szczątkach znaleziono wyciąg rodowodu, legitymację WKS „Zielonka”, list, kartki z adresami oraz metrykę urodzenia Krystyny Sokołowskiej. Figuruje na liście Komisji Technicznej PCK pod numerem 02609.
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień porucznikaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 10 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Życie prywatne Miał trzy siostry: Marię Danutę Żelazowską (zm. 1933), Grażynę Lipińską - chemika i oficera wywiadu Armii Krajowej (1902-1995) i Stefanię Żelazowską (1907-1992) – psychologa i żołnierza Armii Krajowej.
W 1931 ożenił się z Cecylią (lub Celiną) Benisz. Miał córkę Krystynę (ur. 1935).
Odznaczenia Krzyż Kampanii Wrześniowej – zbiorowe, pośmiertne odznaczenie pamiątkowe wszystkich ofiar zbrodni katyńskiej (1 stycznia 1986)
Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci Wydziału Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kampanii Wrześniowej 1939 r. Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Orlęta lwowskie (1918–1919) Kategoria:Pochowani na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu Kategoria:Podporucznicy artylerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Polscy matematycy XX wieku Stefan Lech Kategoria:Polscy taternicy Kategoria:Urodzeni w 1904 Kategoria:Zmarli w 1940