Joanna Mirosława Goszczyńska (ur. 1948 w Puławach) – polska slawistka, bohemistka i słowacystka, tłumaczka tekstów literackich, naukowych i publicystycznych (w niezależnym obiegu pod pseudonimem Adam Rajski), badaczka dziejów Janosika. Profesor nauk humanistycznych, w latach 2008–2016 dyrektor Instytutu Slawistyki Zachodniej i Południowej Uniwersytetu Warszawskiego.
Życiorys Studiowała na Uniwersytecie Warszawskim filologię czesko-słowacką. W roku 1983 uzyskała stopień doktora za rozprawę poświęconą nowelistyce słowackiego prozaika Františka Švantnera (Nowelistyka Františka Švantnera). W roku 2001 habilitowała się na podstawie książki Mit Janosika w folklorze i literaturze słowackiej XIX wieku. W 2010 roku uzyskała tytuł profesora nauk humanistycznych o specjalności filologia słowiańska, folklorystyka słowiańska, historia literatur zachodniosłowiańskich.
Jest specjalistką w zakresie literatury czeskiej i słowackiej XIX i XX wieku oraz jej uwarunkowań kulturowych. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się na problematyce mitologii narodowej oraz historii idei. Zajmuje się również szeroko rozumianym modernizmem.
Jest członkinią: Komitetu Słowianoznawstwa PAN; Komisji Ibero-Slawistycznej przy Międzynarodowym Komitecie Slawistów PAN; Rady Naukowej Instytutu Slawistyki PAN; Rady Programowej Forum Polsko-Czeskiego przy Ministrze Spraw Zagranicznych (wiceprzewodnicząca); CLEPUL (Centro de Literaturas de Expressao Portuguesa das Universidados de Lisboa); Komisji Oceniającej programu SASPRO przy Słowackiej Akademii Nauk; Stowarzyszenia Pisarzy Polskich; czeskiego PEN Clubu (członkini honorowa); Asocjacji Pisarzy Słowacji ASOS; sekcji filologicznej w Polsko-Czeskim Towarzystwie Naukowym (współprzewodnicząca). Pełni funkcję przewodniczącej Komisji Rewizyjnej Towarzystwa Naukowego WarszawskiegoStrona Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, Zarząd..
W latach 2012–2015 była członkinią Komitetu Nauk o Kulturze PAN. Ponadto jest członkinią komitetu redakcyjnego czasopisma „Prace Filologiczne”, członkinią rady redakcyjnej słowackiego czasopisma „Slovenská literatúra”, redaktor naczelną polsko-słowackiego pisma „Kontakty”; członkinią rady redakcyjnej czeskiego czasopisma „Oriens Aliter” oraz rady redakcyjnej słowackiego czasopisma „Rak”. Jest autorką i redaktorką wielu publikacji zwartych, kilkudziesięciu artykułów i rozpraw naukowych.
Pełni funkcję przewodniczącej Polsko-Słowackiej Komisji Nauk Humanistycznych Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego RP oraz Ministerstwa Szkolnictwa RS.
Nagrody i odznaczenia Została odznaczona: Złotym Krzyżem Zasługi oraz Wielkim Medalem św. Gorazda przyznawanym przez Ministra Szkolnictwa Republiki Słowackiej; Międzynarodową Nagrodą przyznawaną przez Radę Naukową Słowackiej Akademii Nauk (2017); dyplomem uznania Ministra Spraw Zagranicznych i Europejskich Republiki Słowackiej (2018); Wielkim Złotym Medalem Uniwersytetu Komenskiego w Bratysławie (2021); odznaką honorową „Bene Merito” (2024).
Wybrana twórczość Książki autorskie:
(przekład na język czeski) Temná tvář české literatury: Kolotoč moderny, Praha 2023 Mroczne oblicze czeskiej literatury, Warszawa 2021 Wielkie spory małego narodu, Warszawa 2015 Synowie Słowa. Myśl mesjanistyczna w literaturze słowackiej, Warszawa 2008 Sławni i zapomniani. Studia z literatury czeskiej i słowackiej, Warszawa 2004 (przekład na język słowacki) Mýtus o Jánošíkovi vo folklóre a slovenskej literatúre 19. storočia, przeł. B. Suwara, Bratislava 2003 Mit Janosika w folklorze i literaturze słowackiej XIX wieku, Warszawa 2001
Przypisy
Bibliografia na stronie Instytutu Slawistyki Zachodniej i Południowej UW Joanna Goszczyńska w Bazach Biblioteki Narodowej Relacja ze spotkania z Joanną Goszczyńską na stronie Instytutu Słowackiego
Kategoria:Absolwenci Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Puławach Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita) Kategoria:Polscy bohemiści Kategoria:Polscy słowacyści Kategoria:Urodzeni w 1948 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego