thumb|250px|Golonka na kapuście kiszonej z kminkiem Golonka – nazwa tradycyjnej polskiej potrawy"Golonka – tradycyjna polska potrawa podawana z chrzanem lub musztardą i grochem puree. Golonkę wieprzową ze skórą gotuje się w wodzie do miękkości, dodając w trakcie gotowania oczyszczone i opłukane warzywa oraz przyprawy: pieprz, ..." [w:] Encyklopedia Polski, 1996; "Ogólnie rzecz biorąc, poznańskie przejęło pewne cechy kuchni niemieckiej - wspaniałą golonkę, jednogarnkowe dania, kluski drożdżowe na parze, doskonałe drożdżowe ciasta podawane na podwieczorek z kawą" [w:] Przy polskim stole. Krystyna Bockenheim. 1998 z tuszy świni domowej.
Do tradycyjnych posiłków należą golonki z kapustą i borowikami (prawdziwkami), a także z pieczonym boczkiem i świeżą papryką. W lokalach gastronomicznych dostępna jest również golonka z żurawiną i świeżym chrzanem, po węgiersku, bawarsku lub nadzieniem z zielonego pieprzu. W Beskidach na golonce przyrządzić można kwaśnicę lub – w zależności od regionu – kapuśniak. W Beskidzie Śląskim i Żywieckim serwowana jest golonka duszona w piwie. Beskidzką golonkę zdaniem restauratorów wyróżnia większa zawartość pieprzu i ostrzejszy aromat. Smak golonki podkreślać mają pieczone ziemniaki i kiszona kapusta, zdarza się, że podawana jest z frytkami. Upieczoną golonkę można pozostawić aż do wystudzenia, pokrojoną na zimno podaje się jako wędlinę do chlebaTłusty smak przeszłości. Anna Szafrańska (2016-09-24).
Lista produktów tradycyjnych (Polska) Potrawy z golonki na „Liście produktów tradycyjnych Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi” (wybór)Golonka: Golonka faszerowana grzybami leśnymi z Rudki Golonka faszerowana z Ejszeryszek Golonka sądecka tradycyjna Golonka po pomorsku; Noga na ciepło lub Golonka na ciepło;. obok golonki po kaszubsku i kociewsku Golonka w słoju z Górna Golonka po wielkopolsku Golonka podkarpacka z Pilzna Golonko po beskidzku
Produkty lokalne (Śląsk) Dania główne"Mapa Smaków Spichlerza". Spichlerz Górnego Śląska. Koszęcin, wyd. Kraków 2014, Ciapkapusta z golonkiem (Piłka) Golonka z karmelizowaną cebulą i pieczywem (Koszwice) Pieczone golonko (Kochanowice) Golonko na piwie (Pławniowice) Golonko po bawarsku (Rachowice)
Przypisy
Kategoria:Potrawy mięsne Kategoria:Kuchnia niemiecka Kategoria:Kuchnia polska Kategoria:Kuchnia podkarpacka Kategoria:Kuchnia pomorska Kategoria:Kuchnia galicyjska Kategoria:Kuchnia śląska Kategoria:Kuchnia wielkopolska