Abdulahad Momand (paszt. عبدالاحد مومند, ur. 1 stycznia 1959 w miejscowości Sarda w prowincji Ghazni, zm. 21 czerwca 2026 w Stuttgarcie) – afgański astronauta, Bohater Związku Radzieckiego (1988).
Życiorys Był Pasztunem. W 1976 ukończył szkołę, później studiował w Instytucie Politechnicznym w Kabulu, w 1978 został powołany do afgańskiej armii i skierowany na szkolenie wojskowe do ZSRR, gdzie uczył się w wojskowych szkołach lotniczych w Krasnodarze (obecnie Krasnodarska Wyższa Wojskowa Lotnicza Szkoła Pilotów) i Kijowie. Po powrocie do Afganistanu służył w siłach powietrznych armii afgańskiej, w 1987 ukończył Akademię Sił Powietrznych im. Gagarina, w listopadzie 1987 uczestniczył w naborze kandydatów do odbycia wspólnego radziecko-afgańskiego lotu kosmicznego, w grudniu 1987 został zakwalifikowany jako jeden z ośmiu kandydatów. W styczniu 1988 został wybrany dublerem głównego kandydata, w lutym 1988 rozpoczął przygotowania w Centrum Kosmicznym im. Gagarina, w kwietniu 1988 został przeniesiony do głównej załogi. Od 29 sierpnia do 7 września 1988 jako badacz-kosmonauta odbywał lot statkiem kosmicznym Sojuz TM-6 i na stacji kosmicznej Mir wraz z Władimirem Lachowem i Walerijem Polakowem. Po powrocie ukończył Akademię Sztabu Generalnego i pracował w Afgańskim Instytucie Badań Kosmicznych. Poza tym przez 6 miesięcy był wiceministrem lotnictwa cywilnego Afganistanu. Po objęciu władzy w Afganistanie przez talibów był zmuszony udać się za granicę; wyjechał do Indii. Później zamieszkał w Stuttgarcie, przyjął niemieckie obywatelstwo. Zmarł w wyniku choroby nowotworowej.
Był pierwszym obywatelem Afganistanu, który odbył lot kosmiczny.
Odznaczenia Źródło. Bohater Afganistanu (1988) Order „Słońce Wolności” Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego (7 września 1988) Order Lenina (7 września 1988) Universal Astronaut Insignia za lot orbitalny (nr 208) – Stowarzyszenie Uczestników Lotów Kosmicznych ()
Zobacz też alfabetyczna lista astronautów grupy i oddziały kosmonautów
Przypisy
Bibliografia
http://www.spacefacts.de/bios/international/english/mohmand_abdol.htm (ang.) http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=2289 (ros.)
Kategoria:Absolwenci Akademii Sił Powietrznych Kategoria:Afgańscy wojskowi Kategoria:Bohaterowie Demokratycznej Republiki Afganistanu Kategoria:Bohaterowie Związku Radzieckiego Kategoria:Odznaczeni Orderem Lenina Kategoria:Kosmonauci Kategoria:Lotnicy wojskowi Kategoria:Ludzie związani ze Stuttgartem Kategoria:Ludzie związani z Indiami Kategoria:Niemcy pochodzenia afgańskiego Kategoria:Pasztuni Kategoria:Urodzeni w 1959 Kategoria:Zmarli na choroby nowotworowe Kategoria:Zmarli w 2026