thumb Komisariat Straży Granicznej „Wieleń” – jednostka organizacyjna Straży Granicznej pełniąca służbę ochronną na granicy polsko-niemieckiej w latach 1928–1939.
Formowanie i zmiany organizacyjne W drugiej połowie 1927 roku przystąpiono do gruntownej reorganizacji Straży Celnej. W praktyce skutkowało to rozwiązaniem tej formacji granicznej. Rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Ignacego Mościckiego z 22 marca 1928, do ochrony północnej, zachodniej i południowej granicy państwa, a w szczególności do ich ochrony celnej, powoływano z dniem 2 kwietnia 1928 Straż Graniczną. Rozkazem nr 3 z 25 kwietnia 1928 w sprawie organizacji Wielkopolskiego Inspektoratu Okręgowego dowódca Straży Granicznej gen. bryg. Stefan Pasławski przydzielił komisariat „Potrzebowice” do Inspektoratu Granicznego nr 9 „Wronki” i określił jego strukturę organizacyjną. Już 15 września 1928 dowódca Straży Granicznej rozkazem nr 7 w sprawie organizacji Wielkopolskiego Inspektoratu Okręgowego podpisanym w zastępstwie przez mjr. Wacława Szpilczyńskiego zmieniał dyslokację, organizację komisariatu i ustalał zasięg placówek. Rozkazem nr 11 z 9 stycznia 1930 reorganizacji Wielkopolskiego Inspektoratu Okręgowego komendant Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski ustalił numer i nową organizację komisariatu. Rozkazem nr 4 z 17 grudnia 1934 w sprawach [...] zarządzeń organizacyjnych i zmian budżetowych, dowódca Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski zniósł placówkę I linii „Wrzeszczyna”. Rozkazem nr 12 z 14 lipca 1939 w sprawie reorganizacji placówek II linii i posterunków wywiadowczych oraz obsady personalnej, komendant Straży Granicznej gen. bryg. Walerian Czuma utworzył placówkę II linii „Wieleń”.
Służba graniczna Rozkazem organizacyjnym nr 2 Wielkopolskiego Inspektoratu Okręgowego Straży Granicznej z 27 czerwca 1928 ustalono zasięg komisariatów. Granica komisariatu „Wieleń” na jego prawym skrzydle to linia od śluzy na Noteci nr 18 przez szosę Gulcz–Rosko wzdłuż drogą do folwarku Rosko, miejscowości: Hamrzysko, Klempicz, Ludomskie Olendry, Ludomy do Rogoźna wyłącznie. Na lewym jeden kilometr na południowy zachód od mostu kolejowego na Noteci, do miejscowości Pęckowo i Miały włącznie, następnie torem kolejowym do Wronek i rzeką Wartą do miejscowości Słoniawy.
Na przełomie lat 1929–1930 roku reorganizowano Straż Graniczną. W styczniu 1930 określono nowe granice komisariatu. Na wschodzie jego granicę rozpoczynał prom Martinsa, a kończył na zachodzie kamień graniczny F 033, na wysokości miejscowości Chełst.
Sąsiednie komisariaty komisariat Straży Granicznej „Lubasz” ⇔ komisariat Straży Granicznej „Piłka” − 1928 komisariat Straży Granicznej „Czarnków” ⇔ komisariat Straży Granicznej „Piłka” − styczeń 1930
Funkcjonariusze komisariatu Kierownicy/komendanci komisariatustopieńimię i nazwiskookres pełnienia służbykomisarzBarciszewskiaspirantJerzy ŁopuskiZastępcy komendanta komisariatuprzodownikTadeusz Pudłowski1 V 1939 – przodownikTadeusz Bakes12 VII 1939 -
Struktura organizacyjna Organizacja komisariatu w marcu 1928: komenda − Potrzebowice placówka Straży Granicznej I linii „Wrzeszczyna” placówka Straży Granicznej I linii „Wieleń” placówka Straży Granicznej I linii „Drawski Młyn” placówka Straży Granicznej II linii „Potrzebowice” placówka Straży Granicznej II linii „Wronki”Podlegał jej posterunek informacyjny w Miałej →
Organizacja komisariatu we wrześniu 1928: komenda − Wieleń placówka Straży Granicznej I linii „Wrzeszczyna” placówka Straży Granicznej I linii „Wieleń” placówka Straży Granicznej I linii „Drawski Młyn” placówka Straży Granicznej II linii „Potrzebowice” placówka Straży Granicznej II linii „Wronki” thumb Organizacja komisariatu w styczniu 1930: 3/9 komenda − Wieleń placówka Straży Granicznej I linii „Wrzeszczyna” → zniesiona w 1934 placówka Straży Granicznej I linii „Wieleń” placówka Straży Granicznej I linii „Drawski Młyn” placówka Straży Granicznej I linii „Drawsko” placówka Straży Granicznej II linii „Wieleń” ul. Nowe Miasto 16 placówka Straży Granicznej II linii „Wronki” ul. Samołęska 2
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
(sygn.187/30 do 187/41.)
Kategoria:Komisariaty Straży Granicznej (1928–1939) Kategoria:Potrzebowice Kategoria:Komisariaty Straży Granicznej (1928–1939) rozmieszczone na granicy polsko-niemieckiej Kategoria:Formacje Straży Granicznej (1928–1939) w Wieleniu Kategoria:Komisariaty Inspektoratu Granicznego nr 9 „Wronki”