thumb thumb Komisariat Straży Granicznej „Łęka Opatowska” – jednostka organizacyjna Straży Granicznej pełniąca służbę ochronną na granicy polsko-niemieckiej w latach 1928–1939.
Geneza W 1922 roku na terenie powiatu kępińskiego ochronę granicy objęła Straż Celna. Siedzibę komisariatu urządzono w Laskach. podlegały mu placówki SC: Rychtal, Skoroszów, Krzyżowniki, Proszów, Stogniewice, Buczek, Szarlota, Aniołka Pierwsza, Teklin, Wodziczno, Ignacówka Trzecia, Kuźnica Trzcińska, Janówka, Marianka Siemieńska, Siemianice. Strażnicy celni pełnili służbę stosując wywiad gospodarczy, patrolowanie i czaty. Stosowano regulamin niemiecki, który to Dyrekcja Ceł w Poznaniu przetłumaczyła na język polski i nakazała stosować. Z uwagi na brak możliwości znalezienia mieszkania dla kierownika, komisariat przeniesiono z Lasek do Pomian. Funkcjonował tam do października 1928 roku. Z dniem 1 stycznia 1923 zreorganizowano komisariat SC „Pomiany”. Utworzony został komisariat SC „Rychtal” z placówkami: Rychtal, Skoroszów, Krzyżowniki, Proszów i Stogniewice. W lipcu 1922 roku komisja mieszana uregułowała w terenie linię graniczną. Została ona oznaczona kopcami i kamieniami granicznymi. Komisariat ochraniał granice od kamienia nr 430 do nr 567.
Formowanie i zmiany organizacyjne komisariatu
Rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Ignacego Mościckiego z 22 marca 1928 roku, do ochrony północnej, zachodniej i południowej granicy państwa, a w szczególności do ich ochrony celnej, powoływano z dniem 2 kwietnia 1928 roku Straż Graniczną. Rozkazem nr 3 z 25 kwietnia 1928 roku w sprawie organizacji Wielkopolskiego Inspektoratu Okręgowego dowódca Straży Granicznej gen. bryg. Stefan Pasławski przydzielił komisariat „Laski” do Inspektoratu Granicznego nr 13 „Wieluń” i określił jego strukturę organizacyjną. Już 15 września 1928 dowódca Straży Granicznej rozkazem nr 7 w sprawie zmian dyslokacji Wielkopolskiego Inspektoratu Okręgowego podpisanym w zastępstwie przez mjr. Wacława Szpilczyńskiego zmieniał organizację komisariatu i ustalał zasięg placówek. Z dniem 1 października 1928 komisariat Straży Celnej „Pomiany” został przeniesiony do Lasek i utworzona została placówka II linii „Laski”. Biura komisariatu mieściły się w budynku gospodarczym majątku „Laski”.
Rozkazem nr 11 z 9 stycznia 1930 roku reorganizacji Wielkopolskiego Inspektoratu Okręgowego komendant Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski ustalił numer, nową organizację i podporządkowanie komisariatu. Komisariat z dniem 12 stycznia 1930 wszedł w podporządkowanie Inspektoratu Granicznego nr 12 „Ostrów”. Rozkazem nr 4 z 17 grudnia 1934 roku w sprawach [...] zarządzeń organizacyjnych i zmian budżetowych, komendant Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski wyłączył komisariat „Laski” z Inspektoratu Granicznego „Ostrów” i przydzielił do Inspektoratu Granicznego „Wieluń”. Rozkazem nr 1 z 27 marca 1936 roku w sprawach [...] zmian w niektórych inspektoratach okręgowych, komendant Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski zniósł posterunek Straży Granicznej „Łęka”.
1 września 1937 siedziba komisariatu Laski została przeniesiona do m. Łęka Opatowska.
Służba graniczna
Sąsiednie komisariaty: komisariat Straży Granicznej „Słupia” ⇔ komisariat Straży Granicznej „Dzietrzkowice” − kwiecień 1928 komisariat Straży Granicznej „Rychtal” ⇔ komisariat Straży Granicznej „Dzietrzkowice” − wrzesień 1928
Funkcjonariusze komisariatu Kierownicy/komendanci komisariatustopieńimię i nazwiskookres pełnienia służbykolejne stanowiskopodkomisarzFranciszek Szymański1928 – 10 XII 1928komisariat „Wola Michowa”aspirantTadeusz Flammer20 XII 1928– 1 VIII 1929komisarzFranciszek Nowakowski 1 VIII 1929 – był 4 IX 1934aspirantLucjan Klimontowicz 1 XII 1937 - był w 1938Zastępcy komendanta komisariatustarszy strażnikStanisław Sypień1 V 1939 –
Struktura organizacyjna Organizacja komisariatu w kwietniu 1928: komenda − Laski placówka Straży Granicznej I linii „Teklin” placówka Straży Granicznej I linii „Ignacówka” III placówka Straży Granicznej I linii „Siemianice” placówka Straży Granicznej II linii „Laski” thumb Organizacja komisariatu we wrześniu 1928: komenda − Laski placówka Straży Granicznej I linii „Buczek” placówka Straży Granicznej I linii „Ignacówka” III placówka Straży Granicznej I linii „Siemianice” placówka Straży Granicznej II linii „Laski”
Organizacja komisariatu w styczniu 1930: 6/12 komenda − Laski placówka Straży Granicznej I linii „Buczek” placówka Straży Granicznej I linii „Wodziczna” placówka Straży Granicznej I linii „Janówka” placówka Straży Granicznej I linii „Siemianice” placówka Straży Granicznej II linii „Laski” posterunek Straży Granicznej „Łęka” (był 4 IX 1934)
Przypisy
Bibliografia
(sygn.190/659.) (sygn.190/661.) (sygn.190/660.) (sygn.187/30 do 187/41.)
Łęka Kategoria:Formacje graniczne w Laskach Kategoria:Łęka Opatowska Kategoria:Komisariaty Straży Granicznej (1928–1939) rozmieszczone na granicy polsko-niemieckiej Kategoria:Komisariaty Inspektoratu Granicznego nr 12 „Ostrów” Kategoria:Komisariaty Inspektoratu Granicznego nr 13 „Wieluń”