Abdulrazak Gurnah (ur. 20 grudnia 1948 na wyspie Zanzibar w ówczesnym Sułtanacie Zanzibaru) – brytyjski pisarz, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za rok 2021.

Życiorys Jego rodzina ma pochodzenie arabskie. Urodził się na wyspie Zanzibar u wybrzeży wschodniej Afryki. Przebywając na Zanzibarze obserwował przebieg rewolucji i obalenie sułtana. W 1968 przybył do Wielkiej Brytanii jako student. Pozostał w tym kraju. W latach 80. krótko wykładał na Bayero University Kano, następnie aż do przejścia na emeryturę wykładał literaturę na University of Kent. Wydał między innymi powieści Memory of Departure (1987), Pilgrims Way (1988), Dottie (1990), Paradise (1994), Admiring Silence (1996), By the Sea (2001), Desertion (2005) i The Last Gift (2011). W swoich utworach porusza kwestie emigracji, znane z własnego doświadczenia. Był redaktorem wydanej w 2007 publikacji The Cambridge Companion to Salman Rushdie.

Jego pierwszym językiem jest suahili, ale swoje książki pisze w języku angielskim. Wplata do nich fragmenty w języku suahili, niemieckim i arabskim. Znaczna część jego utworów rozgrywa się na Zanzibarze i w Afryce Wschodniej. W swoich utworach porusza tematy kolonializmu, wojny, emigracji, poczucia tożsamości i przesiedleń. Jest autorem powieści, opowiadań i esejów.

Jest członkiem . Jego książki były nominowane do Costa Book Awards i Nagrody Bookera. W 2021 roku otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury „za bezkompromisową i współczującą penetrację skutków kolonializmu i losu uchodźcy w przepaści między kulturami i kontynentami”.

Był jurorem wielu nagród literackich, między innymi w 2002 roku, Nagrody Bookera w 2016 roku i Royal Society of Literature Literature Matter Awards w 2019 roku.

Twórczość Powieści Memory of Departure (1987) Pilgrims Way (1988) Dottie (1990) Paradise (1994), wyd. pol.: Raj, Wydawnictwo Poznańskie, tłum. Krzysztof Majer, 2023 Admiring Silence (1996) By the Sea (2001), wyd. pol.: Nad morzem, Wydawnictwo Poznańskie, tłum. Kaja Gucio, 2024 Desertion (2005) The Last Gift (2011) Gravel Heart (2017) Afterlives (2020), wyd. pol.: Powróceni, Wydawnictwo Poznańskie, tłum. Krzysztof Majer, 2022 Theft (2025), wyd. pol.: Kradzież, Wydawnictwo Poznańskie, tłum. Agnieszka Walulik, 2025

Przypisy

Linki zewnętrzne

Pomiędzy. O prozie Abdulrazaka Gurnaha, Magazyn Literacki Festiwalu Conrada [dostęp 2022-04-29]

Kategoria:Brytyjscy pisarze XX wieku Kategoria:Brytyjscy pisarze XXI wieku Kategoria:Nobliści – literatura Kategoria:Urodzeni w 1948