Bogdan Bogdanović, cyr. Богдан Богдановић (ur. 20 sierpnia 1922 w Belgradzie, zm. 18 czerwca 2010 w Wiedniu) – serbski i jugosłowiański architekt, rzeźbiarz, filozof i urbanista, w latach 1982–1986 burmistrz Belgradu.
Życiorys Pochodził z rodziny o tradycjach lewicowych. Był synem krytyka literackiego i dyrektora Teatru Narodowego Milana Bogdanovicia i Milevy z d. Mihajlović. W 1940 rozpoczął studia z zakresu architektury na Uniwersytecie Belgradzkim. W czasie wojny działał w ruchu oporu i przyłączył się do partii komunistycznej. W czasie walk we wschodniej Bośni został ciężko ranny.
Po zakończeniu wojny kontynuował studia architektoniczne, które ukończył w 1950 i rozpoczął pracę jako asystent w Instytucie Urbanizmu. W 1960 uzyskał stopień docenta, a w 1973 profesora. W 1970 objął funkcję dziekana Wydziału Architektury Uniwersytetu Belgradzkiego. Był członkiem Serbskiej Akademii Nauk i Sztuk (SANU), a od 1964 przewodniczącym Jugosłowiańskiego Związku Architektów.
W 1982 objął stanowisko burmistrza Belgradu. Jego kandydaturę zgłosił Ivan Stambolić – ówczesny przewodniczący Związku Komunistów Serbii. W ciągu czteroletnich rządów w mieście zorganizował konkurs międzynarodowy na projekt przebudowy Nowego Belgradu – obszaru położonego na lewym brzegu Sawy. W 1986 z poparciem Slobodana Miloševicia został mianowany członkiem Komitetu Centralnego Związku Komunistów Jugosławii. Miał przyjąć to stanowisko pod warunkiem, że nie będzie musiał uczestniczyć w posiedzeniach Komitetu z uwagi na ważniejsze sprawy do zrobienia. W następnym roku skierował liczący ponad 60 stron list do Miloševicia oskarżając go o nacjonalistyczną retorykę i metody stalinowskie. List stał się przyczyną wyrzucenia Bogdanovicia z partii i pogróżek skierowanych przeciwko artyście. W czasie wojny w Jugosławii 1992-1995 z uwagi na postawy antynacjonalistyczne Bogdanović stał celem kampanii oszczerstw w serbskich mediach.
W 1993 przeniósł się wraz z żoną Kseniją do Austrii, gdzie spędził ostatnie lata życia. Zmarł na atak serca w szpitalu w Wiedniu.
Twórczość Był autorem ponad 20 prac poświęconych współczesnej urbanizacji i kształtowaniu przestrzeni miejskiej. Twórca kilkudziesięciu pomników poświęconych w większości jugosłowiańskim ofiarom II wojny światowej.
thumb|250px|Pomnik Kamienny Kwiat w Jasenovacu thumb|250px|Park Pamięci Rewolucji w Leskovacu
Projekty 1951-1952: Pomnik Żydów ofiar faszyzmu w Belgradzie 1959-1960: Pomnik ofiar faszyzmu w Sremskiej Mitrovicy 1959-1965: Cmentarz partyzantów w Mostarze 1960-1965: Park Pamięci w Kruševacu 1960-1973: Pomnik partyzantów serbskich i albańskich w Kosowskiej Mitrowicy 1966: Pomnik Kamienny Kwiat ku czci ofiar obozu w Jasenovacu 1969-1974: Park pamięci ofiarom rewolucji w Sztipie 1969-1981: Park pamięci Garavice w Bihaciu 1970-1980: Park pamięci poległych w walce w Čačaku 1971: Park pamięci Rewolucji w Leskovacu 1972-1977: Pomnik wolności w Berane 1978-1980: Park pamięci Dudik w Vukovarze
Dorobek pisarski 1958: Mali urbanizam 1966: Urbanističke mitologeme 1976: Urbs & logos: ogledi iz simbologije grada 1982: Gradoslovar 1984: Zaludna mistrija: doktrina i praktika bratstva zlatnih (crnih) brojeva 1988: Mrtvouzice: mentalne zamke staljinizma 1990: Knjiga kapitela 1994: Grad i smrt 2001: Glib i krv 2001: Grad i budućnost
Odznaczenia i nagrody 1961: Nagroda miasta Belgradu za pomnik Sremskiej Mitrovicy 1966: Złoty Medal Miasta Belgrad 1973: Honorowe wyróżnienie na Biennale Sztuki w São Paulo 1985: Krzyż Wielki Orderu Zasługi Cywilnej (Hiszpania) 1989: Nagroda Piranesi 1997: Nagroda im. Herdera 2002: Österreichisches Ehrenkreuz für Wissenschaft und Kunst I klasy (Austria) 2007: Nagroda Carlo Scarpy za projekt Parku Pamięci w Jasenovacu
Pamięć W 100 rocznicę urodzin Bogdanovicia w bibliotece miejskiej w Belgradzie otwarto wystawę prezentującą dorobek artystyczny rzeźbiarza i architekta. Jego imię nosi jedna z ulic w belgradzkiej dzielnicy Zvezdara.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci Wydziału Architektury Uniwersytetu w Belgradzie Kategoria:Artyści związani z Belgradem Kategoria:Burmistrzowie Belgradu Kategoria:Członkowie Serbskiej Akademii Nauk i Sztuk Kategoria:Jugosłowiańscy architekci Kategoria:Jugosłowiańscy rzeźbiarze Kategoria:Ludzie urodzeni w Belgradzie Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową za Naukę i Sztukę (Austria) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Cywilnej (Hiszpania) Kategoria:Serbscy architekci Kategoria:Teoretycy urbanistyki Kategoria:Urodzeni w 1922 Kategoria:Zmarli w 2010