mały Zofia Mrozowicka herbu Prus III, ps. „Iza, Z M., Z.Mr., Zofia M.” (ur. 1861 w Sieczkowie (parafia Tuczępy), zm. 10 stycznia 1917 we Lwowie)Nekrologia. „Czas”. 19, s. 3, 12 stycznia 1917; Nekrologia. „Kurier Lwowski”. 19, s. 2, 11 stycznia 1917. – polska pisarka pozytywistyczna, publicystka i działaczka społeczna.
Życiorys Zofia Mrozowicka urodziła się w zamożnej rodzinie ziemiańskiej w SieczkowieZofia Mrozowicka (wspomnienie pośmiertne) jako córka ziemianina Stanisława Piotrahttp://wielcy.pl/wgm/?m=NG&t=PN&n=psb.19202.2 [dostęp 2018-11-20]., członka Towarzystwa Rolniczego w Królestwie Polskim i Eugenii z Załęskich herbu Prus IIIhttps://www.genesis.jaxasoft.se/genesis/genesis.aspx?id=572 [dostęp 2018-11-28].. Siostrą Zofii była pisarka Irena Mrozowicka (ps. „Nagoda”). Po 1863 rodzina zmuszona była sprzedać majątek i przenieść się około 1872 roku do LwowaAntoni Jopek, Mrozowicka Zofia, [w:] Polski Słownik Biograficzny, tom XXII, 1977, s. 205–206.. Mrozowicka wykształcenie zdobywała w domu, zaś w wieku 16 lat, po zdaniu egzaminów na nauczycielkę szkół wydziałowych, rozpoczęła pracę pedagogiczną. Wykształcenie uzupełniała we Lwowie, biorąc udział w wykładach uniwersyteckich. Od 1876 publikowała we lwowskich czasopismach „Tydzień Literacki, Artystyczny, Naukowy i Społeczny” i „Ruch Literacki”. W 1893 założyła pismo dla młodzieży „Wiek Młody”, które do 1900 redagowała samodzielnie, a następnie do 1903 razem z siostrą Ireną. W tym czasie, dzięki odziedziczeniu dużego majątku, mogła skupić się na pracy literackiej i społecznej. W 1905 była współzałożycielką Związku Teatrów i Chórów Włościańskich, dla którego zbierała teksty pieśni ludowych i układała obrazki sceniczne. Zainicjowała też wydawnictwo „Poradnik Teatrów i Chórów Włościańskich”. Współpracowała z licznymi czasopismami lwowskimi, warszawskimi, krakowskimi, wileńskimi, poświęconymi wychowaniu dzieci i młodzieży. Organizowała obchody rocznic narodowych. Była założycielką i przewodniczącą instytucji Ochrona DzieckaSpotkanie założycielskie odbyło się we Lwowie 20 sierpnia 1915 Kurier lwowski nr 279 z 27 sierpnia .. Pochowana została na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie.
Pseudonimy W opracowaniach można spotkać rozbieżne informacje, których pseudonimów używała Zofia, a których Irena. Dotyczy to zwłaszcza pseudonimów „Iza” oraz „Nagoda”. Słownik pseudonimów pisarzy polskich. XV w. – 1970 r. (1996) podaje, że Zofia używała pseudonimów „Iza; Z.M.; Z.Mr.; Zofia M.”, pseudonimu „Nagoda” używała jej siostra Irena, zaś przypisywanie pseudonimu „Iza” Irenie jest błędne. Takie same pseudonimy przypisuje Zofii przewodnik bibliograficzny Dawni pisarze polscy od początków piśmiennictwa do Młodej Polski (2002). W dawniejszych publikacjach można spotkać informacje, że pseudonimu „Iza” używała Irena, zaś „Nagoda” – Zofia.
Twórczość Poezje, Warszawa 1880, podp.: „Iza” Biedne dzieci, dialog, „Wiek Młody” 1897, przedr. w: Irena Mrozowicka: Trzy listy. Komedyjka w 1 akcie – Biedne dzieci. Dialog, Lwów 1922 Pod obce niebo, obrazek dramatyczny w 1 akcie ze śpiewami, „Wiek Młody” 1897 nr 13–16, wyd. osobne Lwów 1922 Powiastki dla najmłodszych, Warszawa 1905 Głos krwi. Drama społeczne i miłosne. Jako się pono raz wydarzyło za rządów Jego Mości Króla Michała, o czem w historiach XVII w. wypisano, Lwów 1909 Z piastowego pnia, dwa jednoaktowe obrazki dramatyczne [Głód; Wnuka królewska], Lwów 1911 Godzina ciszy, Lwów 1926
Przypisy
Bibliografia Antoni Jopek, Mrozowicka Zofia, [w:] Polski Słownik Biograficzny, tom XXII, 1977, s. 205–206.
Kasper Niesiecki: Mrozowicki herbu Prus. [W:] Korona polska przy złotej wolności starożytnymi wszystkich katedr, prowincji i rycerstwa klejnotami... T. III. Lwów, 1740, s. 317–318.
Linki zewnętrzne Utwory Zofii Mrozowickiej w bibliotece Polona
Zofia Kategoria:Polscy działacze społeczni Kategoria:Polscy pisarze pozytywizmu Kategoria:Polscy poeci Kategoria:Polscy prozaicy Kategoria:Polscy twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej Kategoria:Urodzeni w 1861 Kategoria:Zmarli w 1917 Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie Kategoria:Ludzie związani ze Lwowem