Myszówka (Hylomyscus) – rodzaj ssaków z podrodziny myszy (Murinae) w obrębie rodziny myszowatych (Muridae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Afryce Zachodniej.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 56–128 mm, długość ogona 52–172 mm, długość ucha 10–22 mm, długość tylnej stopy 14–26 mm; masa ciała 10–41 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1926 roku angielski zoolog Oldfield Thomas w artykule zatytułowanym Pozycja rodzajowa niektórych afrykańskich Muridae, dotychczas odnoszonych do Aethomys i Praomys, opublikowanym w czasopiśmie „The Annals and magazine of natural history”. Gatunkiem typowym jest (oryginalne oznaczenie) myszówka perlista (H. aeta).
Etymologia Hylomyscus: hulē ‘teren lesisty, las’; μυσκος myskos ‘myszka’, od zdrobnienia μυς mus, μυος muos ‘mysz’.
Podział systematyczny Rodzaj Hylomyscus był naprzemiennie traktowany jako podrodzaj i ponownie podnoszony do rangi rodzaju. Lepsze zrozumienie jego pokrewieństwa z innymi afrykańskimi myszami przyniosła dopiero biologia molekularna. Analizy wiązania albuminy wskazują, że Hylomyscus, Myomyscus, Mastomys i Praomys tworzą klad, natomiast rezultaty badań nad hybrydyzacją DNA/DNA ukazują, że Hylomyscus jest najdalej spokrewniony z pozostałymi. Analizy kladystyczne cech budowy szkieletu i zębów wspierają pogląd, że rodzaj Hylomyscus jest monofiletyczny i poprawnie umieszczony w monofiletycznej grupie rodzajów wraz z Praomys. Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNHylomyscus endorobae(E. Heller, 1910)myszówka kenijskagatunek monotypowyendemit Kenii: wyżyny (skarpa Mau, góry Aberdare, góra Kenia; być może góra Elgon); zakres wysokości: powyżej 1900 m n.p.m.DC: 9,2–12,2 cmDO: 12,3–17,2 cmMC: brak danychHylomyscus denniae (O. Thomas, 1906)myszówka górskagatunek monotypowywysokie zbocza gór Ruwenzori (północno-wschodnia Demokratyczna Republika Konga i południowo-zachodnia Uganda); zakres wysokości: 1890–4400 m n.p.m.DC: 9–11,5 cmDO: 12,2–15,7 cmMC: brak danychHylomyscus vulcanorum(Lönnberg & Gyldenstolpe, 1925)myszówka wulkanicznagatunek monotypowyśrodkowy Wielki Rów Zachodni we wschodniej Demokratycznej Republice Konga, Rwandy i Burundi; zakres wysokości: powyżej 1670 m n.p.m.DC: 8,1–10,7 cmDO: 11,7–15,5 cmMC: 16–30 gHylomyscus baeriHeim de Balsac & Aellen, 1965myszówka nizinnagatunek monotypowyznany z kilku miejsc w Sierra Leone, Gwinei, Wybrzeżu Kości Słoniowej i Ghany; zakres wysokości: do 500 m n.p.m.DC: 9,8–11,5 cmDO: 11,1–14,1 cmMC: 25–36 gHylomyscus aeta(O. Thomas, 1911)myszówka perlistagatunek monotypowyod środkowego Kamerunu, Gwinei Równikowej (włącznie z Bioko) i Gabonu na wschód przez Kotlinę Konga do Wielkiego Rowu Zachodniego; zakres wysokości: do 2100 m n.p.m.DC: 7,8–11,4 cmDO: 11,8–16,1 cmMC: 14–39 gHylomyscus grandisEisentraut, 1969myszówka stokowagatunek monotypowyendemit Kamerunu: znany z 4 okazów z górnych zboczy góry Oku; zakres wysokości: około 2100 m n.p.m.DC: 8,9–11 cmDO: 13–15 cmMC: 25–41 gHylomyscus parvusBrosset, Dubost & Heim de Balsac, 1965myszówka małagatunek monotypowyrozproszone obszary w Afryce Środkowej (zachodni i południowy Kamerun, południowo-zachodnia Republika Środkowoafrykańska, Gabon, północne Kongo i północna Demokratyczna Republika Konga)DC: 5,6–7,7 cmDO: 8,7–12,4 cmMC: 10–16 gHylomyscus pygmaeus Kerbis Peterhans, Hutterer & Demos, 2020gatunek monotypowyendemit Demokratycznej Republiki Konga: znany tylko z miejsca typowego w Baliko, w prowincji Tshuapa; zakres wysokości: około 360 m n.p.m.DC: około 5,6 cmDO: około 7,6 cmMC: około 5,8 gHylomyscus heinrichorum Carleton, Banasiak & Stanley, 2015gatunek monotypowyendemit Angoli: zachodnie wyżyny (góry Moco i Soque); zakres wysokości: 1000–2500 m n.p.m.DC: 8,2–10,6 cmDO: 12,1–15 cmMC: brak danychHylomyscus anselliI.R. Bishop, 1979gatunek monotypowywyżyna Ufipa (południowo-zachodnia Tanzania) i wyżyny w północnej Zambii; być może w sąsiadującej Demokratycznej Republiki Konga i Angoli; zakres wysokości: 1220–2300 m n.p.m.DC: 9,5–10,9 cmDO: 14,1–15,9 cmMC: 22–35 gHylomyscus stanleyiKerbis Peterhans, Hutterer & Demos, 2020gatunek monotypowyendemit Tanzanii: znany tylko z rezerwatu lasu Mbizi; zakres wysokości: około 2200 m n.p.m.DC: około 10,2 cmDO: około 14,6 cmMC: około 27 gHylomyscus arcimontensis Carleton & Stanley, 2005myszówka tanzańskagatunek monotypowyTanzania (góry Eastern Arc od gór South Pare na południe do góry Rungwe) i północne Malawi (góry Misuku); zakres wysokości: 900–2410 m n.p.m.DC: 7,5–10,5 cmDO: 12,7–13,7 cmMC: 13,5–28,5 gHylomyscus mpungamachagorumKerbis Peterhans, Hutterer & Demos, 2020gatunek monotypowyendemit Tanzanii: góry Mahale; zakres wysokości: około 2100 m n.p.m.DC: około 9,8 cmDO: około 13,8 cmMC: około 22 gHylomyscus thornesmithae Kerbis Peterhans, Hutterer & Demos, 2020gatunek monotypowyendemit Demokratycznej Republiki Konga: znany z 2 obszarów, około 250 km na południe od rzeki Kongo, na prawym brzegu rzeki Tshuapa; zakres wysokości: około 320 m n.p.m.DC: około 8,3 cmDO: około 21,1 cmMC: około 13,9 gHylomyscus kerbispeterhansi Demos, Agwanda & Hickerson, 2014myszówka ryftowagatunek monotypowyendemit Kenii: góra Elgon, wzgórza Cherangani i skarpa Mau, na zachód od Wielkich Rowów Afrykańskich; być może Uganda (zachodnia część góry Elgon); zakres wysokości: powyżej 2300 m n.p.m.DC: 7,6–10 cmDO: 11,9–13,8 cmMC: 18–26 gHylomyscus alleni (G.R. Waterhouse, 1838)myszówka gwinejskagatunek monotypowyAfryka Środkowa w południowym Kamerunie, południowo-zachodniej Republice Środkowoafrykańskiej, Gwinei Równikowej (włącznie z Bioko), Gabonie i Kongu; zakres wysokości: do 1500 m n.p.m.DC: 6,7–9,6 cmDO: 10,1–15,2 cmMC: 10–30 gHylomyscus pamfiNicolas, Olayemi, Wendelen & Colyn, 2010myszówka nigeryjskagatunek monotypowyprzesmyk Dahomey w Togo, Beninie i zachodniej Nigerii; przypuszczalnie skrajnie wschodnia Ghana, na wschód od rzeki Wolta; zakres wysokości: 10–300 m n.p.m.DC: 5,6–10,5 cmDO: 5,9–12,1 cmMC: brak danychHylomyscus simus G.M. Allen & Coolidge, 1930gatunek monotypowypołudniowo-zachodnia Afryka Zachodnia od Sierra Leone i Gwinei na wschód do GhanyDC: 6,6–12,8 cmDO: 5,2–14,3 cmMC: 12–22 gHylomyscus walterverheyeniNicolas, Wendelen, Barriere, A. Dudu & Colyn, 2008myszówka środkowoafrykańskagatunek monotypowyAfryka Środkowa w wulkanicznej linii (południowo-zachodni Kamerun, południowa Republika Środkowoafrykańska, Gabon i zachodnia Kongo; być może wschodnia Nigeria); zakres wysokości: 120–2000 m n.p.m.DC: 6,7–9,9 cmDO: 10,3–15,3 cmMC:29 – gHylomyscus stella (O. Thomas, 1911)myszówka gwiezdnagatunek monotypowywschodnia Kotlina Konga w Demokratycznej Republice Konga, Rwandzie i Burundi rozciągający się do północnej części Jeziora Wiktorii (południowa Uganda), rozproszone populacje Sudanie Południowym (góry Imoteng), Kenii (las Kakamega) oraz Tanzanii (Mbete i Mufindi); zakres wysokości: 800–2250 m n.p.m.DC: 7,2–10,4 cmDO: 11,1–14 cmMC: 14–24 gHylomyscus carillus(O. Thomas, 1904)myszówka angolskagatunek monotypowyendemit Angoli: zachodnia i środkowa część; być może sąsiadująca Demokratyczna Republika Konga; zakres wysokości: do 1500 m n.p.m.DC: 8,7–9,7 cmDO: 11,8–14,6 cmMC: brak danych Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek zagrożony, – gatunki o nieokreślonym stopniu zagrożenia; – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.
Uwagi
Przypisy Nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Myszy