Cerkiew Świętej Trójcy w Zarwanicy – niewielka zabytkowa greckokatolicka barokowa cerkiew parafialna we wsi ZarwanicaPrzez miejscowość przebiega droga terytorialna T 2006., w rejonie trembowelskimdawniej w powiecie podhajeckim → Zob. , w obwodzie tarnopolskim na Ukrainie. W cerkwi znajduje się cudowny Obraz Matki Boskiej Zarwanickiej. Obecnie parafia w Zarwanicy wchodzi w skład dekanatu zarwanickiego archieparchii tarnopolsko-zborowskiej.
Historia
Cerkiew ufundował starosta krepicki i wojewoda czernichowski Piotr Michał Miączyński aktem z 10 marca 1747 roku. Prace budowlane prowadzono w latach 1747–1754. Wg tradycji cerkiew zbudowano z kamienia zniszczonego przez Turków zamku w Polesiukach. Wyposażenie powstało przed 1759 rokiem i składało się z sześciu ołtarzy i ambony. Wnętrze było całkowicie zlatynizowane z barokowym ołtarzem z czterema kolumnami. W 1784 iluzjonistyczną polichromię wnętrza wykonał Andrzej Solecki z Krechowic.
26 czerwca 1774 we wsi Sitno sporządził swój testament były starosta kaniowski Mikołaj Bazyli PotockiSadok Barącz, Pamiątki buczackie, Lwów : Drukarnia Gazety Narodowej 1882, s. 65., w którym zapisał m.in. 8000 złotych polskich dla cerkwi pw. Świętej Trójcy w ZarwanicyTam że, s, 63..
W cerkwi znajduje się zabytkowa ambona z około 1774 roku, na której umieszczono rzeźby figuralne Czterech Ewangelistów, Chrystusa na Globie, Gołębicy, Boga Ojca. Ich autorem był nieokreślony do dziś przedstawiciel lwowskiej szkoły rzeźby rokokowej. Na baldachmienie umieszczony jest herb Pilawa co wskazuje, że fundatorem mógł być Mikołaj Bazyli Potocki z BuczaczaAgata Dworzak, XVIII-wieczne wyposażenie cerkwi parafialnej w Zarwanicy, [w:] Stan badań nad wielokulturowym dziedzictwem dawnej Rzeczypospolitej, Tom XVIII, Białystok 2023, s.123–151.. Ambona była wzorowana na ambonie z Horodenki.
Obok cerkwi znajduje się dzwonnica oraz rzeźbiona z kamieniu figura Maryi Panny.
W 1945 roku cerkiew częściowo spłonęła.
Galeria
Przypisy
Bibliografia Grzegorz Rąkowski: Przewodnik krajoznawczo-historyczny po Ukrainie Zachodniej: Podole. Pruszków : Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2006, s. 254-257. . W. Firman: Zarwanica. Tarnopol, 2008, 60 s.
Linki zewnętrzne Jan Józków, Sanktuarium maryjne w Zarwanicy na Podolu
Kategoria:Sanktuaria maryjne na Ukrainie Kategoria:Świątynie pod wezwaniem Trójcy Świętej Kategoria:Zabytkowe cerkwie w obwodzie tarnopolskim Kategoria:Zarwanica