Nocolubek (Nyctophilus) – rodzaj ssaków z podrodziny mroczków (Vespertilioninae) w obrębie rodziny mroczkowatych (Vespertilionidae).

Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Australii i na Nowej Gwinei (Indonezja i Papua-Nowa Gwinea).

Morfologia Długość ciała (bez ogona) 35–75 mm, długość ogona 31–54 mm, długość ucha 14–30,1 mm, długość tylnej stopy 7–10 mm, długość przedramienia 30,6–49,5 mm; masa ciała 3,9–18,9 g.

Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1821 roku angielski przyrodnik William Elford Leach w artykule zatytułowanym Cechy trzech nowych rodzajów nietoperzy bez liściastych wyrostków na nosie, opublikowanym w czasopiśmie „Transactions of the Linnean Society of London”. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) nocolubek mniejszy (N. geoffroyi).

Etymologia Nyctophilus (Nyctophyllus, Nyctophillus): nux, νυκτος nuktos ‘noc’; φιλος philos ‘miłośnik’, od φιλεω phileō ‘kochać’. Lamingtona: Mount Lamington, stratowulkan, prowincja Oro, Papua-Nowa Gwinea. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Lamingtona lophorhina (= Nyctophilus microtis ).

Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące współczesne gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; DP – długość przedramienia; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxNyctophilus majorJ.E. Gray, 1844nocolubek zachodnioaustralijski2 podgatunkiendemit Australii: południowo-zachodnia Australia Zachodnia i południowa Australia Południowa na wschód do Półwyspu Eyre’a, 1 zapis z zachodnio-środkowej Australii Zachodniej; zakres wysokości: 0–450 m n.p.m.DC: 5,1–6,5 cmDO: 4–5,2 cmDP: 3,7–4,8 cmMC: 11–17,5 gNyctophilus corbeniParnaby, 2009nocolubek wschodnioaustralijskigatunek monotypowyendemit Australii: południowo-wschodni Queensland, Nowa Południowa Walia, północno-zachodnia Wiktoria i południowo-wschodnia Australia PołudniowaDC: 5–7,5 cmDO: 3,5–5,4 cmDP: 3,9–4,9 cmMC: 11,2–21 gNyctophilus daedalusO. Thomas, 1915gatunek monotypowyendemit Australii: północno-zachodnia i północno-wschodnia Australia Zachodnia, północne Terytorium Północne (wraz w Wyspą Melville’a) oraz północno-zachodni Queensland; zakres wysokości: 0–400 m n.p.m.DC: 4,5–5,7 cmDO: 4–4,5 cmDP: 3,8–4,6 cmMC: 7,6–14 gNyctophilus holtorumParnaby, A.G. King & Eldridge, 2021gatunek monotypowyendemit Australii: ograniczony do dalekiej południowo-zachodniej Australii Zachodniej; zakres wysokości: 0–450 m n.p.m.DC: bral danychDO: około 4,6 cmDP: około 4,1 cmMC: około 9 gcentruj|150pxNyctophilus gouldiTomes, 1858nocolubek leśnygatunek monotypowywschodni i południowo-wschodni Queensland (wraz z Wielką Wyspą Piaszczystą), środkowa i wschodnia Nowa Południowa Walia, Wiktoria oraz południowo-wschodnia Australia Południowa; zakres wysokości: 0–1240 m n.p.m.DC: 4,4–5,2 cmDO: 3,9–4,1 cmDP: 3,6–4,7 cmMC: 5,2–16,5 gNyctophilus sherriniO. Thomas, 1915nocolubek tasmańskigatunek monotypowyendemit Australii: Tasmania; zakres wysokości: 0–740 m n.p.m.DC: 5,1–5,4 cmDO: 3,5–3,7 cmDP: 4,4–4,8 cmMC: 9,8–18,9 gNyctophilus nebulosusParnaby, 2002nocolubek nowokaledońskigatunek monotypowyendemit Nowej Kaledonii: południowa Nowa Kaledonia (góra Koghis); zakres wysokości: około 430 m n.p.m.DC: 5,3–5,5 cmDO: 4,8–5 cmDP: 4,2–4,3 cmMC: 9,4–12 gNyctophilus microtisO. Thomas, 1888nocolubek papuaskigatunek monotypowyzachodnia i głównie wschodnia Nowa Gwinea (wraz z wyspami Salawati i Nowa Irlandia); być może wyspy Manus, Nowa Brytania i Tagula; zakres wysokości: 0–2600 m n.p.m.DC: 4,2–6,3 cmDO: 3,6–4,9 cmDP: 3,7–4,2 cmMC: 6–10,5 gNyctophilus walkeriO. Thomas, 1892nocolubek karłowatygatunek monotypowyendemit Australii: północno-wschodnia Australia Zachodnia, północne Terytorium Północne i północno-zachodni QueenslandDC: 3,8–4,4 cmDO: 2,6–3,6 cmDP: 3–3,6 cmMC: 3–7 gcentruj|150pxNyctophilus bifaxO. Thomas, 1915nocolubek brzegowygatunek monotypowywschodni Queensland (wraz z wyspami Moa, Wyspa Księcia Walii, Hichinbrook, Palm i Wielka Wyspa Piaszczysta) i północno-wschodnia Nowa Południowa Walia; rozproszony wzdłuż Nowej Gwinei; zakres wysokości: 0–500 m n.p.m.DC: 3,5–5,5 cmDO: 3,9–4,6 cmDP: 3,7–4,7 cmMC: 5–12 gNyctophilus arnhemensisD.H. Johnson, 1959nocolubek długouchygatunek monotypowyendemit Australii: północne wybrzeże Australii Zachodniej (wraz z Bonaparte Archipelago), północne Terytorium Północne (wraz z archipelagiem Tiwi, wyspami Groote Eylandt i Sir Edward Pellew Group) i północno-zachodni QueenslandDC: 4–5,9 cmDO: 3,6–4,1 cmDP: 3,3–3,9 cmMC: 5,2–9,6 gNyctophilus shirleyaeParnaby, 2009nocolubek nowogwinejskigatunek monotypowyendemit Papui-Nowej Gwinei: znany z góry Missim (Morobe) i obszaru sawannowego Trans-Fly (Prowincja Zachodnia); prawdopodobnie szerszy zasięg; zakres wysokości: 500–1700 m n.p.m.DC: 5,2–6,4 cmDO: 4,8–5,2 cmDP: 4,5–4,38 cmMC: 11,5–13 gNyctophilus microdonLaurie & J. Edwards Hill, 1954nocolubek drobnozębnygatunek monotypowyendemit Papui-Nowej Gwinei: centralne wyżyny (Eastern, Western i Southern Highlands, Chimbu oraz Enga); zakres wysokości: 1600–3315 m n.p.m.DC: 4,2–6,3 cmDO: 3,6–4,9 cmDP: 3,7–4,1 cmMC: 5,8–9,5 gcentruj|150pxNyctophilus geoffroyiLeach, 1821nocolubek mniejszy3 podgatunkiendemit Australii: kontynent (za wyjątkiem północno-wschodniego wybrzeża Queensland), Tasmania, Wielka Wyspa Piaszczysta, Wyspa Kangura, King i Wyspa Flindersa; zakres wysokości: 0–1580 m n.p.m.DC: 3,8–5 cmDO: 3,1–4 cmDP: 3,1–4,2 cmMC: 3,9–14,5 gNyctophilus heranD.J. Kitchener, How & Maharadatunkamsi, 1991nocolubek sundajskigatunek monotypowyendemit Indonezji: Małe Wyspy Sundajskie (znany tylko z wyspy Lembata); zakres wysokości: około 0 m n.p.m.DC: około 5,1 cmDO: około 4,1 cmDP: około 3,9 cmMC: około 7,6 gcentruj|150pxNyctophilus timoriensis(É. Geoffroy Saint-Hilaire, 1806)nocolobek dużygatunek monotypowyIndonezja i Timor WschodniDC: 4,9–5,6 cmDO: 3,6–3,7 cmDP: 3,6–4 cmMC: 4,5–5 gNyctophilus howensisMcKean, 1975nocolubek tajemniczygatunek monotypowyendemit Australii: znany tylko w wyspy Lord Howe (Nowa Południowa Walia)DC: brak danychDO: brak danychDP: brak danychMC: brak danych Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek narażony, – gatunek krytycznie zagrożony, – gatunek wymarły, – gatunki o nieokreślonym stopniu zagrożenia; – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.

Uwagi

Przypisy Nazwy zwyczajowe za:

Bibliografia

Kategoria:Mroczkowate Kategoria:Taksony opisane przez Williama Elforda Leacha