Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny – zabytkowy, rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w Nowym Wiśniczu w powiecie bocheńskim województwa małopolskiego. lewo|mały|225x225px|Elewacja frontowa W skład zespołu zabytkowych obiektów wchodzą: kościół, plebania, cmentarz kościelny, dzwonnica oraz ogrodzenie z dwiema bramkami.
Historia Świątynia wybudowana w latach 1618–1621 przez Stanisława Lubomirskiego, założyciela miasta i z jego fundacji, według projektu Macieja Trapoli. Kościół konsekrował w 1647 roku biskup Wojciech Lipnicki. W 1863 roku spłonął dach, który w 1867 odnowiono.
Architektura Kościół murowany z kamienia, oszkarpowany, orientowany wczesnobarokowy. Prezbiterium w formie półkolistej apsydy otoczone półkolistym obejściem, w którym znajduje się zakrystia i skarbiec. Korpus nakryty kolebkowym, tunelowym sklepieniem. Od strony północnej w połowie XVIII wieku dobudowano przybudówkę. Plac kościelny wraz z plebanią otoczony jest murem z dwiema kruchtami i kamienną dzwonnicą z trzema dzwonami.
Wystrój i wyposażenie Wyposażenie wnętrza jest jednolite barokowe, pochodzi głównie z II poł. XVII wieku. polichromia wnętrza wykonana przez A. Marczyńskiego w 1962 roku; ołtarz główny barokowy z II poł. XVII wieku; tabernakulum drewniane, złocone o formie świątyni, z około 1620 roku; cztery ołtarze boczne z II poł. XVII wieku; ambona, prospekt organowy, konfesjonały i ławy jednolite z II poł. XVII wieku; stalle z 1671 roku; chrzcielnica mosiężna z pokrywą drewnianą z XVII wieku (zobacz); krzyż w tęczy podtrzymywany przez putta; sedilia w prezbiterium z 3 ćwierćwiecza XVII wieku; marmurowe i brązowe epitafia; obrazy: Ścięcie św. Jana Chrzciciela, św. Józef, św. Sebastian z XVII wieku; Pietà w bocznej kaplicy Miłosierdzia Bożego; obraz autorstwa Stanisława Klimowskiego z 1925 roku.
Plebania Budynek fundacji Lubomirskich, wybudowany jednocześnie z kościołem, wczesnobarokowy, murowany, piętrowy z kwadratową wieżą z boku. Na plebanii znajduje się obraz Jana Matejki Wskrzeszenie Łazarza.
Bibliografia
Kazimierz Talarek: 400 lat parafii Nowy Wiśnicz (1620−2020). Tarnów: Biblos 2024. Piotr S. Szlezynger: Nowy Wiśnicz, barokowa fara pw. Wniebowzięcia NMP i św. Jana Chrzciciela. Zarys problematyki. „Ochrona zabytków” 2015, t. 2, s. 93−113 (także online).
Piotr S. Szlezynger: Fara w Nowym Wiśniczu, „Rocznik Bocheński” 1994, t. 2, s. 101–126.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Roman Marcinek: Kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. zabytek.pl , [dostęp 2024-12-29].
Kategoria:Kościoły w diecezji tarnowskiej Kategoria:Świątynie pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny Kategoria:Zabytkowe kościoły w powiecie bocheńskim Kategoria:Zabytki nieruchome w Nowym Wiśniczu Kategoria:Architektura barokowa w województwie małopolskim Kategoria:Obiekty sakralne w Nowym Wiśniczu Kategoria:Architektura I Rzeczypospolitej (województwo krakowskie) Kategoria:Historia Nowego Wiśnicza