Jurij Aleksiejewicz Trutniew (ros. Юрий Алексеевич Трутнев, ur. 2 listopada 1927 w Moskwie, zm. 6 sierpnia 2021 tamżeУмер "отец" российского ядерного оружия академик Юрий Трутнев. ria.ru [dostęp 2021-08-07]) – rosyjski fizyk, specjalista w zakresie broni jądrowej.
Życiorys Wkrótce po jego narodzinach, rodzina przeniosła się do Leningradu. Po ataku Niemiec na ZSRR został ewakuowany do Troicka w obwodzie czelabińskim, później do obwodu gorkowskiego (obecnie obwód niżnonowogrodzki), w maju 1944 wrócił do Leningradu, gdzie w 1945 skończył szkołę średnią. Studiował na Wydziale Chemicznym Leningradzkiego Uniwersytetu Państwowego, a w latach 1947–1950 na Wydziale Fizycznym tego uniwersytetu. Od lutego 1951 pracował we Wszechzwiązkowym Naukowo-Badawczym Instytucie Fizyki Eksperymentalnej, podjął pracę w Biurze Konstruktorskim nr 11 w mieście Arzamas-16 (obecnie Sarow), został włączony do prac nad projektem broni termojądrowej. Brał aktywny udział m.in. w konstrukcji car bomby – największej zdetonowanej dotąd lotniczej bomby termojądrowej (1961). W 1963 otrzymał tytuł doktora nauk technicznych, a w 1993 profesora. W 1966 mianowano go zastępcą kierownika naukowego, w 1978 I zastępcą kierownika naukowego i szefem wydziału, a w 1999 ponownie I zastępcą kierownika naukowego Rosyjskiego Federalnego Centrum Atomowego – Wszechrosyjskiego Naukowo-Badawczego Instytutu Fizyki Eksperymentalnej w Sarowie. 26 czerwca 1964 został członkiem korespondentem Akademii Nauk ZSRR, a 7 grudnia 1991 członkiem rzeczywistym RAN. W 1997 otrzymał honorowe obywatelstwo obwodu niżnonowogrodzkiego, a w 2011 miasta Sarow.
Odznaczenia i nagrody Medal Sierp i Młot Bohatera Pracy Socjalistycznej (7 marca 1962) Order Lenina (dwukrotnie – 11 września 1956 i 7 marca 1972) Order Rewolucji Październikowej (26 kwietnia 1971) Order Czerwonego Sztandaru Pracy (dwukrotnie – 17 września 1975 i 2 listopada 1987) Order „Za zasługi dla Ojczyzny” II klasy (11 czerwca 2003) Order „Za zasługi dla Ojczyzny” III klasy (26 stycznia 1998) Order „Za zasługi dla Ojczyzny” IV klasy (6 listopada 2012) Nagroda Leninowska (1959) Nagroda Państwowa ZSRR (1984)
Przypisy
Bibliografia https://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=10978 (ros.)
Kategoria:Bohaterowie Pracy Socjalistycznej Kategoria:Laureaci Nagrody Leninowskiej Kategoria:Laureaci Nagrody Państwowej ZSRR Kategoria:Ludzie urodzeni w Moskwie Kategoria:Odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru Pracy Kategoria:Odznaczeni Orderem Lenina Kategoria:Odznaczeni Orderem Rewolucji Październikowej Kategoria:Odznaczeni Orderem „Za zasługi dla Ojczyzny” Kategoria:Rosyjscy fizycy XX wieku Kategoria:Rosyjscy fizycy XXI wieku Kategoria:Urodzeni w 1927 Kategoria:Zmarli w 2021