Zastępca Kanclerza Federalnego (Wicekanclerz; ) – jeden z ministrów rządu federalnego Niemiec wyznaczony przez Kanclerza na swojego zastępcę. Funkcja ta jest umocowana w Ustawie Zasadniczej Republiki Federalnej Niemiec (art. 69 ust. 1). Kadencja wicekanclerza kończy się każdorazowo z chwilą zebrania się nowego Bundestagu, a także w przypadku opróżnienia urzędu Kanclerza Federalnego (art. 69 ust. 2).

Nazewnictwo Określenie wicekanclerz (Vizekanzler), pomimo powszechnego użycia, nie występuje formalnie w Ustawie Zasadniczej Niemiec, w art. 69 występuje pojęcie zastępcy (Stellvertreter)Taki też przekład Stellvertreter – zastępca można znaleźć w tłumaczeniu Ustawy zasadniczej Niemiec na stronie urzędowej Sejmu RP., którego wyznacza kanclerz spośród podległych mu ministrów. Inaczej jest np. w Austrii, gdzie w konstytucji występuje określenie wicekanclerz (Vizekanzler)Artykuł 69 i następne Federalnej Ustawy Konstytucyjnej Republiki Austrii z dnia 1 października 1920 r. według tekstu jednolitego Federalnej Ustawy Konstytucyjnej z 1 stycznia 1930 r. (w wersji z 7 grudnia 1929 r.), tłumaczenie zamieszczone na stronach sejmowych RP..

Cesarstwo Niemieckie (1878-1918) # imię i nazwisko od do rząd 1 (1837–1896) 1 czerwca 1878 20 czerwca 1881 Rząd Ottona von Bismarcka 2 (1833–1907) 20 czerwca 18811 lipca 1897 Rząd Ottona von Bismarcka • Rząd Leo von Capriviego • Rząd Chlodwiga zu Hohenlohe-Schillingsfürsta 3 Arthur Graf von Posadowsky-Wehner (1845–1932)1 lipca 189724 czerwca 1907 Rząd Chlodwiga zu Hohenlohe-Schillingsfürsta • Rząd Bernharda von Bülowa 4 Theobald von Bethmann Hollweg (1856–1921)24 czerwca 190710 lipca 1909 Rząd Bernharda von Bülowa 5 Clemens von Delbrück (1856–1921)14 lipca 190922 maja 1916 Pierwszy rząd Theobalda von Bethmanna-Hollwega 6 Karl Helfferich (1872–1924)22 maja 19169 listopada 1917 Drugi Rząd Theobalda von Bethmanna-Hollweg • Rząd Georga Michaelisa • Rząd Georga von Hertlinga 7 (1847–1931)9 listopada 19179 listopada 1918 Rząd Georga von Hertlinga • Rząd Maxa von Badena

Republika Weimarska (1918-1933) + # Imię i nazwisko od do partia rząd 1 (1860–1954) 13 lutego 191919 kwietnia 1919 DDP Rząd Philippa Scheidemanna 2 (1865–1937)30 kwietnia 1919 20 czerwca 1919 DDP Rząd Philippa Scheidemanna 3 Matthias Erzberger (1875–1921) 21 czerwca 1919 3 października 1919 Zentrum Rząd Gustava Bauera 4 (1860–1954) 3 października 1919 27 marca 1920 DDP Rząd Gustava Bauera 5 (1875–1944)27 marca 1920 21 czerwca 1920 DDP Pierwszy rząd Hermanna Müllera 6 (1865–1928) 25 czerwca 1920 4 maja 1921 DVP Rząd Konstantina Fehrenbacha 7 Gustav Bauer (1870–1944) 10 maja 192113 listopada 1922 SPD Pierwszy rząd Josepha Wirth Drugi rząd Josepha Wirtha 8 (1864–1943) 13 sierpnia 1923 3 listopada 1923 SPD Pierwszy rząd Gustava Stresemanna 9 (1874–1951) 11 listopada 1923 15 stycznia 1925 DVP Drugi rząd Gustava Stresemanna • Pierwszy rząd Wilhelma Marxa • Drugi rząd Wilhelma Marxa 10 (1869–1967)28 stycznia 192712 czerwca 1928 DNVP Trzeci rząd Wilhelma Marxa • Czwarty rząd Wilhelma Marxa 11 Hermann Dietrich (1879-1954)31 marca 193030 maja 1932 DDP Pierwszy rząd Heinricha Brüninga • Drugi rząd Heinricha Brüninga 12 Franz von Papen (1879–1969)30 maja 19327 sierpnia 1934 bezpartyjny Rząd Kurta von Schleichera • Rząd Adolfa Hitlera

III Rzesza (1932-1945) + # Imię i nazwisko od do partia rząd 1 Franz von Papen (1879–1969)30 stycznia 19337 sierpnia 1934 bezpartyjny Rząd Adolfa Hitlera 2 Hermann Göring (1893–1945)10 lutego 194123 kwietnia 1945 NSDAP Rząd Adolfa Hitlera

Republika Federalna Niemiec od 1949 + # imię i nazwisko od do partia ministerstwo rząd 1 Franz Blücher (1896–1959)20 września 1949 29 października 1957 FDP Planu Marshalla Pierwszy rząd Konrada Adenauera • Drugi rząd Konrada Adenauera 2 Ludwig Erhard (1897–1977) 29 października 1957 16 października 1963 CDU Gospodarki Trzeci rząd Konrada Adenauera • Czwarty rząd Konrada Adenauera • Piąty rząd Konrada Adenauera 3 Erich Mende (1916–1998) 17 października 1963 28 października 1966 FDP Spraw Wewnętrznych Pierwszy rząd Ludwiga Erharda • Drugi rząd Ludwiga Erharda 4 Hans-Christoph Seebohm (1903–1967) 8 listopada 1966 1 grudnia 1966 CDU Transportu Drugi rząd Ludwiga Erharda 5 Willy Brandt (1913–1992)1 grudnia 1966 21 października 1969 SPD Spraw Zagranicznych Rząd Kurta Georga Kiesingera 6 Walter Scheel (1919–2016) 22 października 1969 16 maja 1974 FDP Spraw Zagranicznych Pierwszy rząd Willy’ego Brandta • Drugi rząd Willy’ego Brandta 7 Hans-Dietrich Genscher (1927–2016) 16 maja 197417 września 1982 FDP Spraw Zagranicznych Pierwszy rząd Helmuta Schmidta • Drugi rząd Helmuta Schmidta • Trzeci rząd Helmuta Schmidta 8 Egon Franke (1913–1995) 17 września 19821 października 1982 SPD Spraw Wewnętrznych Trzeci rząd Helmuta Schmidta 9 Hans-Dietrich Genscher (1927–2016) 4 października 1982 18 maja 1992 FDP Spraw Zagranicznych Pierwszy rząd Helmuta Kohla • Drugi rząd Helmuta Kohla • Trzeci rząd Helmuta Kohla • Czwarty rząd Helmuta Kohla 10 Jürgen Möllemann (1945–2003)18 maja 1992 21 stycznia 1993 FDP Gospodarki Czwarty rząd Helmuta Kohla 11 Klaus Kinkel (1936–2019) 21 stycznia 1993 27 października 1998 FDP Spraw Zagranicznych Czwarty rząd Helmuta Kohla • Piąty rząd Helmuta Kohla 12 Joschka Fischer (* 1948)27 października 1998 22 listopada 2005 Zieloni Spraw Zagranicznych Pierwszy rząd Gerharda Schrödera • Drugi rząd Gerharda Schrödera 13 Franz Müntefering (* 1940) 22 listopada 2005 21 listopada 2007 SPD Pracy i Spraw Socjalnych Pierwszy rząd Angeli Merkel 14 Frank-Walter Steinmeier (* 1956) 21 listopada 2007 28 października 2009 SPD Spraw Zagranicznych 15 Guido Westerwelle (1961–2016) 28 października 2009 16 maja 2011 FDP Spraw Zagranicznych Drugi rząd Angeli Merkel 16 Philipp Rösler (* 1973) 16 maja 2011 17 grudnia 2013 FDP Gospodarki i Technologii 17 Sigmar Gabriel (* 1959) 17 grudnia 2013 14 marca 2018 SPD Gospodarki i Energii (do 2017) i Spraw Zagranicznych (od 2017) Trzeci rząd Angeli Merkel 18 Olaf Scholz (* 1958) 14 marca 2018 8 grudnia 2021 SPD Finansów Czwarty rząd Angeli Merkel 19 Robert Habeck (* 1969) 8 grudnia 2021 6 maja 2025 Zieloni Gospodarki i Ochrony Klimatu Rząd Olafa Scholza 20 Lars Klingbeil (* 1978) 6 maja 2025 SPD Finansów Rząd Friedricha Merza

Zobacz też

Rząd federalny Niemiec Urząd Kanclerza Federalnego Prezydenci Niemiec Premierzy NRD Kanclerze Niemiec

Przypisy