Świerzawa – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.
Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954 do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973, tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972.
Gromadę Świerzawa z siedzibą GRN w Świerzawie (wówczas wsi, nie wchodzącej w skład gromady) utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski – w powiecie złotoryjskim w woj. wrocławskim, na mocy uchwały nr 35/54 WRN we Wrocławiu z dnia 2 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromadGromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin. Rzęszówek i Gozdno ze zniesionej gminy Nowy Kościół oraz obszar dotychczasowej gromady Sędziszowa i przysiółek Bronków z dotychczasowej gromady Świerzawa ze zniesionej gminy Świerzawa – w tymże powiecieUchwała Nr 35/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu złotoryjskiego; w ramach Zarządzenia nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 1954 r., Nr. 9, Poz. 71). Dla gromady ustalono 12 członków gromadzkiej rady narodowejUchwała Nr 167/54 Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Złotoryi z dnia 2 października 1954 r. w sprawie ustalenia liczby członków gromadzkich rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 9 października 1954 r., Nr. 8, Poz. 70).
1 stycznia 1959 do gromady Świerzawa włączono obszar zniesionej gromady Lubiechowa (bez wsi Podgórki) w tymże powiecieUchwała Nr 51/58 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 17 grudnia 1958 r. w sprawie likwidacji gromady Lubiechowa w pow. złotoryjskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 maja 1959 r., Nr. 3, Poz. 14).
1 stycznia 1960 do gromady Świerzawa włączono obszar zniesionej gromady Stara Kraśnica w tymże powiecieUchwała Nr 25 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 sierpnia 1959 r. w sprawie zniesienia, utworzenia, zmiany granic oraz przeniesienia siedzib niektórych gromad w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 30 grudnia 1959 r., Nr. 8, Poz. 34), zatwierdzona uchwałą Rady Ministrów Nr 458/59 z dnia 27 listopada 1959 r. w sprawie zatwierdzenia uchwał Wojewódzkich Rad Narodowych w Białymstoku, Koszalinie, Poznaniu i Wrocławiu w przedmiocie połączenia, zniesienia i utworzenia niektórych gromad.
1 lipca 1968 do gromady Świerzawa włączono obszar zniesionej gromady Rząśnik w tymże powiecieUchwała Nr XXI/110/68 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 30 maja 1968 r. w sprawie zniesienia, łączenia i utworzenia niektórych gromad w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 sierpnia 1968 r., Nr. 6, Poz. 33).
1 stycznia 1970 do gromady Świerzawa włączono obszar o powierzchni 365,75 ha z osiedla Świerzawa w tymże powiecie; z gromady Świerzawa wyłączono natomiast część obszaru wsi Stara Kraśnica o powierzchni 6,61 ha, włączając ją do osiedla Świerzawa.
Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej. 1 stycznia 1973 w powiecie złotoryjskim reaktywowano gminę Świerzawa (obejmującej również Świerzawę)Uchwała Nr XIX/109/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 1972 r., Nr 8, Poz. 165).
Uwaga: W latach 1954–1956 w powiecie złotoryjskim funkcjonowały dwie jednostki o nazwie gromada Świerzawa – drugą była gromada Świerzawa.
Przypisy
Szzxwierzawa (1954–1972) kategoria:Historia Świerzawy