na podstawie http://pl.wikipedia.org/wiki/Katakana oraz http://en.wikibooks.org/wiki/Japanese:Katakana

Katakana

Katakana (かたかな,カタカナ,片仮名) to jeden z dwóch japońskich systemów pisma sylabicznego kana. Znaki tego pisma otrzymano z uproszczenia niektórych kanji (chińskich znaków). W dawnych czasach katakana była używana głównie przez mężczyzn. Obecnie używa się tego zapisu głównie do: Nazw własnych, szczególnie pochodzenia obcego. Nazwy japońskie mają często własne kanji, a jeśli nie mają używa się raczej hiragana. Zapożyczeń z języków zachodnich. Kilka bardzo starych zapożyczeń - z portugalskiego i holenderskiego - uzyskało własne kanji. Przykładem może być "biiru" czyli piwo, które ma kanji 麦酒. Nawet one jednak są dziś zapisywane raczej katakaną (ビール). Zapożyczenia z języka chińskiego zwykle zapisuje się odpowiednim znakiem chińskim. Wyrazów dźwiękonaśladowczych

Udźwięcznianie sylab

Symbol ゛(dakuten - 濁点) - dwie kreseczki w prawym górnym rogu udźwięczniają sylabę, tzn. zamieniają k na g, s na z itd. Wyjątek to kreseczki nad sylabami zaczynającymi się na h, które zmienia się wtedy w b

Przykład: カ → ガ タ → ダ サ → ザ ハ → バ k → g t → d s → z h → b

Symbol ゜ (handakuten - 半濁点) - kółeczko w prawym górnym rogu, zmienia h na p.

Przykład: ハ → パ h → p

Samogłoski podwaja się stawiając po nich kreskę (symbol ー), chyba, że katakana jest czytaniem kanji, wtedy obowiązują zasady hiragany.

Tablica katakana

{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="0" align="center" |- align="center" ! colspan=6 | Bazowa kana | rowspan="15" align="right" | ... ! colspan="6" | Rozszerzenie ゛oraz ゜ |- align="center" ! width="10%" |   ! width="7%" | a ! width="7%" | i ! width="7%" | u ! width="7%" | e ! width="7%" | o | width="10%" |   | width="7%" | a | width="7%" | i | width="7%" | u | width="7%" | e | width="7%" | o |- align="center"

| ア | イ | ウ | エ | オ | v*3 | ヴァ | ヴィ | ヴ | ヴェ | ヴォ |- align="center" | k | カ | キ | ク | ケ | コ | g | ガ | ギ | グ | ゲ | ゴ |- align="center" | s | サ | シ*1 | ス | セ | ソ | z | ザ | ジ*2 | ズ | ゼ | ゾ |- align="center" | t | タ | チ*1 | ツ*1 | テ | ト | d | ダ | ヂ*2 | ヅ*2 | デ | ド |- align="center" | n | ナ | ニ | ヌ | ネ | ノ | colspan="6" |   |- align="center" | h | ハ | ヒ | フ*1 | ヘ | ホ | b | バ | ビ | ブ | ベ | ボ |- align="center" | colspan="6" |   | p | パ | ピ | プ | ペ | ポ |- align="center" | m | マ | ミ | ム | メ | モ | colspan="6" rowspan="3" |   |- align="center" | y | ヤ

| ユ

| ヨ |- align="center" | r | ラ | リ | ル | レ | ロ |- align="center" | w | ワ

| ヲ |- align="center" | n | ン | colspan=4 |   | colspan="6" rowspan="2" |  

Notka: Samogłoski wymawiamy podobnie jak w języku polskim: a = a w mama i = i w kino u = u w ucho e = e w beret o = o w nos

1: si (shi) - ti (chi) - tu (tsu) - hu (fu)

2: zi (ji) - zu (zu) - di (ji) - du (zu)

3: Wymawiamy jak dźwięk b.

Historyczne wyprowadzenie katakany od znaków kanji

  a i u e o   阿 – ア 伊 – イ 宇 – ウ 江 – エ 於 – オ k 加 – カ 幾 – キ 久 – ク 介 – ケ 己 – コ s 散 – サ 之 – シ 須 – ス 世 – セ 曽 – ソ t 多 – タ 千 – チ 川 – ツ 天 – テ 止 – ト n 奈 – ナ 二 – ニ 奴 – ヌ 祢 – ネ 乃 – ノ h 八 – ハ 比 – ヒ 不 – フ 部 – ヘ 保 – ホ m 末 – マ 三 – ミ 牟 – ム 女 – メ 毛 – モ y 也 – ヤ   由 – ユ   与 – ヨ r 良 – ラ 利 – リ 流 – ル 礼 – レ 呂 – ロ w 和 – ワ       呼 – ヲ

Przykłady

アニメ anime バイバイ bai bai - cześć [na pożegnanie] (ang. bye bye) ファイル fuairu - plik (ang. file) イメージ imeeji - obraz (ang. image) インターネット intaanetto - Internet (ang. Internet) レストラン resutoran - restauracja (ang. restaurant) スマイル sumairu - uśmiech (ang. smile) テレビ terebi - tv (ang. television)