Obliczenia olfaktometryczne – przykłady

Rozwiązania poniżej zamieszczonych zadań rachunkowych można znaleźć w odpowiednich modułach podręcznika. Znajdują się tam w sekcjach „Czy znasz odpowiedzi?” (wraz z odpowiedziami na pytania nie wymagające obliczeń).

Zbiór zadań będzie stopniowo uzupełniany.

Prawa psychofizyczne w olfaktometrii

Przy jakim stężeniu związku X intensywność jego zapachu będzie wynosiła S = 3, jeżeli przy stężeniach 1 ppm i 100 ppm wynosi (odpowiednio) S = 1 i S = 4? Porównaj wyniki otrzymane na podstawie prawa Webera-Fechnera i prawa Stevensa.

Jaka byłaby – zgodnie wektorowym modelem interakcji – intensywność zapachu powietrza zawierającego składniki A i B, wprowadzone do mieszaniny w takich samych ilościach, w jakich wywołują wrażenie o intensywności S = 1, gdy występują pojedynczo?

Jakie jest stężenie zanieczyszczenia X w powietrzu, jeżeli zapach wyczuwa 20% oceniających, a stwierdzono, że: – można przyjąć, że próg wyczuwalności wynosi cth = 0,01 ppm, – zapach wyczuwa 80% oceniających, gdy stężenie wynosi 0,1 ppm?

Jaki jest próg węchowej wyczuwalności związku X, jeżeli: – 40 spośród 60 osób wyczuwało zapach próbki A, przygotowanej przez wstrzyknięcie 1 μl lotnej cieczy X (gęstość 0,8 g/cm³) do 10 dm³ czystego powietrza, – 10 spośród tych osób wyczuwało zapach próbki B, otrzymanej przez dziesięciokrotne rozcieńczenie próbki A czystym powietrzem?

Rozwiązania Olfaktometria inżynierska – pobieranie próbek

Jak duże próbki badanego gazu muszą być pobrane, aby było możliwe wykonanie olfaktometrycznego pomiaru stężenia zapachowego zgodnie z PN-EN 13725:2007, jeżeli: – jest prawdopodobne, że mierzona wartość mieści się w zakresie 20–200 ouE/m³, – w pomiarze biorą udział 4 osoby (olfaktometr 4-stanowiskowy typu TO), – strumień objętości powietrza w olfaktometrze (miejscu ocen węchowych, „masce”) wynosi 20 dm³/min – krok rozcieńczeń próbki w olfaktometrze wynosi 2, – jedna prezentacja trwa 3 s, – jeden cykl może się ograniczać do pięciu serii prezentacji, – w laboratorium pomiary składają się z trzech cykli. Jaki strumień zapachowy (qod ouE/s) jest emitowany z niezorganizowanego źródła zanieczyszczeń powietrza o powierzchni 100 m², jeżeli: – próbkę pobierano z użyciem osłony o powierzchni 0,5 m² (objętość gazu pod osłoną: 75 dm³), – pod osłonę wprowadzano 50 dm³/min czystego powietrza przez 10 min, po czym z wylotu pobrano próbkę o obj. 25 dm³, – stężenie zapachowe zanieczyszczeń próbki, oznaczone zgodnie z PN-EN 13725, wynosi 45000 ouE/m³?

Rozwiązania

Olfaktometria inżynierska – olfaktometria dynamiczna

Z640320160804020105 odpowiedźnienienienienietaktaktak Jaką wartość ma indywidualne oszacowanie progu wyczuwalności zapachu związku A (ITEA), jeżeli osoba oceniająca udzieliła następujących odpowiedzi w czasie ocen zapachu serii rozcieńczeń próbki, zawierającej 100 μgA/m³:

Z6403201608040020105 odpowiedźnienienienietaknienietaktak Jaką wartość ma indywidualne oszacowanie progu wyczuwalności zapachu związku B (ITEB), jeżeli osoba oceniająca udzieliła następujących odpowiedzi w czasie ocen zapachu serii rozcieńczeń próbki, zawierającej 250 μgB/m³:

ITEn-butanol10211525783077267610576 Czy kandydat do zespołu olfaktometrycznego spełnia kryteria selekcji, jeżeli zgromadzono zamieszczony obok zbiór wyników oznaczeń ITEn-butanol?

ZITE P1P2P3P4P5P6 cykl 1905453113453453405 cykl 245322657905113905 cykl 3226453453226226405 cykl 422645311357226905 cykl 545322628113226405 Jaki jest wynik hipotetycznego pomiaru olfaktometrycznego, którego bezpośrednim rezultatem jest załączony zbiór 30. wartości ZITE (sześć osób*pięć cykli)?

Rozwiązania

Olfaktometria inżynierska – dokładność olfaktometrii dynamicznej Czy dokładność uzyskiwanego w olfaktometrze rozcieńczenia Z = 60 jest zgodna z wymaganiami normy PN-EN 13725, jeżeli przed rozcieńczeniem stężenie związku wzorcowego wynosiło 1200 ppm, a po 15 ustawieniach tego rozcieńczenia uzyskano zestawione poniżej wyniki oznaczeń stężenia wzorca w strumieniu wypływającym z aparatu? Lp123456789101112131415 Stężenie, ppm21,1619,6121,0323,1020,5420,7820,8423,1322,0723,5019,2221,9623,2521,4922,13

Czy laboratorium spełnia ustalone w PN-EN 13725 kryteria dokładności i powtarzalności pomiarów, jeżeli uzyskano zestawione poniżej wyniki oznaczeń stężenia zapachowego w próbce powietrza, zawierającej 150 ppm n-butanolu (cth = 60 ppb)? Lp123456789101112131415 Stężenie cod [ouE/m³]220024484094423341593862233333153856331630002327436629683903

Rozwiązania

Olfaktometria inżynierska – olfaktometria statyczna

Jaką wartość ma indeks zapachowy, jeżeli stężenie zapachowe cod wynosi 10000 ou/m³?

Jakie wartości stężenia zapachowego odpowiadają indeksom 1, 5, 10, 15, 20, 25, 30, 35 i 40?

Jaka jest emisja zapachowa qod, jeżeli indeks zapachowy wynosi 45, a strumień objętości – 100 m³/s?

Rozwiązania

Olfaktometria inżynierska – olfaktometria terenowa

Jaką wartość ma indywidualne oszacowanie ZITE mieszaniny zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego (szacunkowa wartość cod [ou/m³]), jeżeli osoba stosująca olfaktometr terenowy Nasal Ranger: – nie wyczuwała zapachu po ustawieniu głowicy olfaktometru w położeniu D/T = 60 i 30, – wyczuwała zapach po ustawieniu D/T = 15? Jaką wartość ma analogicznie wyznaczona szacunkowa wartość cod [ou/m³]), jeżeli osoba stosująca olfaktometr terenowy Nasal Ranger: – wyczuwała zapach powietrza otoczenia (przed użyciem Nasal Ranger), – nie wyczuwała zapachu po ustawieniu głowicy olfaktometru we wszystkich dostępnych ustawieniach?

LpS1S2S3S4 16,06,05,55,0 25,04,54,03,5 34,03,53,02,5 44,03,53,02,5 53,02,02,51,5 62,01,51,00,5 Jaką wartość ma współczynnik Webera-Fechnera badanych odorantów (mieszanina związków niezidentyfikowanych), jeżeli cztery osoby przypisały zestawione obok oceny intensywności zapachu (S oceniane z użyciem skali 6-stopniowej) próbkom rozcieńczonym w różnym stopniu czystym powietrzem? Pozycja 1 - nierozcieńczona próbka zanieczyszczonego powietrza (Z = 1), pozycje 2–6 – próbki stanowiące geometryczny szereg rozcieńczeń powietrzem czystym, o kroku 3 (Z = 3, 9, ...). Jaka jest szacunkowa wartość stężenia zapachowego w badanej próbce?

Jaka jest orientacyjna wartość chwilowego (5-minutowego) stężenia zapachowego, jeżeli: – zespół czteroosobowy, który oceniał intensywność zapachu występującego w powietrzu otoczenia składowiska odpadów z użyciem skali 0-1-2-3 (brak-słaby-wyraźny-mocny) przypisał mu notę S = 2,4 (średnia ważona z wszystkich ocen, zanotowanych co 15 s przez 5 minut kontroli; zapach nie mocny, ale silniejszy niż "wyraźny"), – intensywność zapachu próbki rozcieńczonej – otrzymanej przez wprowadzenie 500 cm³ powietrza zanieczyszczonego do 10 dm³ powietrza czystego – ten sam zespół ocenił na S = 0,9?

Jaka była szacunkowa wartość stężenia zapachowego (średnia 5-minutowa), jeżeli: – cztery osoby, oceniające intensywność zapachu z użyciem skali 0-1-2-3 (brak-słaby-mocny-wyraźny), zarejestrowały noty zamieszczone poniżej, – współczynnik Webera-Fechnera, wyznaczony przez ten sam zespół z użyciem tej samej skali, wynosi k = 1,12? Jaka była szacunkowa wartość stężenia w ostatniej minucie kontroli?

Jaką wartość ma skorygowana liczba godzin odorowych (Immissionsvorbelastung IV, tło zapachowe), jeżeli w czasie rocznego monitoringu na terenie przemysłowym (po 26 inspekcji w punktach A, B, C i D, w różnych sytuacjach meteorologicznych) stwierdzono wystąpienie, odpowiednio: 4, 2, 1 i 1 godzin odorowych? Czy jest spełniony standard zapachowej jakości powietrza, ustalony dla tych terenów na poziomie 15%?

Jaka jest kategoria uciążliwości zapachów, na które są narażeni mieszkańcy osiedla bezpośrednio sąsiadującego z hipotetyczną kompostownią odpadów, jeżeli badając opinie dotyczące wszystkich dni tygodnia k zebrano łącznie 350 ocen tych dni (udzielonych przez 50 ankietowanych osób), a w tym: • 15 — brak zapachu, • 30 — brak uciążliwości, • 75 — mała uciążliwość. • 125 — uciążliwość, • 84 – duża uciążliwość, • 21 – skrajna uciążliwość?

Rozwiązania

Modelowanie dyspersji odorantów – model referencyjny

Jaka jest prędkość wiatru na wysokości 60 m, jeżeli prędkość mierzona na wysokości 10 m wynosi 3 m/s?

Jaki jest prawdopodobny stan równowagi atmosfery, jeżeli prędkości wiatru, zmierzone na wysokościach 10 i 60 m wynoszą odpowiednio 5 i 8 m/s?

Czy zmiana stanu równowagi atmosfery, z bardzo chwiejnej na stabilną (stałą), może spowodować dziesięciokrotne zmniejszenie stężenia zapachowego w punkcie położonym w odległości 1 km od emitora (w linii wiatru)?

Czy zmiana stanu równowagi atmosfery, z bardzo chwiejnej na stabilną, może dziesięciokrotnie zwiększyć odległość od emitora, w której wystąpią stężenia największe?

Jaka jest orientacyjna wartość emisji zapachowej z fermy tuczu trzody chlewnej o 10 tys. stanowisk?

Jak duża jest emisja zanieczyszczeń powietrza (mg/s lub ouE/s), jeżeli stężenie w określonej odległości 207,8 km od emitora (w linii wiatru), zmierzone w znanej sytuacji meteorologicznej, wynosi c = 2,5 odpowiednich jednostek stężenia odorantów lub innych zanieczyszczeń w powietrzu? Zastosuj poglądowy Gaussian Plume Calculator.

Na jakim obszarze w otoczeniu hipotetycznej wytwórni kwasu fosforowego, położonej w zasięgu stacji meteorologicznej IMiGW w Poznaniu, może być wyczuwalny zapach emitowanych gazów oraz jakie maksymalne stężenie zapachowe może tam wystąpić, jeżeli: – zakład przetwarza 40 Mg fosforytu na godzinę, – wskaźnik emisji wynosi ok. 30·106 ou/Mg – gazy są emitowane przez komin o wysokości 15 m i średnicy 1,5 m – prędkość liniowa gazów wynosi 10 m/s, temperatura ok. 300 K, a ciepło właściwe 1,3 kJ/m³·K – można uznać, że aerodynamiczna szorstkość terenu na obszarze o promieniu 1 km wynosi z0 = ok. 1 m. Jak zmieni się obszar, na którym zapach będzie wyczuwalny, jeżeli zostanie wybudowany komin o wysokości 30m?

Jaki jest stosunek powierzchni obszarów wokół emitora, narażonych na sporadyczne występowanie stężenia zapachowego większego od cod,60m = 50 ouE/m³, jeżeli tereny różnią się typem pokrycia – dominują na nich pola uprawne, zagajniki, lasy lub niskie budynki mieszkalne? Wielkość i warunki emisji: – emisja zapachowa (ustalona w skali roku): 330 tys. ouE/s, – emitor: wysokość 15 m, średnica 1,5 m, – prędkość gazów: 3 m/s, – temperatura gazów: 300 K, – róża wiatrów: Stacja IMiGW Warszawa.

Rozwiązania

Standardy zapachowej jakości powietrza W jakich odległościach od hipotetycznego emitora odorantów, zlokalizowanego w zasięgu Stacji IMiGW Warszawa, jakość powietrza nie odpowiada zaleceniom IPPC H4, jeżeli: – emitowany jest strumień zapachowy 300 tys. ouE/s (emisja ustalona w skali roku), – zanieczyszczone powietrza jest emitowane przez komin o wysokości 10 m i średnicy 1 m, a jego prędkość liniowa i temperatura wynoszą 2 m/s i 300 K, – współczynnik aerodynamicznej szorstkości wynosi 0,035 m.

Na jakim obszarze wokół emitora odorantów nie będzie spełniony standard zapachowej jakości powietrza, ustalony jako maksymalna wartość stężenia zapachowego 8 ouE/m³, jeżeli: – emitowany jest strumień zapachowy 330 tys. ouE/s, – zanieczyszczone powietrza jest emitowane przez komin o wysokości 10 m i średnicy 1 m, a jego prędkość liniowa i temperatura wynoszą 2 m/s i 300 K, – współczynnik aerodynamicznej szorstkości wynosi 0,035 m. Jak zmieni się ten obszar po uruchomieniu instalacji dezodoryzującej o skuteczności 50% (wyrażonej jako zmiana emisji zapachowej).

Rozwiązania

Metody oceny skuteczności dezodoryzacji

Jaka jest skuteczność dezodoryzacji, wyrażona jako procentowa zmiana stężenia zanieczyszczeń i procentowa zmiana intensywności zapachu, jeżeli: – wlotowe stężenie VOC: cwlot = 5000 μg/m³, – wylotowe stężenie VOC: cwylot = 1000 μg/m³, – próg węchowej wyczuwalności mieszaniny wlotowej i wylotowej jest taki sam i wynosi cth = 5 μg/m³,:– współczynnik Webera-Fechnera mieszaniny wlotowej i wylotowej jest taki sam i wynosi k = 1,6 (ocena intensywności z użyciem skali 6-st.)?