Podręcznik ten to pomoc dydaktyczna, która w sposób możliwie obiektywny i uporządkowany przybliża proces wychodzenia z dziedzictwa komunistycznego w Polsce po 1989 roku. Publikacja łączy analizę aktów prawnych z omówieniem ich realnego wpływu na przestrzeń publiczną oraz pamięć zbiorową Polaków.

Spis treści Rozdział I: Fundamenty i przyczyny dekomunizacji

Dziedzictwo PRL. Krótka charakterystyka systemu totalitarnego i autorytarnego w Polsce Cele dekomunizacji. Sprawiedliwość dziejowa, prawda historyczna i budowa suwerennego państwa Prawne ramy procesu. Najważniejsze ustawy (w tym ustawa o IPN oraz tzw. ustawa dekomunizacyjna z 2016 roku)

Rozdział II: Rozliczanie ludzi i struktur (lustracja) Lustracja w Polsce. Mechanizm sprawdzania powiązań osób publicznych ze służbami bezpieczeństwa PRL Sądowa kontrola oświadczeń. Rola Rzecznika Interesu Publicznego i sądów powszechnych Instytut Pamięci Narodowej. Rola archiwów w procesie przywracania pamięci

Rozdział III: Symboliczna dekomunizacja przestrzeni publicznej Nazewnictwo ulic i placów. Proces zmiany patronów związanych z komunizmem

Pomniki i symbole. Usuwanie monumentów wdzięczności Armii Czerwonej oraz symboliki totalitarnej Spory o pamięć. Konflikty lokalne i debata publiczna wokół usuwania symboli

Rozdział IV: Dekomunizacja w wymiarze społecznym i finansowym Ustawy represyjne i dezubekacyjne. Obniżanie emerytur i rent funkcjonariuszy aparatu bezpieczeństwa Edukacja i świadomość. Rola podręczników i muzeów w kształtowaniu wiedzy o PRL Bilans dekomunizacji. Sukcesy, zaniechania i kontrowersje