ukąszenie heglowskie ()
, ,
fraza rzeczownikowa, rodzaj nijaki (1.1) określenie używane jako epitet wobec osób o przekonaniach marksistowskich i socjalistycznych, które „dały się uwieść komunistycznej władzy”; pojęcie utożsamiane z poglądem zakładającym przedkładanie tzw. „konieczności dziejowej” nad prawa i los jednostkiStanisław Kuziński Konieczność historyczna a wolność jednostki, serwis "Przegląd Socjalistyczny", dostęp 2010-12-08, a w filozofii zaś z historycyzmem
(1.1)
(1.1) W polskich jakościowych mediach drukowanych dominują kapitulanckie nastroje, przypominające ukąszenie heglowskie lat 40. albo neoliberalną oczywistość lat 90.Jacek Żakowski Ginące plemię, "Polityka" nr 37 (2722), 2009-09-12; s. 16-18 (1.1) Jest jeszcze ciągle na świecie sporo ludzi, ofiar „ukąszenia heglowskiego”.Gustaw Herling-Grudziński Dziennik pisany nocą. 1997-1999, Czytelnik, Warszawa 2000, s. 195
od nazwiska filozofa Georga Hegla; określenie ukute przez Czesława MiłoszaCzesław Miłosz użył tego określenia, pisząc o swojej książce Zniewolony umysł – »Książka miała za temat „ukąszenie heglowskie”, na które w naszym stuleciu są narażone ludzkie umysły, ledwie podniosą się nad poziom błogosławionej naiwności.« (Ogród nauk. Biesy, Norbertinum, Lublin 1991, s. 120), czasem przypisywane jego interlokutorowi, Tadeuszowi KrońskiemuWłodzimierz Kuligowski Najczęściej wracam do Llosy, serwis TeologiaPolityczna.pl, dostęp 2010-12-08, rozpowszechniło się w obiegu publicystycznym i historycznym określenie często ujmowane w cudzysłowy dla podkreślenia przytoczenia lub użycia w znaczeniu ironicznym; zobacz też: Indeks:Polski - Związki frazeologiczne