znamienity ()

przymiotnik (1.1) obdarzony powszechnym szacunkiem, cieszący się ogromnym uznaniem ze względu na swoje zasługi, pełnioną funkcję lub wysoką pozycję w hierarchii społecznej (1.2) charakteryzujący się najwyższą jakością, wybitnymi walorami lub doskonałością, przez co wyraźnie górujący nad innymi zjawiskami lub obiektami tego samego rodzaju (1.3) powszechnie wiadomy, znany szerokiemu ogółowi (1.4) charakteryzujący się ogromnymi rozmiarami lub niezwykłym natężeniem; wielki, potężny (1.5) cieszący się złą sławą, powszechnie kojarzony z negatywnymi cechami lub uczynkami; osławiony (1.6) związany z obchodami i uroczystościami; świąteczny, uroczysty (1.7) bądź stanowiący przeważającą część całości, dominujący pod względem liczebności lub objętości

(1.1-1.5) lub

(1.1) Właśnie przybywają znamienici goście wraz ze służbą na rytualne polowanie. (1.1) Organizatorzy mają nadzieję, że na zjeździe spotkają się wszyscy znamienici absolwenci szkoły, którzy odnieśli w życiu zawodowym sukces. (1.1) Słuchali wszyscy pilnie, słuchał i pan marszałek [...], wreszcie rzekł: — Nie neguję, że pan Czarniecki znamienity wojownik, ale przecie sam wszystkich Szwedów nie zje… (1.2) Fotele, kanapy, stoliki i barek pełen znamienitych trunków. W takie luksusy, pół wieku temu, wyposażano samoloty do przewozu dostojników państwowych. (1.2) Mamy znaną instytucję, z dużymi tradycjami, z historią, czyli Państwową Inspekcję Pracy. Instytucja znamienita, choć jak inne borykająca się z wieloma problemami. (1.2) Sił nabierzmy w skromnym barze [...], rozkoszując się tatarskimi mantami [...], popijając znamienite i tanie wina krymskie. (1.3) Ale i to zdało się mało przed oczyma twemi [...]: i uczyniłeś mię znamienitym nad wszystkie ludzie, Panie Boże. (1.4) W pewnej chwili Rafał uczuł, że nie pojedzie na projektowaną wyprawę za Wisłę. Doświadczył zaraz znamienitej ulgi. (1.4) Wszyscy mowili , że to znak jakiegoś znamienitego szczęścia. (1.5) — Mam ja przyjaciela, dworzanina królewskiego, pana Tyzenhauza, który mi jeszcze o jednym najznamienitszym powiadał. Nie wiesz nic o tym arcyłotrze?… [...] — Jakżeto? [...] Nie słyszałeś, będąc ze Żmudzi, o Kmicicu? (1.7) bądź : Obecnie znamienita większość badaczy przychyla się do zdania, że Wyjście z Egiptu nastąpiło w drugiej połowie XIII w. p.n.e. (1.7) bądź : Tereny, na których w sposób szczególny występuje prawo użytkowania wieczystego zamiast prawa własności – przynajmniej znamienita ich większość – są to przede wszystkim tereny Polski północnej i zachodniej.

(1.1) znamienity ród / wódz / autor / badacz / pisarz / poeta / publicysta / rycerz • znamienita rodzina / szkoła / uczelnia / instytucja • znamienite nazwisko / osobistości / postaci / towarzystwo • znamienici goście / absolwenci / artyści / naukowcy / profesorowie (1.2) znamienite zasługi / dzieło / miejsce • znamienity talent / trunek / ubiór • znamienita przysługa (1.5) znamienity łotr / buntownik

(1.1) wybitny, znakomity, eminentny, prominentny, czołowy, szanowany, renomowany, zasłużony, szacowny; / dostojny, czcigodny, prześwietny, przezacny, poczesny, sławetny, zacny (1.2) doskonały, świetny, wspaniały, wyśmienity, kapitalny, genialny, bezkonkurencyjny, pierwszorzędny, pierwszej klasy (1.3) znany, sławny, głośny (1.4) wielki, ogromny, potężny (1.5) osławiony, wierutny (1.7) znaczny, przeważający

znamię , znamienitość , znamionowanie , znamiennik znamienny, nieznamienity znamionować, znamienić znamienicie

Wyraz ogólnosłowiański; , , W historii języka polskiego doszło do zjawiska repartycji znaczeń przymiotników znamienny i znamienity. Pierwotnie znamienity oznaczał również „właściwy komuś, charakterystyczny” (co dziś przejął wyraz znamienny). W toku ewolucji językowej współczesny znamienity wyspecjalizował się wyłącznie w określaniu zjawisk wybitnych, cieszących się uznaniem lub sławą.

Środowiska normatywne i leksykograficzne (Rada Języka Polskiego, PWN, PAN) stanowczo odradzają używanie przymiotnika „znamienity” w znaczeniu ilościowym (1.7), zwłaszcza w utartych zbitkach „” czy „”. Takie konstrukcje są uznawane za błąd; poprawną formą jest „znaczna większość”.

angielski: (1.1) distinguished, exceptional, eminent