Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 13 maja 2022 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Żłobek i klub dziecięcy Rozdział 3 - Rejestr żłobków i klubów dziecięcych Rozdział 4 - Dzienny opiekun Rozdział 5 - Szkolenia Rozdział 6 - Niania Rozdział 7 - Nadzór nad żłobkami, klubami dziecięcymi oraz dziennymi opiekunami Rozdział 8 - Finansowanie i zlecanie zadań z zakresu opieki Rozdział 8a - Dofinansowanie obniżenia opłaty za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna Rozdział 9 - Zmiany w przepisach obowiązujących Rozdział 10 - Przepisy epizodyczne i przejściowe Rozdział 11 - Przepis końcowy Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2021 r. poz. 75), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych: 1) ustawą z dnia 19 listopada 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021 (Dz. U. poz. 2400 oraz z 2021 r. poz. 1901), 2) ustawą z dnia 15 kwietnia 2021 r. o zmianie ustawy o Karcie Dużej Rodziny, ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. poz. 952), 3) ustawą z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym (Dz. U. poz. 2270) oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 12 maja 2022 r. 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje: 1) art. 91 ustawy z dnia 19 listopada 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021 (Dz. U. poz. 2400 oraz z 2021 r. poz. 1901), który stanowi: „ Art. 91. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2021 r. ” ; 2) art. 7-9 ustawy z dnia 15 kwietnia 2021 r. o zmianie ustawy o Karcie Dużej Rodziny, ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. poz. 952), które stanowią: „ Art. 7. Do otwartych konkursów ofert na pełnienie funkcji dziennego opiekuna, ogłoszonych na podstawie art. 45 ustawy zmienianej w art. 3 w brzmieniu dotychczasowym, stosuje się przepisy dotychczasowe. Art. 8. Przepisy dotyczące sprawozdań, o których mowa w art. 64 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 3, zawierających informacje, o których mowa w art. 64 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 3 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się po raz pierwszy do sprawozdań za 2021 r. Art. 9. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem: 1) art. 4, który wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia; 2) art. 3 pkt 8, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r. ” ; 3) art. 53-56 i art. 58 ustawy z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym (Dz. U. poz. 2270), które stanowią: „ Art. 53. 1. Podmioty prowadzące żłobki i kluby dziecięce są obowiązane, do dnia 31 marca 2022 r., do uzupełnienia danych zawartych w rejestrze żłobków i klubów dziecięcych o dane, o których mowa w art. 27 ust. 4 pkt 11-14 ustawy zmienianej w art. 48. 2. Rodzice dzieci objętych opieką w żłobku lub klubie dziecięcym są obowiązani do przekazania, do dnia 14 stycznia 2022 r., podmiotowi prowadzącemu odpowiednio żłobek lub klub dziecięcy następujących danych: 1) numer i serię dokumentu potwierdzającego tożsamość dziecka - w przypadku gdy dziecku nie nadano numeru PESEL; 2) daty urodzenia rodziców; 3) numery i serie dokumentów potwierdzających tożsamość rodziców - w przypadku gdy rodzicom nie nadano numeru PESEL; 4) adres poczty elektronicznej i numer telefonu rodziców - o ile dane te uległy zmianie albo nie zostały przekazane przez rodziców dzieci objętych opieką w żłobku lub klubie dziecięcym podmiotowi prowadzącemu odpowiednio żłobek lub klub dziecięcy. 3. O obowiązku przekazania danych, o których mowa w ust. 2, podmiot prowadzący odpowiednio żłobek lub klub dziecięcy zawiadamia rodziców do dnia 31 grudnia 2021 r. 4. Podmioty prowadzące żłobki i kluby dziecięce oraz minister właściwy do spraw rodziny przetwarzają dane, o których mowa w art. 27 ust. 4 pkt 11-14 ustawy zmienianej w art. 48, w celu uzupełnienia rejestru żłobków i klubów dziecięcych o te dane. 5. Przed rozpoczęciem uzupełniania danych, o którym mowa w ust. 1, podmioty prowadzące żłobki i kluby dziecięce są obowiązane do przekazania odpowiednio wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta właściwemu ze względu na miejsce prowadzenia żłobka lub klubu dziecięcego, za pomocą systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 62a ustawy zmienianej w art. 48, informacji o osobach upoważnionych do przetwarzania danych, o których mowa w art. 27 ust. 4 pkt 5, 6, 8 i 10-14 ustawy zmienianej w art. 48. Art. 54. 1. Podmioty zatrudniające dziennego opiekuna oraz osoby, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 48, są obowiązane, do dnia 31 marca 2022 r., do uzupełnienia danych zawartych w wykazie dziennych opiekunów oraz podmiotów zatrudniających dziennych opiekunów o dane, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 9-12 ustawy zmienianej w art. 48. 2. Rodzice dzieci objętych opieką dziennego opiekuna są obowiązani do przekazania, do dnia 14 stycznia 2022 r., odpowiednio podmiotowi zatrudniającemu dziennego opiekuna lub osobie, o której mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 48, następujących danych: 1) numer i serię dokumentu potwierdzającego tożsamość dziecka - w przypadku gdy dziecku nie nadano numeru PESEL; 2) daty urodzenia rodziców; 3) numery i serie dokumentów potwierdzających tożsamość rodziców - w przypadku gdy rodzicom nie nadano numeru PESEL; 4) adres poczty elektronicznej i numer telefonu rodziców - o ile dane te uległy zmianie albo nie zostały przekazane przez rodziców dzieci objętych opieką dziennego opiekuna odpowiednio podmiotowi zatrudniającemu dziennego opiekuna lub osobie, o której mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 48. 3. O obowiązku przekazania danych, o których mowa w ust. 2, odpowiednio podmiot zatrudniający dziennego opiekuna lub osoba, o której mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 48, zawiadamia rodziców do dnia 31 grudnia 2021 r. 4. Podmioty zatrudniające dziennego opiekuna, osoby, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 48, oraz minister właściwy do spraw rodziny przetwarzają dane, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 9-12 ustawy zmienianej w art. 48 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w celu uzupełnienia wykazu dziennych opiekunów oraz podmiotów zatrudniających dziennych opiekunów o te dane. 5. Przed rozpoczęciem uzupełniania danych, o którym mowa w ust. 1, podmioty zatrudniające dziennego opiekuna oraz osoby, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 48, są obowiązane do przekazania odpowiednio wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta, za pomocą systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 62a ustawy zmienianej w art. 48, informacji o osobach upoważnionych do przetwarzania danych, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 9-12 ustawy zmienianej w art. 48. Art. 55. Do zamówień na usługi lub dostawy udzielane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w związku z realizacją zadań związanych z określaniem warunków nabywania prawa do kapitału oraz zasad przyznawania i wypłacania tego świadczenia oraz zadań związanych z określaniem warunków nabywania prawa do oraz zasad przyznawania i wypłacania dofinansowania, o którym mowa w art. 64c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 48, nie stosuje się przepisów o zamówieniach publicznych. Art. 56. W przypadku złożenia wniosku o ustalenie prawa do dofinansowania, o którym mowa w art. 64c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 48, do dnia 31 maja 2022 r. prawo do dofinansowania ustala się począwszy od dnia 1 stycznia 2022 r. ” „ Art. 58. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r., z wyjątkiem: 1) art. 40 w zakresie dodawanego pkt 8d w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 48 pkt 1 lit. b i pkt 2-12, które wchodzą w życie z dniem 1 kwietnia 2022 r.; 2) art. 48 pkt 1 lit. a, art. 53, art. 54, art. 55 i art. 57, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. ” . Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa określa: 1) zasady organizowania i funkcjonowania opieki nad dziećmi w wieku do lat 3; 2) warunki świadczonych usług; 3) kwalifikacje osób sprawujących opiekę; 4) zasady finansowania opieki; 5) nadzór nad warunkami i jakością sprawowanej opieki. Art. 2. 1. Opieka nad dziećmi w wieku do lat 3 może być organizowana w formie żłobka lub klubu dziecięcego, a także sprawowana przez dziennego opiekuna oraz nianię. 2. W ramach opieki realizowane są funkcje: opiekuńcza, wychowawcza oraz edukacyjna. 3. Opieka nad dzieckiem może być sprawowana do ukończenia roku szkolnego, w którym dziecko ukończy 3 rok życia lub w przypadku gdy niemożliwe lub utrudnione jest objęcie dziecka wychowaniem przedszkolnym - 4 rok życia. 4. W przypadku, gdy dziecko, które ukończyło 3 rok życia umieszczone jest w żłobku lub klubie dziecięcym albo jest objęte opieką sprawowaną przez dziennego opiekuna, rodzice tego dziecka, są zobowiązani do złożenia podmiotowi prowadzącemu opiekę oświadczenia o przeszkodach w objęciu dziecka wychowaniem przedszkolnym. Art. 3. Ilekroć w ustawie jest mowa o rodzicach rozumie się przez to także opiekunów prawnych oraz inne osoby, którym sąd powierzył sprawowanie opieki nad dzieckiem. Art. 3a. 1. Rodzic ubiegający się o objęcie dziecka opieką w żłobku lub klubie dziecięcym albo przez dziennego opiekuna przedstawia, w formie oświadczenia lub zaświadczenia, następujące dane: 11)W brzmieniu ustalonym przez art. 48 pkt 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym (Dz. U. poz. 2270), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2022 r.; weszło w życie z dniem 10 grudnia 2021 r.) imię, nazwisko, datę urodzenia oraz numer PESEL dziecka, a w przypadku gdy nie nadano numeru PESEL - numer i serię dokumentu potwierdzającego tożsamość; 1a) informację, czy dziecko legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności, a jeżeli tak, to jakim; 22)W brzmieniu ustalonym przez art. 48 pkt 1 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 1; weszło w życie z dniem 10 grudnia 2021 r.) imiona, nazwiska, daty urodzenia oraz numery PESEL rodziców, a w przypadku gdy nie nadano numeru PESEL - numer i serię dokumentu potwierdzającego tożsamość; 2a) informacje o rodzeństwie dziecka dotyczące liczby i wieku rodzeństwa; 3) adres miejsca zamieszkania rodziców i dziecka; 43)W brzmieniu ustalonym przez art. 48 pkt 1 lit. a tiret trzecie ustawy, o której mowa w odnośniku 1; weszło w życie z dniem 10 grudnia 2021 r.) adres poczty elektronicznej i numer telefonu rodziców; 5) miejsce pracy rodziców lub miejsce pobierania nauki w szkole lub szkole wyższej przez rodziców - o ile pracują lub pobierają naukę; 6) dane o stanie zdrowia, stosowanej diecie i rozwoju psychofizycznym dziecka; 7) dane o wysokości dochodów rodziców - w przypadku ubiegania się przez rodziców o częściowe lub całkowite zwolnienie z opłat, jeżeli zwolnienie to jest uzależnione od wysokości dochodów. 24)W brzmieniu ustalonym przez art. 48 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1; weszła w życie z dniem 1 kwietnia 2022 r.. Podmiot prowadzący żłobek lub klub dziecięcy, podmiot zatrudniający dziennego opiekuna oraz dzienny opiekun prowadzący działalność na własny rachunek przetwarzają dane, o których mowa w ust. 1, wyłącznie w związku z rekrutacją oraz w zakresie i w celu zapewnienia dziecku prawidłowej opieki oraz w celu realizacji przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych dofinansowania, o którym mowa w art. 64c ust. 1. Art. 4. Osoby sprawujące, na podstawie ustawy, opiekę nad dziećmi w wieku do lat 3 podlegają obowiązkowym badaniom sanitarno-epidemiologicznym zgodnie z ustawą z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2021 r. poz. 2069 i 2120 oraz z 2022 r. poz. 64, 655 i 974). Art. 5. Minister właściwy do spraw rodziny: 1) monitoruje proces realizacji ustawy; 2) upowszechnia informacje o formach opieki nad dzieckiem w wieku do lat 3; 3) inspiruje badania, ekspertyzy i analizy dotyczące systemu opieki nad dzieckiem w wieku do lat 3. 4) (uchylony) Art. 6. Rada Ministrów składa corocznie Sejmowi i Senatowi, w terminie do dnia 30 września, sprawozdanie z realizacji ustawy. Art. 6a. W przypadkach uzasadnionych nadzwyczajnymi okolicznościami zagrażającymi życiu lub zdrowiu dzieci, minister właściwy do spraw rodziny, w drodze rozporządzenia, może czasowo ograniczyć lub czasowo zawiesić funkcjonowanie form opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 na obszarze kraju lub jego części, uwzględniając stopień zagrożenia na danym obszarze. Art. 6b. W przypadku, o którym mowa w art. 6a, minister właściwy do spraw rodziny, w drodze rozporządzenia, może wyłączyć stosowanie niektórych przepisów niniejszej ustawy, w odniesieniu do wszystkich lub niektórych form opieki nad dziećmi w wieku do lat 3, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 6a, w szczególności w zakresie przeprowadzania postępowania rekrutacyjnego i organizacji pracy tych form opieki nad dziećmi w wieku do lat 3, a także wprowadzić w tym zakresie odrębne unormowania, tak aby zapewnić prawidłową realizację celów i zadań tych form opieki nad dziećmi w wieku do lat 3. Rozdział 2 Żłobek i klub dziecięcy Art. 7. 1. Opieka w żłobku jest sprawowana nad dziećmi w wieku od ukończenia 20 tygodnia życia. 2. Opieka w klubie dziecięcym jest sprawowana nad dziećmi w wieku od ukończenia 1 roku życia. 3. Liczba miejsc w klubie dziecięcym nie może być większa niż 30. Art. 8. 1. Żłobki i kluby dziecięce mogą tworzyć i prowadzić: 1) jednostki samorządu terytorialnego oraz instytucje publiczne; 2) osoby fizyczne; 3) osoby prawne i jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. 2. Jednostki samorządu terytorialnego tworzą żłobki i kluby dziecięce w formie samorządowych jednostek budżetowych. 2a. Instytucje publiczne tworzą i prowadzą żłobki i kluby dziecięce dla dzieci pracowników zatrudnionych w tych instytucjach. 2b. Do żłobka lub klubu dziecięcego prowadzonych przez instytucje publiczne mogą być przyjmowane dzieci inne niż dzieci pracowników zatrudnionych w tych instytucjach, jeżeli w żłobku lub klubie dziecięcym są wolne miejsca. 2c. Żłobek lub klub dziecięcy mogą być prowadzone łącznie przez więcej niż jedną instytucję publiczną. 3. Żłobkiem lub klubem dziecięcym jest każda jednostka organizacyjna, która niezależnie od jej nazwy wykonuje zadania określone w art. 10. Art. 9. 1. Podmioty, o których mowa w art. 8 ust. 1, prowadzące żłobki lub kluby dziecięce mogą dla celów organizacyjnych połączyć je w zespół i określić zasady działania zespołu. Połączenie nie narusza odrębności żłobków lub klubów dziecięcych w zakresie wpisu do rejestru. Przepisy art. 11 stosuje się odpowiednio. 2. Dyrektor zespołu jest dyrektorem żłobka lub osobą kierującą klubem dziecięcym. 3. Dyrektorem zespołu żłobków lub klubów dziecięcych może być osoba, która posiada co najmniej roczne doświadczenie w kierowaniu żłobkiem lub klubem dziecięcym. 4. Jednostki samorządu terytorialnego tworzą zespoły żłobków lub klubów dziecięcych w formie samorządowych jednostek budżetowych. Art. 9a. 1. Podmioty, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, mogą zorganizować wspólną obsługę administracyjną, finansową i organizacyjną żłobków, klubów dziecięcych lub ich zespołów. 2. Obsługa, o której mowa w ust. 1, może również być wykonywana przez jednostki, o których mowa w art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 1082 oraz z 2022 r. poz. 655). Art. 9b. Formy opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 mogą mieścić się w jednym budynku z przedszkolami w rozumieniu ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe, także w przypadku, gdy znajdują się w jednej strefie pożarowej, bez względu na kategorię zagrożenia ludzi, do której jest zaliczona dana strefa pożarowa. Art. 10. Do zadań żłobka i klubu dziecięcego należy w szczególności: 1) zapewnienie dziecku opieki w warunkach bytowych zbliżonych do warunków domowych; 2) zagwarantowanie dziecku właściwej opieki pielęgnacyjnej oraz edukacyjnej, przez prowadzenie zajęć zabawowych z elementami edukacji, z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb dziecka; 3) prowadzenie zajęć opiekuńczo-wychowawczych i edukacyjnych, uwzględniających rozwój psychomotoryczny dziecka, właściwych do wieku dziecka. Art. 11. 1. Żłobek i klub dziecięcy działa na podstawie statutu. 2. Podmiot, który utworzył żłobek lub klub dziecięcy, ustala statut żłobka lub klubu dziecięcego, określając w szczególności: 1) nazwę i miejsce jego prowadzenia; 2) cele i zadania oraz sposób ich realizacji, z uwzględnieniem wspomagania indywidualnego rozwoju dziecka oraz wspomagania rodziny w wychowaniu dziecka, a w przypadku dzieci niepełnosprawnych - ze szczególnym uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności; 3) warunki przyjmowania dzieci, z uwzględnieniem preferencji dla rodzin wielodzietnych i dzieci niepełnosprawnych; 3a) warunki przyjmowania dzieci w przypadku, o którym mowa w art. 18b; 4) zasady ustalania opłat za pobyt i wyżywienie w przypadku nieobecności dziecka w żłobku lub klubie dziecięcym; 5) zasady udziału rodziców w zajęciach prowadzonych w żłobku lub klubie dziecięcym. Art. 12. 1. Godziny pracy żłobka lub klubu dziecięcego ustala się w regulaminie organizacyjnym, o którym mowa w art. 21, biorąc pod uwagę opinie rodziców. 2. W żłobku i klubie dziecięcym zapewnia się opiekę nad dzieckiem w wymiarze do 10 godzin dziennie względem każdego dziecka. 3. W szczególnie uzasadnionych przypadkach wymiar opieki w żłobku lub klubie dziecięcym może być, na wniosek rodzica dziecka, wydłużony, za dodatkową opłatą. 4. (uchylony) Art. 12a. 1. W żłobku i klubie dziecięcym może zostać utworzona rada rodziców, która reprezentuje ogół rodziców dzieci uczęszczających do żłobka lub klubu dziecięcego. 2. Radę rodziców mogą utworzyć rodzice dzieci uczęszczających odpowiednio do żłobka lub klubu dziecięcego. 3. Rada rodziców uchwala regulamin swojej działalności, w którym określa w szczególności wewnętrzną strukturę i tryb pracy rady. 4. Do kompetencji rady rodziców należy: 1) występowanie do dyrektora żłobka lub osoby kierującej pracą klubu dziecięcego i podmiotu prowadzącego żłobek lub klub dziecięcy z inicjatywami, wnioskami i opiniami we wszystkich sprawach dotyczących żłobka lub klubu dziecięcego, w tym w szczególności w zakresie prowadzenia zajęć edukacyjnych; 2) opiniowanie spraw organizacyjnych żłobka lub klubu dziecięcego, w szczególności w zakresie zmian regulaminu organizacyjnego; 3) wgląd, za pośrednictwem przedstawicieli rady rodziców, do dokumentacji dotyczącej spełniania norm żywienia, o których mowa w art. 22; 4) wizytacja przez przedstawicieli rady rodziców pomieszczeń żłobka lub klubu dziecięcego i w przypadku dostrzeżenia nieprawidłowości zgłoszenie ich do dyrektora żłobka lub osoby kierującej pracą klubu dziecięcego, a w razie nieusunięcia nieprawidłowości - do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. 5. W celu wspierania działalności statutowej żłobka lub klubu dziecięcego rada rodziców może gromadzić fundusze z dobrowolnych składek rodziców oraz innych źródeł. Zasady wydatkowania funduszy rady rodziców określa regulamin, o którym mowa w ust. 3. 6. Fundusze, o których mowa w ust. 5, mogą być przechowywane na odrębnym rachunku bankowym rady rodziców. Do założenia i likwidacji tego rachunku banko