Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiejz dnia 11 września 2024 r.w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o działach administracji rządowej Spis treści Treść obwieszczenia Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej Rozdział 1 - Przepisy ogólne Rozdział 2 - Klasyfikacja działów administracji rządowej Rozdział 3 - Zadania ministra kierującego określonym działem administracji rządowej Rozdział 4 - Zmiany w przepisach obowiązujących Rozdział 5 - Przepisy szczególne, przejściowe i dostosowujące Rozdział 6 - Przepisy końcowe Treść obwieszczenia 1. Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2512), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych: 1) ustawą z dnia 16 czerwca 2023 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2029), 2) ustawą z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji rządowej (Dz. U. poz. 834), 3) ustawą z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 862), 4) ustawą z dnia 12 lipca 2024 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo komunikacji elektronicznej (Dz. U. poz. 1222) oraz zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem 11 września 2024 r. 2. Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje: 1) art. 76 ustawy z dnia 16 czerwca 2023 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2029), który stanowi: „ Art. 76. Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem: 1) art. 23 pkt 14 i 15, które wchodzą w życie z dniem 31 grudnia 2023 r.; 2) art. 1 pkt 15 lit. d i e, pkt 16 lit. a tiret pierwsze i drugie, pkt 30 lit. c, pkt 82 lit. c, pkt 99 lit. d, pkt 118 lit. b oraz pkt 121 lit. a i d, art. 3, art. 6 pkt 2, art. 7, art. 8, art. 21 pkt 4 oraz art. 23 pkt 1-13 i 16, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2024 r. ” ; 2) art. 84 ustawy z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji rządowej (Dz. U. poz. 834), który stanowi: „ Art. 84. Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu ogłoszenia, z wyjątkiem: 1) art. 65 ust. 2 i art. 73 ust. 2, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia; 2) art. 47 i art. 82, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. ” ; 3) art. 5 ustawy z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 862), który stanowi: „ Art. 5. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. ” ; 4) art. 124 ustawy z dnia 12 lipca 2024 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo komunikacji elektronicznej (Dz. U. poz. 1222), który stanowi: „ Art. 124. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem: 1) art. 1, art. 39 pkt 11 lit. b w zakresie art. 16a ust. 4 pkt 2c i 2d, art. 46 pkt 5, art. 52 pkt 1, art. 63, art. 68 ust. 2, art. 80 ust. 3 i 5-8 oraz art. 120, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia; 2) art. 44 pkt 9 w zakresie art. 20 ust. 1 pkt 2 lit. b, który wchodzi w życie z dniem 1 grudnia 2024 r.; 3) art. 39 pkt 24 i 27, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2025 r.; 4) art. 39 pkt 31, który wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia; 5) art. 49 i art. 106, które wchodzą w życie z dniem 18 października 2024 r. ” . Załącznik - Tekst jednolity ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej Rozdział 1 Przepisy ogólne Art. 1. Ustawa określa zakres działów administracji rządowej, zwanych dalej „działami”, oraz właściwość ministra kierującego danym działem. Art. 2. Ustawę stosuje się odpowiednio do przewodniczących określonych w ustawach komitetów, którzy są powołani w skład Rady Ministrów - z zastrzeżeniem przepisów tych ustaw dotyczących kierowania działem przez komitet oraz z zastrzeżeniem art. 18 . Art. 3. 1. Ustalenie szczegółowego zakresu działania ministra kierującego określonym działem następuje na zasadach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. z 2024 r. poz. 1050), z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy. 2. Podział ministerstwa na komórki organizacyjne, dokonywany zgodnie z art. 39 ustawy, o której mowa w ust. 1, uwzględnia podział na działy w ten sposób, że działowi odpowiada w całości jeden lub więcej departamentów. Art. 4. 1. Ministra kierującego określonym działem określa się jako ministra właściwego do spraw oznaczonych nazwą danego działu, określoną w art. 5. 2. Minister kierujący działem administracji rządowej jest właściwy w sprawach z zakresu administracji rządowej określonych w ustawie, z wyjątkiem spraw zastrzeżonych w odrębnych przepisach do kompetencji innego organu. 3. Ministrowie właściwi do spraw oznaczonych nazwą danego działu mogą wykonywać inne zadania i kompetencje, jeżeli przewidują to przepisy odrębne. 4. Kierowanie działami administracji rządowej, o których mowa w art. 5 pkt 2, 3 i 7, powierza się jednemu ministrowi. 5. (uchylony) Art. 4a. 1. Minister kierujący działem administracji rządowej, z zastrzeżeniem art. 33a ust. 4, jest właściwy w sprawach uznawania kwalifikacji w zawodach regulowanych oraz w sprawach uznawania kwalifikacji do podejmowania lub wykonywania działalności należących do tego działu. 2. Uznawanie kwalifikacji w zawodach regulowanych oraz uznawanie kwalifikacji do podejmowania lub wykonywania działalności należących do tego działu oznacza uznawanie tych kwalifikacji w znaczeniu przewidzianym w Unii Europejskiej. 3. Minister kierujący działem administracji rządowej może, w drodze rozporządzenia, upoważnić do wykonywania zadania określonego w ust. 1 organ lub jednostkę organizacyjną podległe ministrowi albo przez niego nadzorowane, organ samorządu zawodowego, organizację gospodarczą, organ rejestrowy lub inny organ realizujący zadania obejmujące sprawy należące do działu administracji rządowej, którym kieruje dany minister, mając na uwadze efektywny przebieg postępowań w sprawie uznania kwalifikacji. 4. Minister właściwy do spraw gospodarki może, w drodze rozporządzenia, upoważnić do wykonywania zadania określonego w ust. 1 instytut działający w ramach Sieci Badawczej Łukasiewicz, mając na uwadze zakres działalności tego instytutu i efektywny przebieg postępowań w sprawie uznania kwalifikacji. Art. 4b. Minister kierujący działem administracji rządowej jest właściwy w sprawach włączania kwalifikacji należących do tego działu do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji, funkcjonowania tych kwalifikacji w Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji oraz w sprawach nadzoru nad walidacją i certyfikowaniem kwalifikacji włączonych do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji. Rozdział 2 Klasyfikacja działów administracji rządowej Art. 5. Ustala się następujące działy: 1) administracja publiczna; 1a) budownictwo, planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz mieszkalnictwo; 1b) aktywa państwowe; 2) budżet; 2a) energia; 3) finanse publiczne; 4) gospodarka; 5) gospodarka morska; 6) gospodarka wodna; 6a1)Ze zmianą wprowadzoną przez art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji rządowej (Dz. U. poz. 834), która weszła w życie z dniem 1 lipca 2024 r.) gospodarka surowcami energetycznymi; 7) instytucje finansowe; 7a) informatyzacja; 8) członkostwo Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej; 8a) klimat; 9) kultura i ochrona dziedzictwa narodowego; 10) kultura fizyczna; 11) łączność; 12) (uchylony) 13) (uchylony) 14) obrona narodowa; 15) oświata i wychowanie; 16) praca; 17) rolnictwo; 18) rozwój wsi; 18a) rozwój regionalny; 18b) rynki rolne; 18c) rybołówstwo; 19) (uchylony) 20) sprawiedliwość; 21) szkolnictwo wyższe i nauka; 22) transport; 22a) turystyka; 23) środowisko; 23a) rodzina; 24) sprawy wewnętrzne; 25) wyznania religijne oraz mniejszości narodowe i etniczne; 26) zabezpieczenie społeczne; 27) sprawy zagraniczne; 28) zdrowie; 29) żegluga śródlądowa. Art. 6. 1. Dział administracja publiczna obejmuje sprawy: 1) administracji, w tym organizacji urzędów administracji publicznej oraz procedur administracyjnych; 2) reform i organizacji struktur administracji publicznej; 3) zespolonej administracji rządowej w województwie; 4) podziału administracyjnego państwa oraz nazw jednostek osadniczych i obiektów fizjograficznych; 4a) (uchylony) 4b) przeciwdziałania skutkom klęsk żywiołowych i innych podobnych zdarzeń zagrażających bezpieczeństwu powszechnemu; 4c) usuwania skutków klęsk żywiołowych i innych podobnych zdarzeń zagrażających bezpieczeństwu powszechnemu; 5) (uchylony) 6) zbiórek publicznych; 7) prowadzenia rejestru podmiotów wykonujących zawodową działalność lobbingową. 2. Minister właściwy do spraw administracji publicznej sprawuje nadzór nad Krajową Komisją Uwłaszczeniową oraz, na podstawie kryterium zgodności z prawem, nad działalnością regionalnych izb obrachunkowych. 3. Ilekroć właściwy minister lub kierownik urzędu centralnego określa, na podstawie przepisów odrębnych, terytorialny zakres działania podległych mu lub nadzorowanych przez niego urzędów albo innych jednostek organizacyjnych, określenie to następuje w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej. Art. 7. Dział budżet obejmuje sprawy: 1) opracowywania budżetu państwa, wykonywania - z wyjątkiem spraw zastrzeżonych do kompetencji ministra właściwego do spraw finansów publicznych - budżetu państwa, kontroli realizacji budżetu państwa oraz przygotowywania sprawozdań z wykonania budżetu państwa; 2) systemu finansowania: a) samorządu terytorialnego, b) sfery budżetowej, c) bezpieczeństwa państwa; 3) wynikające z zarządzania długiem publicznym. Art. 7a. 12)W brzmieniu ustalonym przez art. 7 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1.. Dział energia obejmuje sprawy energii. 2. Do ministra właściwego do spraw energii należą w szczególności sprawy: 1) polityki energetycznej państwa oraz udziału w kształtowaniu polityki energetycznej Unii Europejskiej; 23)W brzmieniu ustalonym przez art. 7 pkt 2 lit. b tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) rynków energii; 33)W brzmieniu ustalonym przez art. 7 pkt 2 lit. b tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) bezpieczeństwa energetycznego kraju w zakresie bezpieczeństwa dostaw energii; 4) infrastruktury energetycznej, w tym funkcjonowania systemów energetycznych, z uwzględnieniem zasad racjonalnej gospodarki i potrzeb bezpieczeństwa energetycznego kraju; 54)W brzmieniu ustalonym przez art. 7 pkt 2 lit. b tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) inicjowania, koordynowania i nadzorowania współpracy międzynarodowej w dziedzinie energii oraz udział w pracach organów Unii Europejskiej. 3. (uchylony) 4. (uchylony) Art. 8. 1. Dział finanse publiczne obejmuje sprawy realizacji dochodów i wydatków budżetu państwa, jak również ochrony interesów Skarbu Państwa - z wyjątkiem spraw, które na mocy odrębnych przepisów przypisane są innym działom. 2. Minister właściwy do spraw finansów publicznych odpowiada, na zasadach, w trybie i w granicach określonych odrębnymi przepisami, w szczególności za: 1) realizację dochodów z podatków bezpośrednich, pośrednich oraz opłat; 2) koordynowanie i organizowanie współpracy finansowej, kredytowej i płatniczej z zagranicą, współdziałanie w opracowywaniu związanych z tym spraw oraz współpracę z międzynarodowymi organizacjami finansowymi; 3) realizację przepisów dotyczących ceł; 3a) współpracę w tworzeniu Wspólnej Taryfy Celnej; 4) finansowanie jednostek realizujących zadania objęte budżetem państwa i finansowanie samorządu terytorialnego; 5) dochodzenie należności Skarbu Państwa; 6) gry losowe, zakłady wzajemne i gry na automatach; 7) rachunkowość i rewizję finansową; 8) prawo dewizowe; 9) bilans finansów sektora publicznego i prognozowanie bilansu płatniczego; 10) realizację kontroli prowadzonej przez Krajową Administrację Skarbową; 10a) koordynację kontroli zarządczej i audytu wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych; 10b) sprawy odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych; 11) (uchylony) 12) pobór opłaty elektronicznej za przejazd po drogach publicznych. 3. (uchylony) 4. Ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych podlega Szef Krajowej Administracji Skarbowej. Art. 9. 1. Dział gospodarka obejmuje sprawy gospodarki, w tym konkurencyjności gospodarki, współpracy gospodarczej z zagranicą, oceny zgodności, miar i probiernictwa, własności przemysłowej, innowacyjności, działalności gospodarczej, w tym przedsiębiorczości i przemysłu, polityki zakupowej państwa, promocji gospodarki polskiej w kraju i za granicą, oraz współpracy z organizacjami samorządu gospodarczego. 2. Do ministra właściwego do spraw gospodarki należą w szczególności sprawy: 1) kształtowania warunków podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej; 2) podejmowania działań sprzyjających wzrostowi konkurencyjności oraz innowacyjności gospodarki polskiej; 3) polityki przemysłowej; 4) rozwoju przedsiębiorczości; 5) transformacji cyfrowej gospodarki; 6) transformacji do gospodarki obiegu zamkniętego; 7) (uchylony)5)Przez art. 7 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 1. 7a6)Dodany przez art. 7 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 1.) podejmowania działań sprzyjających wykorzystaniu energetyki rozproszonej w działalności gospodarczej; 8) formułowania założeń współpracy gospodarczej z zagranicą; 9) współpracy z organizacjami międzynarodowymi o charakterze gospodarczym oraz prowadzenia działań w zakresie kształtowania i realizacji zasad wymiany handlowej Unii Europejskiej z krajami trzecimi, w tym w szczególności w ramach wspólnej polityki handlowej Unii Europejskiej; 10) promocji gospodarki, w tym wspierania rozwoju eksportu i inwestycji polskich za granicą oraz wspierania napływu bezpośrednich inwestycji zagranicznych; 11) kontroli obrotu z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także dla utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa w związku z porozumieniami i zobowiązaniami międzynarodowymi; 12) wprowadzania środków administrowania obrotem z zagranicą towarami i usługami, a także sprawy przywozu i wywozu technologii; 13) udziału w kształtowaniu polityki Unii Europejskiej w zakresie polityki gospodarczej; 14) kształtowania i prowadzenia polityki kosmicznej, w tym na arenie międzynarodowej, w szczególności w ramach współpracy z Unią Europejską i Europejską Agencją Kosmiczną. 2a. W celu realizacji spraw, o których mowa w ust. 2 pkt 2, 9-11, 13 i 14, minister właściwy do spraw gospodarki w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zagranicznych może tworzyć samodzielne stanowiska radców handlowych, wydziały lub zespoły zadaniowe, działające w strukturze placówek zagranicznych (dyplomacja ekonomiczna). 3. Minister właściwy do spraw gospodarki sprawuje nadzór nad Prezesem Głównego Urzędu Miar i Prezesem Urzędu Zamówień Publicznych oraz nad działalnością Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej. 4. Ministrowi właściwemu do spraw gospodarki podlega Urząd Dozoru Technicznego oraz Polska Agencja Kosmiczna. 5. Minister właściwy do spraw gospodarki pełni funkcję koordynatora krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych. Art. 9a. 1. Dział budownictwo, planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz mieszkalnictwo obejmuje sprawy: 1) architektury, 2) budownictwa, w tym z zakresu efektywności energetycznej budynków, 3) nadzoru architektoniczno-budowlanego, 4) planowania i zagospodarowania przestrzennego, 5) geodezji i kartografii, 6) rewitalizacji, z zastrzeżeniem art. 23a ust. 1 pkt 2, 7) wspierania mieszkalnictwa, 8) gospodarki nieruchomościami, w tym nieruchomościami Skarbu Państwa, z uwzględnieniem przepisów odrębnych, 9) infrastruktury komunalnej, z wyjątkiem określenia zasad i warunków zbiorowego zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi oraz zbiorowego odprowadzania ścieków, 10) rodzinnych ogrodów działkowych, 11) infrastruktury informacji przestrzennej, 12) zarządzania i koordynacji programami w zakresie upowszechniania, rozwoju i promocji wykorzystywania technologii niskoemisyjnych i zeroemisyjnych - z zastrzeżeniem art. 23a ust. 1 pkt 13. 2. Minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa sprawuje nadzór nad Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego oraz Głównym Geodetą Kraju. Art. 9b. 1. Dział aktywa państwowe obejmuje sprawy dotyczące gospodarowania mieniem państwowym, w tym wykonywania praw majątkowych i osobistych przysługujących Skarbowi Państwa, jak również ochrony interesów Skarbu Państwa - z wyjątkiem spraw, które na mocy przepisów odrębnych przypisane są innym działom. 2. Minister właściwy do spraw aktywów państwowych reprezentuje Skarb Państwa w zakresie określonym w ust. 1. 3. Minister właściwy do spraw aktywów państwowych może inicjować politykę państwa w zakresie wykorzystania mienia państwowego, w celu zapewnienia jego racjonalnego i efektywnego wykorzystania, zwiększenia jego wartości oraz realizacji polityki gospodarczej państwa. Art. 10. 1. Dział gospodarka morska obejmuje sprawy: 1) transportu morskiego i żeglugi morskiej; 2) obszarów morskich; 3) portów i przystani morskich; 4) przemysłu stoczniowego; 5) ochrony środowiska morskiego; 6) dotyczące gospodarowania mieniem Skarbu Państwa w odniesieniu do przedsiębiorstw państwowych i spółek z udziałem Skarbu Państwa funkcjonujących w obszarze gospodarki morskiej, w tym ochrony interesów Skarbu Państwa. 2. Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej jest organem administracji morskiej w rozumieniu przepisów odrębnych. 3. Ministrowi właściwemu do spraw gospodarki morskiej podlegają urzędy morskie. 4. Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej sprawuje nadzór nad Morską Służbą Poszukiwania i Ratownictwa w Gdyni (SAR), Centralną Morską Komisją Egzaminacyjną, Akademią Morską w Gdyni 7)Obecnie Uniwersytetem Morskim w Gdyni na podstawie § 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 2 lipca 2018 r. w sprawie zmiany nazwy Akademii Morskiej w Gdyni (Dz. U. poz. 1362), które weszło w życie z dniem 31 lipca 2018 r., Politechniką Morską w Szczecinie, Instytutem Morskim w Gdańsku 8)Z dniem 1 października 2019 r. włączony do Uniwersytetu Morskiego w Gdyni na podstawie § 1 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 27 sierpnia 2019 r. w sprawie włączenia Instytutu Morskiego w Gdańsku do Uniwersytetu Morskiego w Gdyni (Dz. U. poz. 1657), które weszło w życie z dniem 31 sierpnia 2019 r. oraz izbami morskimi i Odwoławczą Izbą Morską w Gdańsku z siedzibą w Gdyni na zasadach określonych w przepisach szczególnych. Art. 10a. 1. Dział żegluga śródlądowa obejmuje sprawy: 1) funkcjonowania oraz rozwoju śródlądowych dróg wodnych w zakresie żeglugi śródlądowej; 2) ruchu wodnego w zakresie żeglugi śródlądowej; 3) przewozu osób i rzeczy środkami żeglugi śródlądowej; 4) budowy, przebudowy oraz modernizacji śródlądowych dróg wodnych o szczególnym znaczeniu transportowym; 5) współpracy międzynarodowej na wodach granicznych oraz ujętych w systemie międzynarodowych dróg wodnych w zakresie zadań należących do działu; 6) dotyczące gospodarowania mieniem Skarbu Państwa w odniesieniu do przedsiębiorstw państwowych i spółek z udziałem Skarbu Państwa funkcjonujących w obszarze żeglugi śródlądowej, w tym ochrony interesów Skarbu Państwa. 2. Ministrowi właściwemu do spraw żeglugi śródlądowej podlegają urzędy żeglugi śródlądowej. Art. 11. 1. Dział gospodarka wodna obejmuje sprawy: 1) kształtowania, ochrony i racjonalnego wy