Szkoła podstawowa (Grundschule) – ten etap edukacji rozpoczyna się w wieku około 6 lat, trwa przez 4 lata (wyjątkiem jest Berlin, gdzie uczniowie uczęszczają do szkoły podstawowej przez 6 lat) i jest etapem kształcenia obowiązkowego. Uczniowie niemieckich szkół podstawowych nie są oceniani za pomocą skali ocen. Nauczyciele dokonują pisemnej oceny opisowej określającej zdolności, predyspozycje i postępy w nauczaniu dokonane przez ucznia. Na zakończenie szkoły podstawowej rodzicom wręczana jest rekomendacja ucznia, sporządzona przez wychowawcę, która pomaga w podjęciu decyzji o dalszym kształceniu dziecka w szkole średniej: gimnazjum, szkole głównej albo szkole realnej.
Gimnazjum (Gymnasium) – trwa 9 lat i jest placówką przeznaczoną dla uczniów, którzy odznaczali się dużymi osiągnięciami w szkole podstawowej i nie mają problemów w nauce. Gimnazjum kończy się egzaminem maturalnym (Abitur), którego pozytywny wynik umożliwia edukację na studiach wyższych.