Generalną ideą takiego myślenia o mieście jest powrót do tradycyjnie postrzeganej koncepcji miasta - opartej na układzie przestrzennym z centralnie zlokalizowanym rynkiem (albo placem centralnym).
thumb|Wizyta Léona Kriera na budowie Siewierza Jeziornej
Zasady nowej urbanistyki zakładają m.in. tworzenie przyjaznych przestrzeni publicznych o multifunkcjonalnym przeznaczeniu. Przestrzenie te mają być przyjazne dla mieszkańców w każdym wieku i kondycji. Powinny też być tak zaprojektowane, aby promować zdrowy tryb życia i myślenie proekologiczne. Zasady te koncentrują się również na zrównoważonym wykorzystaniu środowiska naturalnego poprzez ograniczanie zużycia energii, oszczędność zasobów (takich jak woda) czy wykorzystanie walorów naturalnych zastanego terenu. Istotne jest także przygotowanie planu zagospodarowania dopuszczającego mieszanie się funkcji i zabudowy.
Zrównoważone miasta, zgodne z Kartą Nowej Urbanistyki, powstają na całym świecie. W USA należą do nich m.in. takie ośrodki jak Seaside, Baldwin Park, czy też Celebration. W Europie tego typu eko-osiedla i całe ośrodki miejskie można odwiedzić w Hammarby Sjostad (dzielnica Sztokholmu), Kirchsteigfeld w Poczdamie czy w Vauban w Niemczech.