15 lipca 1943 został ranny w walkach w obwodzie orłowskim. Szczególnie wyróżnił się przy forsowaniu Dniepru 29 września 1943 w obwodzie czernihowskim, gdy dowodzona przez niego kompania uchwyciła przyczółek w rejonie wsi Lubecz i odparła wiele ataków przeciwnika, a sam Afanasjew osobiście zabił 15 hitlerowców.
W grudniu 1944 ukończył kursy doskonalenia dowódców batalionów 1 Frontu Białoruskiego, od grudnia 1944 do marca 1945 jako dowódca batalionu 37 gwardyjskiego pułku piechoty 1 Frontu Białoruskiego brał udział w operacji warszawsko-poznańskiej i pomorskiej.
Od marca do maja 1945 jako zastępca szefa sztabu grupy operacyjnej 1 Frontu Białoruskiego i w operacji berlińskiej, po czym został oficerem w komendanturze wojskowej Berlina.
Po powrocie do ZSRR, w latach 1950–1951, był .
W 1955 ukończył Akademię Wojskową im. Frunzego i został szefem wydziału operacyjnego i zastępcą szefa sztabu 69 Dywizji w Białomorskim Okręgu Wojskowym/Północnym Okręgu Wojskowym/Leningradzkim Okręgu Wojskowym (w Wołogdzie), od listopada 1967 do grudnia 1970 był delegowany do Egiptu jako starszy doradca wojskowy dowódcy dywizji piechoty, 1970–1984 był szefem wydziału języków zachodnich Wojskowego Instytutu Języków Obcych, następnie zakończył służbę wojskową.