thumb|Stratonikeja karyjska – ruiny hellenistycznego teatru thumb|Pozostałości jońskiej świątyni (perypteru) kultu cesarskiego thumb|Zachodnia część głównej ulicy (decumanus) z kolumnadą thumb|Fragment term rzymskich Stratonikeja (gr. Στρατονικεῖα, Στρατονίκεια lub Στρατoνικη, łac. Stratonic(a)ea) – starożytne miasto w Karii, położone opodal Mylasy, na południe od rzeki Marsyas; dzisiejsze Eskihisar w południowo-zachodniej Turcji.
Historia Według wiadomości podanych przez Strabona (Geografia XIV, 2), założone w początkach III wieku p.n.e. przez syryjskiego władcę Antiocha I na miejscu dawnego karyjskiego Chrysaoris (Idrias) i nazwane na cześć jego małżonki i macochy Stratoniki. Zasiedlone odtąd przez ludność pochodzenia małoazjatyckiego i grecko-macedońskich osadników z wojsk Aleksandra Wielkiego. Wkrótce (pod koniec II w. p.n.e.) przekazane Rodyjczykom, w których posiadaniu (jako peraja) znajdowało się do 167 p.n.e. W 130 p.n.e. stało się miejscem ostatecznej klęski wojsk Aristonikosa. Znane z sanktuarium Zeusa Chrysaoreusa (Panamarosa), będącego miejscem posiedzeń przedstawicieli miast związkowych Karii. W okresie rzymskim civitas libera z prawem emitowania własnej monety rozmiennej, aż do panowania Galiena. Status miasta w świecie antycznym dodatkowo podnosiło sławne sanktuarium Hekate w pobliskiej LaginiePor. G.E.