Aleksandr Jakowlewicz Parchomienko (, , Ołeksandr Jakowycz Parchomenko; ur. w Makarowym Jarze, zm. 3 stycznia 1921 w Buzowcach) – rosyjski robotnik i działacz rewolucyjny, uczestnik rosyjskiej wojny domowej we wschodniej Ukrainie.

Życiorys Pochodził z rodziny chłopskiej. Od 1900 pracował w fabryce parowozów w Ługańsku. W 1904 wstąpił do partii bolszewickiej. Brał udział w rewolucji 1905 roku, dowodząc zbrojnym oddziałem robotników, a następnie chłopów z jego rodzinnej wsi. Był kilkakrotnie aresztowany. Podczas rewolucji poznał i działał pod kierunkiem Klimienta Woroszyłowa, który po 1917 ułatwiał mu karierę wojskową.

W 1916 kierował politycznym, antywojennym strajkiem robotników fabryki amunicji w Ługańsku. W tym samym roku został zmobilizowany do armii rosyjskiej, nie został jednak skierowany na front, lecz przebywał w pułku rezerwy w Woroneżu, nadal prowadząc bolszewicką agitację. Podczas rewolucji lutowej przebywał i działał w Moskwie, następnie wrócił do Ługańska i tworzył tam jednostki Czerwonej Gwardii. Brał udział w tworzeniu struktur władzy bolszewickiej w Donbasie po rewolucji październikowej. Uczestniczył w walkach z białymi Kozakami atamana Kaledina (brał również udział w represjach wymierzonych w Kozaków) oraz w walkach z oddziałami Ukraińskiej Centralnej Rady.