Wśród odmian specjalnych wyróżnia się m.in. gitarę hawajską, w której stosuje się technikę gry z użyciem przesuwania po strunach (slide).

Poszczególne rodzaje gitar różnią się również liczbą strun, budową korpusu oraz przeznaczeniem, jednak wszystkie należą do tej samej grupy instrumentów strunowych szarpanych.

Zastosowanie i rola w muzyce Gitara we współczesnej muzyce jest jednym z najpowszechniej używanych instrumentów, wykorzystywanym zarówno w muzyce rozrywkowej, jak i artystycznej. Pełni funkcję instrumentu akompaniującego, szczególnie w muzyce wokalnej, gdzie towarzyszy śpiewowi, wykonując akordy i podkład harmoniczny. Jednocześnie gitara często występuje jako instrument solowy, zdolny do wykonywania zarówno melodii, jak i złożonych struktur harmonicznych. W muzyce rozrywkowej, zwłaszcza w takich gatunkach jak rock, pop czy jazz, gitara (szczególnie elektryczna) odgrywa rolę jednego z głównych instrumentów kształtujących brzmienie zespołu. Dzięki zastosowaniu przetworników i wzmacniaczy gitara elektryczna umożliwia szeroką modyfikację barwy dźwięku, co znacząco rozszerza jej .