mały|Pomnik ku pamięci Olej ha-Gardom w Ramat Ganie Olej ha-Gardom (hebr. עולי הגרדום, tłumaczenie dosłowne: wzniesieni szubienicą/wzniesieni poprzez szubienicę) – określenie dotyczące 12 bojowników żydowskich, członków podziemnych rewizjonistycznych organizacji paramilitarnych, którzy zostali skazani na śmierć poprzez powieszenie przez władze brytyjskiego Mandatu Palestyny. Było wśród nich dziewięciu bojowników Irgunu oraz trzech członków Lechi. Odwołanie w nazwie do szubienic jest związane z karą śmierci, wymierzaną sprawcy za dokonane zabójstwo, która była wykonywana w Mandacie Palestyny przez powieszenie.
Tło historyczne
Mandat Palestyny, na mocy postanowienia Ligi Narodów z 1922 roku, znajdował się pod zarządem brytyjskim do 1948 roku. Powstał z części ziem Imperium Osmańskiego: Palestyny i Transjordanii. Zmienna polityka brytyjska realizowana w ramach przyznanego mandatu, tak wobec Żydów, jak i Arabów, przyczyniła się do skonfliktowania tych społeczności. Na arenie międzynarodowej Brytyjczycy popierali syjonistów, w samej Palestynie przychylni byli jednak Arabom. Napięte stosunki w połączeniu ze zwiększającą się liczbą żydowskich imigrantów doprowadziły do wybuchu arabskiego powstania w 1936 roku.