To protekcjonistyczne podejście było postrzegane jako konieczne dla utrzymania potęgi gospodarczej kraju i było szczególnie rozpowszechnione w mocarstwach kolonialnych, takich jak Hiszpania i Wielka Brytania.
Pierwsze użycie słowa patriotyzm ekonomiczny przypisuje się Francuzowi , lecz istnieją dowody na dużo wcześniejszą genezę tego określenia.
Nacjonalizm gospodarczy jest często reakcją na kryzysy i niepewność globalną, ale jego długofalowe skutki prowadzą do izolacji gospodarek i napięć międzynarodowych.
Pozytywne skutki nacjonalizmu gospodarczego to w szczególności: ochrona przemysłu krajowego – nacjonalizm gospodarczy pomaga chronić przemysł krajowy przed zagraniczną konkurencją; nakładając cła i inne bariery handlowe, kraj może utrudnić zagranicznym przedsiębiorstwom sprzedaż swoich produktów na rynku krajowym; może to pomóc w ochronie krajowego przemysłu, co może prowadzić do wzrostu zatrudnienia i wzrostu gospodarczego; promowanie tożsamości narodowej – nacjonalizm gospodarczy pomaga promować tożsamość narodową;