Dawniej wróbel popielaty był uznawany za podgatunek wróbla pustynnego (P. simplex). W 2009 został wydzielony przez Kirwana et al., w 2013 decyzję wsparli Sangster et al., a od 2012 IUCN traktuje go jako odrębny gatunek. Przedstawicieli tych dwóch gatunków odróżniają rozmiary ciała i upierzenie. Różnice te szczególnie są widoczne u samic, jako że u wróbli popielatych dymorfizm płciowy jest znacznie zredukowany. W anglojęzycznej literaturze jako pierwszy uwagę na odrębność wróbli popielatych zwrócił Charles Vaurie (1956, 1959). Sekwencje mtDNA przedstawicieli obydwu gatunków różnią się w 5%.
Morfologia Długość ciała wynosi 13,5–15 cm. Wymiary szczegółowe podane w milimetrach przedstawia poniższa tabela. +PłećnDługość skrzydłaDługość ogonaDługość górnejkrawędzi dziobaSamce1772,53 ± 2,0262,27 ± 2,24 11,36 ± 0,72Samice1071,15 ± 1,0362,55 ± 4,3610,97 ± 0,91 Wierzch ciała jednolicie szary, aż po kuper, choć niekiedy miejscowo widoczny jasnopłowy nalot. Z przodu głowy czarna maska, o zdecydowanie intensywniejszej barwie niż u wróbli pustynnych. Lotki, podobnie jak sterówki, są brunatne z białawymi lub płowymi krawędziami, zależnie od wieku ptaka i stanu zużycia upierzenia. Wewnętrzne chorągiewki lotek brązowawe. Spód ciała biały lub z szarawym nalotem. Dziób u samca czarny, u samicy ciemnobrązowy, w okresie lęgowym czarny.