Wszystkie sądy o charakterze metafizycznym są aprioryczne. Są wśród nich analityczne (te jedynie należą do metafizyki, lecz nie są metafizyczne we właściwym sensie) oraz syntetyczne (zarówno należące do metafizyki, jak i metafizyczne we właściwym sensie). Pierwsze są środkami do uzyskiwania drugich. Istnienie syntetycznych sądów a posteriori oraz sądów analitycznych a priori nie budzi wątpliwości. Pierwsze wywodzą się z doświadczenia, drugie zaś opierają się na umowach ułatwiających porozumiewanie się. Sądy analityczne są pewne i powszechne, ale nie poszerzają ludzkiej wiedzy. Nie sposób wyobrazić sobie sądów analitycznych a posteriori. Sądy empiryczne, czyli syntetyczne a posteriori, powiększają wiedzę, lecz nie są pewne ani powszechne. Kant – podobnie jak poprzednicy – szukał wiedzy, która byłaby powszechna i pewna. Znalazł ją w sądach syntetycznych a priori. +Podział sądów według Kantasądya prioria posteriorianalityczneoparte na zasadzie niesprzeczności oraz definicjachsyntetycznesądy metafizyki we właściwym sensie; dostarczają wiedzy powszechnej i pewnej; są nimi sądy matematykikonstytuują poznanie doświadczalne; poszerzają naszą wiedzę;
Źródło i licencja
Fragment artykułu Wikipedia — Kantyzm · historia autorów.
Tekst: CC BY-SA 4.0. Wydzielono fragment z dłuższego artykułu.