Barkuk, () (pełne imię: Al-Malik az-Zahir Sajf ad-Din Barkuk Ibn Anas al-Usmani al-Jalbughawi) (ur. ok. 1336, zm. 20 czerwca 1399) – sułtan Mameluków panujący w latach 1382 - 1389 i 1390 - 1399, którego rządy rozpoczynają panowanie sułtanów pochodzenia czerkieskiego (Burdżytów).
Życiorys
Dojście do władzy Był Czerkiesem i zakupiony na Krymie w roku 1363/1364 trafił do gwardii regenta Jalbughi al-Umariego. W przeciwieństwie do większości innych mameluków Barkuk znał swojego ojca, Anasa, i gdy zdobył władzę miał go wraz z innymi członkami rodziny sprowadzić do Egiptu. Po upadku Jalbughi w grudniu 1366 Barkuk przez pewien czas przebywał w więzieniu. W 1377 znajdował się w służbie emira Karataja, który brał udział w obaleniu sułtana Al-Aszrafa Szabana (1363 - 1377) w marcu tego roku. Bunt przeciwko Szabanowi był dziełem niskich rangą mameluków, którzy wykorzystali swój sukces do przejęcia najwyższych urzędów państwie. Do takich mameluków należał także pan Barkuka, który wraz z innym uczestnikiem rebelii, Ajnabakiem, przejął faktyczne rządy w Egipcie formalnie sprawując władzę w imieniu siedmioletniego syna Szabana, Al-Mansura Alego (1377 - 1381). Barkuk i mameluk z gwardii Szabana (Aszrafijja), Baraka, otrzymali dowództwo nad czterdziestoma ludźmi w zamian za pomoc jakiej udzielili Ajnabakowi w zamordowaniu Karataja.