Mamią oni członków społeczeństw wypowiedziami w rodzaju: "jak tylko zamkniemy granice dla imigrantów, skończy się koszmar, będziemy mieć stabilną pracę, pozycje społeczną, nikt nie zabierze ci chleba." Stąd właśnie bierze się retrotopia, z niekończących się obaw o przyszłość.
Plastyczny pierwowzór koncepcji retrotopii prof. Baumana stworzył w 1920 roku niemiecki plastyk Paul Klee. To jego Angelus Novus, przerażona postać z twarzą anioła, pędząca w tył plecami do przodu, całkiem na ślepo, którą nie pcha wizja przyszłości tylko wstręt przed przeszłością, okropieństwami Wielkiej Wojny zainspirował socjologa. Bauman uwspółcześnił anioła nadal pędzącego plecami do przodu, który zmienił o 180 stopni kierunek, napędzany strachem nie przed straszliwą przeszłością, jak w wizji Paula Klee, lecz przed niepewną przyszłością. Tę uwspółcześnioną alegorię świata, w którym obecnie żyjemy, Zygmunt Bauman nazwał retrotopią.