Szumawa (cz. Šumavská hornatina, niem. Bayerischer Wald lub Böhmerwald) – makroregion fizycznogeograficzny na terenie Czech, Bawarii i Austrii, stanowiący południową część Krainy Szumawskiej, ciągu pasm górskich i wyżyn ograniczających Masyw Czeski od południowego zachodu.
Nazewnictwo Nazewnictwo regionu różni się dość wyraźnie w podejściu czeskim, niemieckim i austriackim. W popularnej w Polsce regionalizacji fizycznogeograficznej Europy J. Kondrackiego Szumawą określa się cały makroregion, natomiast w geografii czeskiej jedynie mezoregion stanowiący jego najwyższą część, zaś makroregion jest określany jako Šumavská hornatinaKAMENNÁ MOŘE NA ŠUMAVĚ (bakalářská práce) Zuzana BERANOVÁ Vedoucí práce: RNDr. Marek Křížek, Ph.D. Praha 2009. W Geografii niemieckiej używa się określenia Las Bawarski (niem. Bayerischer Wald), ale wyłącznie w odniesieniu do części bawarskiej i jest to też wariantowy egzonim używany w języku polskim. W Austrii tego makroregionu nie wyróżnia się wcale i stanowi on w tamtejszym ujęciu część tzw. Płyty Granitowo-Gnejsowej (niem. Granit- und Gneisplateau). Wyróżnia się jednak Szumawę właściwą (jako Böhmerwald).