Biologia i ekologia thumb|left|Larwa widliszka thumb|Poczwarka widliszka thumb|Żerująca samica Anopheles stephensi Samce pobierają wyłącznie płynny pokarm roślinny, natomiast samice ponadto ssą krew zwierząt stałocieplnych (są hematofagami), która niezbędna jest im do rozwoju jaj. Najwięcej gatunków związanych jest ze ssakami, ale niektóre preferują ptaki (gatunki ornitofilne). Aktywnie szukają swoich żywicieli, trzymając się jednak siedlisk wilgotnych z uwagi na łatwość wysychania ich ciała. Dorosłe większości gatunków aktywne są nocą lub o zmierzchu, zaś dzień spędzają w miejscach zacienionych.

Larwy i poczwarki przechodzą rozwój w środowisku wodnym. Większość gatunków wybiera wody powierzchniowe, zwłaszcza stojące lub wolno płynące, ale niektóre rozwijają się wyłącznie w fitotelmach. Gatunki związane z wodami szybko płynącymi wybierają w nich stanowiska o nurcie spowolnionym np. przez kamienie lub gęstą roślinność. Larwy żerują filtrując drobny pokarm z powierzchni wody przy użyciu uformowanych w wachlarze włosków na wardze górnej. Celem pobierania pokarmu obracają swą głowę o 180°. W utrzymaniu się poziomo przy powierzchni wody pomagają im włoski palmowate i zastawki barkowe. Oddychają powietrzem atmosferycznym, pobieranym za pomocą przetchlinki na grzbiecie odwłoka.