Oblężenie i bitwa W roku 1525 Franciszkowi I udało się zawrzeć traktat z Państwem Kościelnym, zagrożonym od południa i północy przez państwo Habsburgów. W celu wsparcia papieża Klemensa VII, Franciszek I wysłał przez Alpy armię składającą się z 26 000 żołnierzy (Francuzów, Włochów, Szwajcarów i Niemców) i wstąpił triumfalnie do Mediolanu. Krótko później władca utworzył pierścień oblężenia wokół ważnego strategicznie miasta Pawia, bronionego przez załogę w sile 6000 ludzi. Naprzeciw Francuzom Karol V wyprawił z Pescary armię w sile 23 000 żołnierzy, którzy rozpoczęli atak nocą 23 lutego. Rankiem 24 lutego (w dniu urodzin Karola) po początkowych sukcesach oddziałów francuskich prowadzonych przez admirała Bonniveta, wojskom cesarskim w sile 1500 baskijskich arkebuzerów udało się przeprowadzić niespodziewany atak w kierunku centrum przeciwnika, gdzie znajdował się sam król. Walcząc o życie władcy śmierć poniosło wielu wysokiej rangi francuskich oficerów, m.in. książę La Tremouville, marszałek Jacques de la Palice i marszałek de la Fox. Trafiono także wierzchowca królewskiego, wobec czego monarcha zmuszony był walczyć pieszo.