W składzie tzw. Armii Pościgowej dowodzonej przez gen. Edwarda Śmigłego-Rydza znalazła się m.in. 1 Dywizja Piechoty Legionów. Miała ona przeprowadzić uderzenie wzdłuż osi: Międzyrzec Podlaski–Łosice–Drohiczyn. W nocy z 18 na 19 sierpnia po zaciętej walce zdobyła przeprawę na Bugu w Drohiczynie, przecinając główną drogę odwrotu bolszewickiej 16 Armii oraz zadając ciężkie straty jej 8 i 17 Dywizjom Strzelców. Następnie, ubezpieczana przez 3 DP Leg, rozpoczęła natarcie w kierunku Białej Podlaskiej i Białegostoku.

Przebieg bitwy Wieczorem 19 sierpnia we wsi Łopusze zatrzymał się na nocleg III batalion 5 pułku piechoty Legionów. Niedługo później dowódca batalionu por. Władysław Muzyka otrzymał rozkaz uderzenia na Ostrożany, w których – jak donosił polski zwiad – zatrzymały się znaczne siły przeciwnika.

Batalion wyruszył z Łopuszy o północy. Porucznik Muzyka postanowił podzielić swoje siły na dwie kolumny. 9. kompanię pod dowództwem ppor. Zdzisława Zajączkowskiego skierował do Smorczewa z zadaniem obejścia Ostrożan od zachodu. Pod swoim osobistym dowództwem pozostawił natomiast główne siły batalionu, tj. 10., 11., 12. kompanie piechoty oraz kompanię ckm.