Komunizm wojenny – nazwa pierwszego okresu istnienia Rosji radzieckiej od zdobycia władzy przez bolszewików i później, w czasie wojny domowej oraz interwencji w latach 1918–1921, a zwłaszcza realizowanej wtedy polityki gospodarczej.

Historia Wdrożenie i podstawowe założenia Zdaniem Petera Keneza komunizm wojenny był od samego początku traktowany przez bolszewików jako rozwiązanie tymczasowe. Z kolei Richard Pipes twierdzi, że pogląd, jakoby komunizm wojenny był środkiem doraźnym, wynikającym z okoliczności, został zasugerowany post factum przez samych bolszewików. W jego ocenie rząd Lenina podjął realną próbę natychmiastowej budowy gospodarki komunistycznej i tylko częściowo uzależniał podejmowane działania od potrzeb wywołanych wojną. Podobnie David Marples ocenia komunizm wojenny raczej jako praktyczne wdrożenie „czystej ideologii bolszewickiej” niż reakcję na konkretne doraźne problemy. W ocenie Bolesława Winiarskiego komunizm wojenny był pierwszą próbą ustanowienia tzw.