Zespół zabudowy więzienia w Bytomiu – kompleks budynków więziennych z XIX wieku w Bytomiu, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego.
Zespół więzienia wzniesiono razem z budynkiem sądu w Śródmieściu Bytomia w latach 1858–1862, a następnie znacznie rozbudowano w latach 80. XIX wieku w stylu neorenesansowym. Budynki od czasu powstania są nieprzerwanie wykorzystywane jako miejsce pozbawienia wolności kobiet i mężczyzn, a do lat 70. XX wieku było to także miejsce straceń więźniów.
Historia Pierwotne zabudowania więzienia zostały wzniesione w latach 1858–1862 na terenie, który nazywano Ścinadło; budowie towarzyszyło wznoszenie przyległego do więzienia gmachu sądu. Rozbudowa więzienia była planowana od 1878 roku. W 1879 roku w planie była budowa dwuskrzydłowego narożnego pawilonu penitencjarnego z wieżą, którego czterokondygnacyjne skrzydła łączyłyby się pod kątem prostym. Tenże pawilon przewidziano dla 202 więźniów w 82 izolatkach, ponadto zaplanowano 3 większe cele oraz kilka pomieszczeń sypialnych. Przebudowa została ukończona w 1881 roku kosztem ponad 1 mln marek. Powiększony obiekt był wówczas 5. co do wielkości niemieckim więzieniem. Na początku XX wieku również dokonano modernizacji oraz remontów.