Niedozwolone postanowienie umowne (klauzula abuzywna) – postanowienie umowy między przedsiębiorcą a konsumentem, nieuzgodnione indywidualnie, kształtujące prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (art. 385 kc)Działalność organów i instytucji państwowych oraz podmiotów organizujących rynek finansowy wobec spółki GETBACK S.A., podmiotów oferujących jej papiery wartościowe oraz ją audytujących, Najwyższa Izba Kontroli, s. 6..
Przykładami niedozwolonych postanowień umownych są takie, które wyłączają odpowiedzialność przedsiębiorcy za niewykonanie zobowiązania będącego istotą umowy, albo takie, które w sposób niejednoznaczny definiują opłaty za wykonanie usługi.
Rejestr klauzul niedozwolonych i kary za ich stosowanie Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) prowadzi rejestr klauzul niedozwolonych. Do 17 kwietnia 2016 r. do rejestru były wpisywane klauzule uznane za niedozwolone prawomocnym wyrokiem Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i automatycznie przestawały one obowiązywać, a w sytuacji, gdy umowy nie można było zrealizować po usunięciu klauzuli niedozwolonej stawała się ona w całości nieważna. W znowelizowanej ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów zastąpiono rejestr ogólnymi znamionami rozpoznawania postanowień niedozwolonych.