Zjawisko Thomsona – jedno ze zjawisk termoelektrycznych, odkryte w 1856 roku przez Williama Thomsona (lorda Kelvina). Polega na wydzielaniu się lub pochłanianiu ciepła podczas przepływu prądu elektrycznego (tzw. ciepła Thomsona) w jednorodnym przewodniku, w którym istnieje gradient temperatury. Ilość wydzielonego/pochłoniętego ciepła jest proporcjonalna do różnicy temperatury, natężenia prądu i czasu jego przepływu, a także od rodzaju przewodnika.
Zjawisko Thomsona dotyczy jedynie wydzielania i pochłaniania ciepła – nie powoduje wydzielania się sił termoelektrycznych. Jest to zjawisko dotyczące jedynie efektów cieplnych przepływu prądu elektrycznego (niezależnych od ciepła Joule’a-Lentza i o innej naturze).
Współczynnik Thomsona jest zdefiniowany jako:
gdzie: – moc cieplna wydzielająca się na długości – gradient temperatury na długości próbki, – wartość przepływającego prądu.